Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CO 913/24 Generato dall'IA

Supreme Court rejects transfer of civil case due to two judges, ruling it requires judge disqualification instead.

Numero d'incarto III CO 913/24
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the Regional Court's request to transfer a civil case to another court of equal jurisdiction. The applicant argued that suing two judges from the same court compromised the court's impartiality, but the court held this only affects individual judges. The decision clarified that such circumstances warrant disqualification under specific articles rather than a full transfer of the case.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 44¹ § 1 k.p.c.; Art. 49 k.p.c.; Art. 48¹ k.p.c.; Art. 44² k.p.c.; Art. 48¹ k.p.c. The transfer of a case to another court of equal jurisdiction is not justified by the fact that a party sues two judges of the same court, as this only grounds the disqualification of individual judges.

Parole chiave

Generato dall'IA
transfer of case court of equal jurisdiction impartiality of court disqualification of judge public perception of court civil procedure code supreme court ruling risoluzione del conflitto giurisdizionale

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 44¹ § 1 k.p.c.
wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości ( art. 44¹ § 1 k.p.c.), albowiem wnioskodawca pozwał dwie sędzie tegoż Sądu.
Art. 49 k.p.c.
Jednakże w takim przypadku mogą zachodzić podstawy zastosowania przepisu art. 49 k.p.c.
Art. 44² k.p.c.
wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości ( art. 44¹ § 1 k.p.c.), albowiem wnioskodawca pozwał dwie sędzie tegoż Sądu.
Art. 48¹ k.p.c.
48 § 1 pkt 1- 4 k.p.c.) aktualizuje się obowiązek wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy z udziałem tego sędziego na podstawie art. 48¹ k.p.c. W takim jednak przypadku wystąpienie należy skierować do sądu przełożonego nad sądem występującym.
Art. 44 k.p.c.
ma podstawie art. 44 k.p.c. Okoliczności wskazane w wniosku rozważać by można jako stanowiące podstawę dla wyłączenia poszczególnych sędziów Sądu Rejonowego(art.
art. 44¹ § 1 k.p.c
wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości ( art. 44¹ § 1 k.p.c.), albowiem wnioskodawca pozwał dwie sędzie tegoż Sądu.
art. 44¹ k.p.c
W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że przepis art. 44¹ k.p.c.
art. 49 k.p.c
Jednakże w takim przypadku mogą zachodzić podstawy zastosowania przepisu art. 49 k.p.c.
art. 44 k.p.c
ma podstawie art. 44 k.p.c.
art. 49 § 1 k.p.c
Okoliczności wskazane w wniosku rozważać by można jako stanowiące podstawę dla wyłączenia poszczególnych sędziów Sądu Rejonowego(art. 49 § 1 k.p.c.).

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III CO 913/24 POSTANOWIENIE 10 października 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski na posiedzeniu niejawnym 10 października 2024 r. w Warszawie‎w sprawie z wniosku M. G.‎z udziałem M. Z.‎o wykonanie kontaktów,‎na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy dla Krakowa-Krowodrzy w Krakowie‎postanowieniem z 29 maja 2024 r., III Nsm 1349/23/K,‎o przekazanie do sądu równorzędnego, odmawia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu. UZASADNIENIEPostanowieniem z 29 maja 2024 r. Sąd Rejonowy dla Krakowa – Kroworzycy w Krakowie w sprawie z wniosku M. G. przeciwko M. Z. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości ( art. 44¹ § 1 k.p.c.), albowiem wnioskodawca pozwał dwie sędzie tegoż Sądu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z treścią art. 44¹ § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. O przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy (§ 2). W postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 14 czerwca 2018 r., III KO 54/18 wskazano, że przez "dobro wymiaru sprawiedliwości" należy rozumieć potrzebę ukształtowania w opinii społecznej przekonania o obiektywnym działaniu sądów i zachowaniu bezstronności w rozpoznaniu każdej sprawy.

Z uwagi na wyjątkowy charakter instytucji przekazania, stanowiącej odstępstwo od zasady rozpoznawania sprawy przez sąd właściwy, niedopuszczana jest wykładnia rozszerzająca. Nie ulega wątpliwości, chociażby ze względu na przykładowo wskazany w powołanym przepisie "wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego", że omawiana przesłanka powinna być oceniana w odniesieniu do sądu jako takiego, do zbiorowości sędziów danego sądu, a nie do konkretnego sędziego. Do przekazania sprawy do innego sądu może zatem dojść jedynie w razie powstania okoliczności faktycznych odnoszących się do przedmiotowych lub podmiotowych cech konkretnej sprawy, świadczących jednoznacznie o tym, że jej rozpoznanie przez sąd właściwy miejscowo i rzeczowo według przepisów Kodeksu postępowania cywilnego byłoby niezgodne z interesem publicznym i sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości.

W orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjęto, że przepis art. 44¹ k.p.c. ma na względzie przeszkody dotyczące danego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości, a nie przeszkody odnoszące się do poszczególnego sędziego, czy poszczególnych sędziów, gdyż w tym przypadku do rozwiązania zaistniałych wątpliwości służy instytucja wyłączenia sędziego od orzekania w danej sprawie. Podstaw stosowania omawianego przepisu nie należy utożsamiać z podstawami wyłączenia sędziego, jeżeli zatem w ocenie sędziego referenta istnieją podstawy do jego wyłączenia, należy wdrożyć odpowiednie postępowanie, pozostawiając ocenę właściwemu sądowi (postanowienia Sądu Najwyższego: z 15 września 2020 r., IV CO 191/20; z 26 czerwca 2020 r., IV CO 108/20; z 7 maja 2021 r., I CO 53/21, z 8 września 2022 r., III CO 540/22).

Okoliczności wskazane w postanowieniu zawierającym wniosek o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu nie uzasadniają zastosowania art. 44¹ § 1 k.p.c. Sąd Rejonowy nie przedstawił bowiem przekonującej i szerszej argumentacji wyjaśniającej, dlaczego fakt pozwania przez uczestnika postępowania dwóch sędzi tego Sądu stanowi o istnieniu przeszkody dla rozpoznawania sprawy dotyczącej całego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwości. Jak wskazuje się w orzecznictwie, okoliczność, że strona (uczestnika) może być osobą osobiście znaną przez niektórych czy większość sędziów orzekających w występującym sądzie może powodować jedynie uzasadnioną wątpliwość co do bezstronności, dotyczącą konkretnego sędziego lub sędziów.

Jednakże w takim przypadku mogą zachodzić podstawy zastosowania przepisu art. 49 k.p.c. Wówczas sprawę rozpoznaje inny sędzia tego samego sądu, a gdyby jego nie było, zachodzi sytuacja, gdy sąd właściwy nie może z powodu przeszkody rozpoznać sprawy i musi wystąpić do sądu przełożonego o wyznaczenie innego sądu równorzędnego ale wówczas w innym trybie tj. ma podstawie art. 44 k.p.c. Okoliczności wskazane w wniosku rozważać by można jako stanowiące podstawę dla wyłączenia poszczególnych sędziów Sądu Rejonowego(art. 49 § 1 k.p.c.).

O konieczności przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, o którym mowa w art. 44¹ § 1 k.p.c., nie może świadczyć ewentualne zaistnienie przesłanek wyłączenia sędziego od rozpoznania sprawy w stosunku do części, nawet istotnej, sędziów sądu występującego. Podstaw stosowania art. 44¹ § 1 k.p.c. nie należy bowiem utożsamiać z podstawami wyłączenia sędziego (postanowienie Sądu Najwyższego z 19 listopada 2020 r., V CO 213/20, z 28 września 2021 r., II CO 72/21). Przekazania sprawy w trybie art. 44¹ k.p.c. (wyłączenia sądu) nie można także uzasadniać złożeniem wniosku (wniosków) o wyłączenie (wszystkich) sędziów, gdyż w tym aspekcie przepisami szczególnymi, a tym samym wyprzedzającymi stosowanie art. 44¹ k.p.c. i powodującymi bezzasadność wystąpienia sądu o przekazanie sprawy na tej podstawie jest art. 44² i art. 48¹ (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2019 r., V CO 294/19, OSNC 2020 Nr 9, poz. 75 i z dnia 30 stycznia 2020 r., III CO 4/20, OSNC 2020 Nr 9, poz. 78).

Jeżeli zatem w sądzie właściwym orzeka sędzia wyłączony z mocy ustawy (art. 48 § 1 pkt 1- 4 k.p.c.) aktualizuje się obowiązek wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy z udziałem tego sędziego na podstawie art. 48¹ k.p.c. W takim jednak przypadku wystąpienie należy skierować do sądu przełożonego nad sądem występującym. Adresatem tego przepisu jest więc sąd właściwy do rozpoznania sprawy w pierwszej instancji i sąd nad nim bezpośrednio przełożony, którym w przedmiotowej sprawie nie jest Sąd Najwyższy.Z tych powodów, na podstawie art. 44¹ § 1 k.p.c., orzeczono jak w sentencji postanowienia.

M.L.[ms]‎