Supreme Court transfers criminal case to another court due to judge-victim relationship threatening impartiality.

I KO 92/23 POSTANOWIENIE Dnia 30 listopada 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Dziergawka w sprawie K. W. oskarżonego o czyn z art. 226 § 1 k.k., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu, w dniu 30 listopada 2023 r., wniosku Sądu Rejonowego w Opolu z dnia 6 października 2023 r., sygn. akt II K 1118/23, o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać sprawę do merytorycznego rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu - Sądowi Rejonowemu w […].

UZASADNIENIEU Z A S A D N I E N I ESąd Rejonowy w Opolu postanowieniem z dnia 6 października 2023 r., sygn. ‎akt II K 1118/23, zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy oskarżonego K. W., innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. Uzasadniając swój wniosek wskazał, że w niniejszej sprawie pokrzywdzoną jest X.Y.., Sędzia Sądu Okręgowego w […], czynna zawodowo, jest znana sędziom Sądu Rejonowego w […] jak i innych Sądów Rejonowych z tego województwa, ponadto jej mąż orzeka w Sądzie Rejonowym w […] w Wydziale Rodzinnym i Nieletnich.Sąd Najwyższy rozważył, co następuje.Wniosek Sądu Rejonowego w Opolu zasługuje na uwzględnienie.Określona w art. 37 k.p.k. instytucja stanowi wyjątek od zasady rozpoznania sprawy przez sąd miejscowo właściwy, zatem jej zastosowanie powinno mieć miejsce jedynie wówczas, gdy przemawiają za tym szczególne względy, związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości.

Jednym z nich jest autorytet wymiaru sprawiedliwości, dla kształtowania którego należy unikać sytuacji, w których rozpoznanie danej sprawy przez sąd wiązałoby się z ograniczeniem swobody orzekania lub mogłoby – w odczuciu społecznym – prowadzić do uzasadnionego przekonania o braku warunków do bezstronnego rozpoznania sprawy (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 18 lutego 2021 r., ‎IV KO 4/21, LEX nr 3126169). Za takie realne okoliczności, które mogą zagrażać, w wypadku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy, dobru wymiaru sprawiedliwości można uznać tego rodzaju sytuacje, które mogą wywierać wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie, nawet mylne, o braku warunków do rozpoznania sprawy w sposób obiektywny (zob. postanowienie SN z 15 maja 2023 r., III KO 41/23).

Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, uznać należy, że przytoczone we wniosku Sądu meriti argumenty, wskazują, że zachodzi tego rodzaju okoliczność pozwalająca na przyjęcie, że dobro wymiaru sprawiedliwości wymaga przekazania przedmiotowej sprawy do jej rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu. Stroną pokrzywdzoną w niniejszej sprawie jest Sędzia Sądu Okręgowego, pozostająca przede wszystkim w stałym zawodowym kontakcie z innymi sędziami z okręgu […], jak również mająca z tymi sędziami więzi towarzyskie i koleżeńskie.

Zauważyć należy także, że mąż pokrzywdzonej jest Sędzią Sądu Rejonowego w […] w Wydziale Rodzinnym i Nieletnich, którego łączą również relacje koleżeńskie z sędziami orzekającymi w wydziale karnym. W takim układzie procesowym bez wątpienia mogłyby pojawić się wątpliwości co do bezstronnego i obiektywnego rozpoznania sprawy. Z utrwalonego w tym zakresie orzecznictwa wynika, że jeżeli stroną procesu jest sędzia, pracownik sądu lub inna osoba, która ma ciągły bliski zawodowy, a także osobisty kontakt z sędziami - ten sąd nie powinien orzekać w sprawie.

Stanowi to przejaw dbałości o owo dobro wymiaru sprawiedliwości (zob. postanowienie SN z 23 sierpnia 2023 r., V KO 68/23, Lex nr 3598261).Uwzględniając powyżej wskazane okoliczności oraz dobro wymiaru sprawiedliwości uznać należy, że zaistniała podstawa określona w art. 37 k.p.k. do przekazania przedmiotowej sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu tj. Sądowi Rejonowemu w […], położonemu w odległości stosunkowo bliskiej od Sądu miejscowo właściwego.Mając zatem powyższe okoliczności na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na w sentencji. [PGW][ał]