Supreme Court dismisses appeal after heirs waive right without specific power of attorney. Heirs waive appeal right without specific authorization, rendering the appeal inadmissible and terminating the proceedings.

Απόφαση 1100 / 2025 (Γ, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)Αριθμός 1100/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αγάπη Τζουλιαδάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ιφιγένεια Ματσούκα, Φωτεινή Μηλιώνη, Ευαγγελία Στεργίου, Αναστασία Καραμανίδου-Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 5 Μαρτίου 2025, με την παρουσία και του γραμματέα Π. Μ., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Π. Μ. του Ε., κατοίκου ..., ο οποίος δεν παραστάθηκε στο ακροατήριο.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ε. χήρας Α. Μ., το γένος Ι. και Μ. Χ., κατοίκου ..., 2) Σ. Μ. του Α. και της Ε., κατοίκου ..., 3) Χ. Μ. του Α. και της Ε., κατοίκου ..., ως μοναδικών κληρονόμων του αρχικώς ενάγοντος Α. Μ. του Ε., κατοίκου ..., οι οποίοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 29-12-2011 αγωγή του Α. Μ., που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Καλαυρίας.

Εκδόθηκε η απόφαση 48/2013 του ίδιου Δικαστηρίου, δυνάμει της οποίας κήρυξε εαυτό καθ' ύλην αναρμόδιο και παρέπεμψε την αγωγή προς εκδίκαση ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς. Εκδόθηκαν οι απόφάσεις: 1392/2018 οριστική του τελευταίου Δικαστηρίου και 745/2019 του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί ο αναιρεσείων με την από 17-2-2019 αίτησή του.

Κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το πινάκιο, οι διάδικοι δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο. Στο σημείο αυτό η Πρόεδρος ανέγνωσε την από 30-8-2023 εξώδικη δήλωση παραίτησης από δικαίωμα και δικόγραφο, που κατέθεσαν οι: 1) Σ. Μ. χήρα Π. Μ., κάτοικος ..., 2) Ε. Μ. του Π. και της Σ., κάτοικος ..., 3) Σ. Μ. του Π. και της Σ., κάτοικος ..., ως μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του αναιρεσείοντος Π. Μ., αποβιώσαντος την ...-2021.

Σύμφωνα με την από 14-9-2023 πράξη της γραμματέως Κ. Δ., η ως άνω δήλωση κατατέθηκε στη Γραμματεία του Αρείου Πάγου από τη δικηγόρο Αθηνών Βασιλική Κουνέλη κατόπιν της από 14-9-2023 εξουσιοδοτήσεως από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κωνσταντίνο Παπασπύρου, με την οποία οι ως άνω παραιτούνται από το δικαίωμα και το δικόγραφο της από 17-2-2019 αίτησης του αναιρεσείοντος, για αναίρεση της 745/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς. Κατατέθηκαν επίσης: 1) το υπ' αριθμ. ...-2022 ειδικό πληρεξούσιο της Συμβολαιογράφου Επιδαύρου Περσεφόνης Ηλιοπούλου, 2) οι υπ' αριθμ. ...-2023 εκθέσεις επίδοσης της δήλωσης παραίτησης προς τους αναιρεσίβλητους, οι οποίες συντάχθηκαν από την Δικαστική Επιμελήτρια του Εφετείου Αθηνών Χ. Π. και η υπ' αριθμ. ...-2023 έκθεση επίδοσης της δήλωσης παραίτησης προς τους αναιρεσίβλητους, η οποία συντάχθηκε από την Δικαστική Επιμελήτρια του Πρωτοδικείου Αθηνών Ν. Π. Το Δικαστήριο διασκέφθηκε με τη συμμετοχή και του γραμματέα και επιφυλάχθηκε να αποφασίσει.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τον συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 94 παρ. 1, 96, 97, 98, 188 παρ. 1, 189 παρ. 2, 190, 191 παρ. 2, 192, 294, 295 παρ. 1, 297, 299 και 573 παρ. 1 ΚΠολΔ προκύπτουν τα ακόλουθα: Ο αναιρεσείων μπορεί με δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά συνεδρίασης του Δικαστηρίου ή με δικόγραφο που επιδίδεται στον αντίδικο του παραιτουμένου, να παραιτηθεί από το δικόγραφο και το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης χωρίς τη συναίνεση του αντιδίκου του, εφόσον δεν προχώρησε στην προφορική συζήτηση της ουσίας της υπόθεσης, ενώ η παραίτηση που γίνεται αργότερα είναι απαράδεκτη, εφόσον ο αναιρεσίβλητος προβάλλει αντίρρηση και πιθανολογεί ότι έχει έννομο συμφέρον η δίκη να περατωθεί με την έκδοση οριστικής απόφασης.

Ως δικόγραφο νοείται κάθε έγγραφο που συντάσσεται από τον διάδικο ή τον δικαστικό πληρεξούσιο του, για την πιστοποίηση των διαδικαστικών πράξεων που ενεργούν ή από το δικαστήριο και το οποίο (έγγραφο) κατ' άρθρο 118 ΚΠολΔ είτε υποβάλλεται στο δικαστήριο , είτε επιδίδεται από τον ένα διάδικο στον άλλο. Με βάση τα παραπάνω η παραίτηση από το ένδικο μέσο της αναίρεσης (δικόγραφο ή δικαίωμα) μπορεί να γίνει με δήλωση του πληρεξούσιου δικηγόρου του παραιτούμενου, οπότε στην περίπτωση της παραίτησης μόνο από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης, αρκεί η ύπαρξη γενικής μόνο πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτούμενου, ενώ στην περίπτωση της παραίτησης από δικαίωμα ο δικηγόρος του παραιτούμενου πρέπει να έχει ειδική πληρεξουσιότητα προς τούτο, σύμφωνα με το άρθρο 98 εδ.

β'του Κ.Πολ.Δ., η έλλειψη δε της πληρεξουσιότητας στο πρόσωπο του δικηγόρου του παραιτούμενου καθιστά την παραίτηση άκυρη (ΑΠ 1196/2024, ΑΠ 1819/2022, ΑΠ 692/2022).

Περαιτέρω από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 286 εδ. α` και 287 του ΚΠολΔ που εφαρμόζονται κατά το άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα και στη διαδικασία της δίκης για την αναίρεση, συνάγεται, ότι η δίκη διακόπτεται αν, μετά την άσκηση της αίτησης αναίρεσης και έως ότου τελειώσει η προφορική συζήτηση, μετά την οποία εκδίδεται η οριστική απόφαση, συντρέξει κάποιος από τους περιοριστικά αναφερόμενους στη διάταξη αυτή λόγους.

Το αποτέλεσμα της διακοπής και της επανάληψης της δίκης επέρχεται, μόνον εφόσον τόσο το διακοπτικό γεγονός, λ.χ. θάνατος του διαδίκου κ.λ.π., όσο και η κατά νόμιμο τρόπο γνωστοποίησή του, επισυμβούν το βραδύτερο μέχρι την προφορική συζήτηση της υπόθεσης στο ακροατήριο. Ο θάνατος του διαδίκου, επιφέρει βίαιη διακοπή της δίκης που επέρχεται από τη γνωστοποίηση του λόγου αυτής προς τον αντίδικο, με επίδοση δικογράφου ή με τις προτάσεις ή με προφορική δήλωση στο ακροατήριο, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης προς συζήτηση ή εκτός του ακροατηρίου, κατά την επιχείρηση διαδικαστικής πράξης, από εκείνον που έχει το δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη ή και από εκείνον που μέχρι την στιγμή της επέλευσης του λόγου της διακοπής (όπως του θανάτου κάποιου διαδίκου) ήταν πληρεξούσιος αυτού, οπότε, εφόσον δεν υπάρξει αμφισβήτηση, ως προς την ιδιότητα εκείνου, που δικαιούται να επαναλάβει τη δίκη, ακολουθεί παραδεκτά, άμεση συζήτηση της υπόθεσης.

Ως διάδικος, υπέρ του οποίου επήλθε η διακοπή της δίκης, στην περίπτωση θανάτου του αρχικού διαδίκου, νοείται ο καθολικός του διάδοχος (κληρονόμος του), ο οποίος και έχει δικαίωμα να επαναλάβει τη δίκη (Ολ. ΑΠ 22/2000, ΑΠ 5/2024, ΑΠ 575/2020 ).

Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα πρακτικά της συνεδρίασης του Δικαστηρίου τούτου και τα διαδικαστικά έγγραφα της παρούσας δίκης, εισήχθη προς συζήτηση ενώπιον του δικαστηρίου αυτού η από 17-2-2019 και με αρ. καταθ. 168/11/19-2-2020 αίτηση για αναίρεση της με αρ. 745/2019 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς, την οποία είχε ασκήσει ο αναιρεσείων Π.

Μ. του Ε., ορίσθηκε δε δικάσιμος για τη συζήτηση αυτής η 4-10-2023 και μετά από αναβολή λόγω διενέργειας δημοτικών εκλογών η 5-3-2025, κατά την οποία όταν εκφωνήθηκε η υπόθεση από τη σειρά του πινακίου, οι διάδικοι δεν παραστάθηκαν ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο. Ο αναιρεσείων απεβίωσε στις ...-2021 δηλαδή πριν τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης και τη δίκη συνεχίζουν οι μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του , γεγονός που δεν αμφισβητείται, Σ.

Μ. -σύζυγός του και τα τέκνα του Ε. Μ. του Π. και Σ. Μ. του Π., όπως δηλώνουν στο από 30-8-2023 δικόγραφο παραίτησης από το δικόγραφο και το δικαίωμα της αναίρεσης, που επέδωσαν στους αναιρεσίβλητους. Με το ανωτέρω δικόγραφο, που υπογράφεται από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Κων/νο Παπασπύρου, οι εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του αναιρεσείοντος που συνεχίζουν τη δίκη, δηλώνουν ότι παραιτούνται από το δικόγραφο και το δικαίωμα της αίτησης αναίρεσης.

Το δικόγραφο της παραίτησης επιδόθηκε στους αναιρεσίβλητους (με αρ. ...-2023 εκθέσεις επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας Αθηνών Χ. Π. και με αρ. ...-2023 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας Αθηνών Ν. Π.) νομότυπα πριν από την ανωτέρω δικάσιμο και κατατέθηκε ενώπιον της Γραμματέως του Αρείου Πάγου Κ.

Δ., από την, νομίμως προς τούτο εξουσιοδοτηθείσα από τον πληρεξούσιο δικηγόρο των αναιρεσειόντων, δικηγόρο Αθηνών Βασιλική Κουνέλη . Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης στο ακροατήριο αναγνώσθηκε η ανωτέρω δήλωση παραίτησης. Περαιτέρω από την επισκόπηση του προσκομιζόμενου με αρ. ...-2022 ειδικού πληρεξουσίου της συμβολαιογράφου Επιδαύρου Περσεφόνης Ηλιοπούλου, προκύπτει ότι οι ανωτέρω μοναδικοί εξ αδιαθέτου κληρονόμοι του αναιρεσείοντος Σ.

Μ. (συζυγός του) και τα τέκνα του Ε. Μ. του Π. και Σ. Μ. του Π., συνεχίζουν τη ανοιγείσα δίκη και διορίζουν και καθιστούν κοινό ειδικό πληρεξούσιο, αντιπρόσωπο και αντίκλητό τους τον Κωνσταντίνο Παπασπύρου δικηγόρο Αθηνών, προς τον οποίο χορηγούν την ειδική εντολή και πληρεξουσιότητα να προσδιορίσει την κατατεθείσα (από τον κληρονομούμενο Π.

Μ.) αίτηση αναίρεσης κατά των αναιρεσιβλήτων Ε. Μ., Σ. Α. Μ. και Χ. Α. Μ., να παραστεί ενώπιον του Αρείου Πάγου και να τους εκπροσωπήσει στη συζήτηση κατά την ορισθείσα δικάσιμο και σε κάθε μετ αναβολή δικάσιμο, να ορίζει άλλους πληρεξουσίους δικηγόρους και να πράττει οτιδήποτε για την περαίωση των ανωτέρω εντολών, προσθέτοντας ότι εγκρίνουν και αναγνωρίζουν όλες τις πράξεις του πληρεξουσίου τους που ενήργησε ή θα ενεργήσει στο πλαίσιο των παρεχομένων εντολών.

Επομένως στην ανωτέρω ειδική πληρεξουσιότητα δεν περιλαμβάνεται εντολή για παραίτηση από το δικαίωμα της άσκησης αναίρεσης. Κατόπιν των ανωτέρω, ενόψει του ότι α) το από 30-8-2023 δικόγραφο παραίτησης από το δικόγραφο της αίτησης και το δικαίωμα της ασκηθείσας αναίρεσης υπογράφεται από τον πληρεξούσιο δικηγόρο των αναιρεσειόντων, β) οι αναιρεσείοντες δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο και γ) η χορηγηθείσα πληρεξουσιότητα, με το με αρ. ...-2022 συμβολαιογραφικό ειδικό πληρεξούσιο, δεν περιλαμβάνει ειδική εξουσιοδότηση για την παραίτηση από το δικαίωμα της ασκηθείσας αναίρεσης, η παραίτηση από το ασκηθέν δικαίωμα δεν παράγει έννομες συνέπειες ελλείψει ειδικής εξουσιοδοτήσεως και δεδομένου ότι οι αναιρεσείοντες δεν παραστάθηκαν στο ακροατήριο μετά του πληρεξουσίου τους δικηγόρου, σύμφωνα με τα εκτιθέμενα ανωτέρω.

Ωστόσο έγκυρη τυγχάνει η, υπογεγραμμένη από τον πληρεξούσιο δικηγόρο, παραίτηση των ιδίων από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης, δυνάμει της γενικής πληρεξουσιότητας που περιέχει το ανωτέρω με αρ. ...-2022 συμβολαιογραφικό ειδικό πληρεξούσιο και επομένως σύμφωνα με όσα προαναφέρθηκαν, θεωρείται αναδρομικά ότι η αίτηση της αναίρεσης δεν ασκήθηκε.

Κατόπιν των ανωτέρω η παραίτηση από το δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης είναι έγκυρη και πρέπει να κηρυχθεί καταργημένη η δίκη. Δικαστικά έξοδα σε βάρος των αναιρεσειόντων που παραιτήθηκαν δεν θα επιβληθούν διότι οι αναιρεσίβλητοι δεν παραστάθηκαν και δεν υπέβαλαν σχετικό αίτημα. Τέλος, πρέπει να διαταχθεί η επιστροφή στους αναιρεσείοντες του παραβόλου που κατατέθηκε για την άσκηση της αίτησης αναίρεσης (άρθρο 495 παρ. 3 ΚΠολΔ), διότι το Δικαστήριο δεν προχώρησε στην κατ` άρθρο 577 ΚΠολΔ έρευνα του παραδεκτού της αναίρεσης, καθόσον, μετά την παραίτηση από το δικόγραφο αυτής εξέλιπε η αιτία της κατάθεσής του, αφού η αίτηση θεωρείται ως μη ασκηθείσα, τα δε αποτελέσματα αυτής ανατρέπονται αναδρομικά (ΑΠ 1696/2024, ΑΠ 383/2024, ΑΠ 692/2022, ΑΠ 429/2020, ΑΠ 82/2020).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Θεωρεί ως μη ασκηθείσα την από 17-2-2019 και με αρ. καταθ. 168/11/19-2-2020 αίτηση για αναίρεση της με αρ. 745/2019 τελεσίδικης απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πειραιώς.

Κηρύσσει καταργημένη την δίκη.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 18 Ιουνίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 26 Ιουνίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ