Supreme Court dismisses request to suspend sentence execution pending retrial due to lack of special circumstances.

V KO 159/25 POSTANOWIENIE Dnia 15 stycznia 2026 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Andrzej Stępka po rozpoznaniu w dniu 15 stycznia 2026 r. na posiedzeniu bez udziału stron w sprawie A. B. wniosku obrońcy skazanej o wstrzymanie wykonania wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 11 lutego 2025 r., sygn. akt II AKa 327/24, utrzymującego w mocy wyrok Sądu Okręgowego w Płocku z dnia 12 czerwca 2024 r., sygn. akt II K 51/22, na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. a contrario w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł wniosku nie uwzględnić.

UZASADNIENIEWe wniosku o wznowienie postępowania obrońca zawarł również wniosek o wstrzymanie na podstawie art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k. wykonania kary orzeczonej w/w wyrokiem, gdyż „Nowo ujawnione okoliczności wskazują bowiem, że karę odbywa osoba niewinna, co rodzi dla niej jak i dla jej najbliższych osób ogromne i nieodwracalne cierpienie”. Sąd Najwyższy stwierdza, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy zauważyć, że uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia zawartego we wniosku o wznowienie postępowania (art. 532 § 1 k.p.k. w zw. z art. 545 § 1 k.p.k.), wchodzi w grę jedynie wyjątkowo.

Jest to dopuszczalne wyłącznie w razie zaistnienia szczególnych okoliczności, wskazujących na widoczną zasadność samego wniosku o wznowienie postępowania, w związku z tym wysokie prawdopodobieństwo jego uwzględnienia, a przez to nieodwracalność skutków kary w razie jej wykonania. Nie ulega wątpliwości, że to wnioskujący powinien odrębnie, w powiązaniu z przedstawionymi powodami wznowienia postępowania, wykazać szczególnymi okolicznościami, wysokie prawdopodobieństwo uwzględnienia wniosku o wznowienia postępowania, a tym samym i nieodwracalnych skutków wykonania już prawomocnie orzeczonej kary, przy czym nie chodzi tu o zwyczajne dolegliwości wynikające z samego faktu odbywania kary pozbawienia wolności.

Należy zaakcentować, że instytucja wstrzymania wykonania wyroku określona w art. 532 § 1 k.p.k. (w niniejszym przypadku w związku z art. 545 § 1 k.p.k.), ma charakter wyjątkowy, a potrzeby jej zastosowania nie może uzasadniać sama czynność bądź to wniesienia kasacji, bądź to złożenia wniosku o wznowienie postępowania. Wstrzymanie wykonania orzeczenia w takich sytuacjach wchodzi w grę tylko w razie zaistnienia szczególnych okolicznościach, a to z tego powodu, że wspomniane nadzwyczajne środki zaskarżenia dotyczą prawomocnego wyroku sądu odwoławczego, a więc wyroku objętego domniemaniem trafności zawartych w nim rozstrzygnięć, które podlegają bezzwłocznemu wykonaniu (art. 9 § 1 k.k.w.).

Potrzeba wstrzymania wykonania wyroku aktualizuje się dopiero wówczas, gdy niezależnie od przyszłego rozstrzygnięcia, już wcześniej można stwierdzić zaistnienie istotnych powodów do uznania słuszności wniosku o wznowienie postępowania (bądź kasacji), albo wówczas, gdy strona wykaże odrębnie istnienie szczególnych okoliczności powodujących, że wykonanie orzeczenia pociągałoby za sobą wyjątkowo dolegliwe i nieodwracalne dla skazanego skutki. W przedmiotowej sprawie wniosek o wznowienie postępowania nie podnosi tego rodzaju okoliczności, które w sposób oczywisty na obecnym etapie, wskazywałyby na niebudzącą wątpliwości jego zasadność.

Żądanie wznowienia w/w postępowania opiera się na podstawie art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k., wobec ujawnienia się nowego dowodu w postaci zeznań kilku świadków mających wykazać, że skazaną bezpodstawnie obciążono. Jest rzeczą oczywistą, że podjęcie decyzji procesowej bądź to o ewentualnym uwzględnieniu przedstawionego wniosku dowodowego, bądź w razie jego dopuszczenia, w zakresie oceny jego wartości dowodowej i znaczenia dla przedmiotowej sprawy, jest możliwe po merytorycznym rozpoznaniu samej sprawy na posiedzeniu. Nie przesądzając więc na tym etapie trafności samego wniosku o wznowienie postępowania, w kontekście wcześniejszych uwag omawianego wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia nie sposób było uznać za zasadny.

Tymczasem przedmiotem rozważań związanych z oceną przez Sąd Najwyższy zasadności złożonego w trybie art. 532 § 1 k.p.k. w związku z art. 545 § 1 k.p.k. wniosku o wstrzymanie wykonania orzeczenia, nie może być całościowa i merytoryczna ocena trafności i zasadności przedstawionego we wniosku o wznowienie dowodu dla wykazania, że została spełniona podstawa z art. 540 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. do wznowienia tegoż. Reasumując, należało stwierdzić brak podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania w/w wyroku. Podkreślić należy, iż przedmiotowa decyzja w żadnej mierze nie przesądza o zasadności lub niezasadności samego wniosku o wznowienie postępowania, która to kwestia będzie przedmiotem rozstrzygnięcia w odrębnym postępowaniu, po szczegółowej analizie materiałów sprawy.

Andrzej Stępka [J.J.][a.ł]‎