Criminal appeal dismissed; lack of specific evidence proving judge impartiality violates no general rule.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the criminal appeal as obviously groundless, ruling that the defendant failed to prove the judges lacked impartiality. The defense argued that judges appointed after January 17, 2018, were inherently biased due to their selection process, but the court rejected this generalization. The decision emphasized that proving unfair court composition requires concrete evidence of specific ties to executive power, which was absent in this case.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.; Art. 536 k.p.k.; The court cannot dismiss an appeal based on a general presumption of bias; the defendant must prove specific circumstances demonstrating the judge's lack of objective impartiality.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
V KK 54/25 POSTANOWIENIE Dnia 25 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie P.B. skazanego z art. 258 § 1 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. w dniu 25 marca 2025 r., kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Łodzi z dnia 18 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 11/24, zmieniającego w części wyrok Sądu Okręgowego w Łodzi z dnia 17 marca 2023 r., sygn. akt XVIII K 169/19 p o s t a n o w i ł 1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną;
2. zwolnić skazanego od kosztów sądowych postępowania kasacyjnego. [WB] UZASADNIENIEWyrokiem z dnia 17 marca 2023 r., sygn. akt XVIII K 169/19 Sąd Okręgowy w Łodzi uznał m.in. oskarżonego P.B. za winnego popełnienia czynów wyczerpujących dyspozycję, odpowiednio: art. 258 § 1 k.k.; 279 § 1 k.k. i art. 288 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. oraz 279 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. (x2) za których popełnienie wymierzył mu kary: 8 miesięcy pozbawienia wolności, 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wysokości 200 stawek dziennych po 80 złotych każda, oraz dwukrotnie kary 2 lat i 2 miesięcy pozbawienia wolności oraz grzywny w wysokości 150 stawek dziennych po 80 złotych każda.
Na podstawie art. 85 § 1 k.k. i art. 86 § 1 k.k., sąd wymierzył oskarżonemu karę łączną 3 lat i 8 miesięcy pozbawienia wolności oraz karę łączną grzywny w wysokości 350 stawek dziennych po 80 złotych każda. Apelację od tego wyroku wniósł obrońca P. B., który zaskarżając powyższy wyrok w całości, postawił zarzuty: „1. obrazę przepisów postępowania, a to art. 7 k.p.k. i 410 k.p.k., która miała wpływ na treść rozstrzygnięcia, a polegającą na:a) bezzasadnej odmowie wiarygodności wyjaśnieniom oskarżonego G.
Ś. , który konsekwentnie nie przyznawał się do sprawstwa i winy,b) bezzasadnej odmowie wiarygodności wyjaśnieniom P. B. , konsekwentnie nie przyznającego się do sprawstwa i winy,c) niezasadnym uznanie za w pełni wiarygodne zeznania świadka R. G. oraz wyjaśnień oskarżonych P. P. i A. K. ,2. błąd ustaleniach faktycznych przyjętych za podstawę rozstrzygnięcia, a mających wpływ na treść wyroku poprzez bezzasadne uznanie, że oskarżeni dopuścili się zarzucanych im czynów, w sytuacji gdy zgromadzony i utrwalony materiał dowodowy nie dostarcza do tego jednoznacznych i niebudzących wątpliwości podstaw.A nadto:3. rażącą niewspółmierność orzeczonych wobec każdego z oskarżonych kar jednostkowych za przypisane im poszczególne czyny przestępne, jak i rażącą niewspółmierność orzeczonych kar łącznych wobec każdego z oskarżonych.”W konkluzji obrońca wniósł co do P. B. o:„a / uchylenie orzeczenia o karze łącznejb/ zmianę zaskarżonego wyroku poprzez uniewinnienie tego oskarżonego od przypisanych mu czynówc/ zmianę zaskarżonego wyroku poprzez złagodzenie kar jednostkowych wymierzonych za poszczególne czyny i złagodzenie orzeczenia o karze łącznej, ewentualnie złagodzenie orzeczenia li tylko w zakresie kary łącznej.” Wyrokiem z dnia 18 lipca 2024 r., sygn. akt II AKa 11/24, Sąd Apelacyjny w Łodzi zaskarżony wyrok co do P. B. zmienił w ten sposób, że podstawę skazania i wymiaru orzeczonych wobec niego kar i kar łącznych uzupełnił o art. 4 § 1 k.k., a w pozostałym zakresie utrzymał go w mocy.Kasację w tej sprawie wniósł obrońca skazanego zaskarżając wyrok sądu odwoławczego w całości, wskazując na:
„ obrazę art. 439 par. 1 pkt 2 k.p.k., a polegającą na nienależytej obsadzie Sądu polegającej na braniu udziału w rozprawie odwoławczej i wyrokowaniu w sprawie przez Sędziów Sądu Apelacyjnego w Łodzi X.Y., X.Y.1 oraz X.Y.2, powołanych do pełnienia Urzędu w wyniku przeprowadzenia procedury w Krajowej Radzie Sądowniczej w oparciu o wadliwą procedurę powołania, co w ocenie TSUE w orzeczeniu z 2021 roku jest praktyką nieprawidłową, wpływającą na zależność Sędziego od władzy wykonawczej.”Wskazując na powyższe obrońca skazanego wniósł o „uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi II instancji.” W odpowiedzi na wniesioną kasację, Prokurator Prokuratury Regionalnej deleg. do Łódzkiego Wydziału Zamiejscowego Departamentu do Spraw Przestępczości Zorganizowanej i Korupcji Prokuratury Krajowej w Łodzi wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasację obrońcy skazanego należało oddalić w trybie przewidzianym w art. 535 § 3 k.p.k. Odpowiadając na jedyny zarzut jaki w kasacji postawił obrońca skazanego, a wskazujący na wystąpienie w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w związku z orzekaniem w postępowaniu odwoławczym przez sędziów X.Y., X.Y.1 i X.Y.2, powołanych na stanowisko sędziego Sądu Apelacyjnego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa (dalej KRS), w składzie ukształtowanym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., trzeba przypomnieć, że zgodnie z treścią uchwały składu połączonych Izb:
Cywilnej, Karnej oraz Pracy i Ubezpieczeń Społecznych Sądu Najwyższego z 23 stycznia 2020 r., BSA I - 4110-1/20 oraz uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r. I KZP 2/22, możliwość skutecznego zakwestionowania prawidłowości obsady sądu - w przypadku sądu powszechnego - uwarunkowana jest wykazaniem, że w konkretnej sprawie wadliwość procesu powołania sędziego prowadziła do pozbawienia sędziego przymiotu niezawisłości i bezstronności w ujęciu obiektywnym, a w konsekwencji sądu orzekającego - do utraty przymiotu sądu jako sądu niezależnego i bezstronnego.
Brak jest zatem – w obecnym stanie prawnym – podstawy do przyjęcia w sposób generalny, że każdy sędzia sądu powszechnego, który uzyskał nominację w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa po 17 stycznia 2018 r., nie spełnia minimalnego standardu bezstronności i każdorazowo sąd z jego udziałem jest nienależycie obsadzony w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. Oznacza to, że udowodnienie zaistnienia nienależytej obsady sądu wymaga wykazania in concreto, iż sędzia nie gwarantuje minimalnego standardu bezstronności i niezawisłości.Sąd Najwyższy rozpoznający niniejszą sprawę w pełni podziela zaprezentowane stanowisko.
Skarżący nie wskazał w kasacji żadnych konkretnych okoliczności dowodzących istnienia związków tych trojga sędziów z władzą wykonawczą, która w roku 2017 przeprowadziła niekonstytucyjne zmiany w obsadzie KRS a także czyniła – również w ten sposób co do zmiany zasad wyboru członków do KRS - starania do podporządkowania sobie władzy sądowniczej. Dlatego też odwołanie się przez obrońcę skazanego jedynie do faktu powołania wskazanych w kasacji sędziów Sądu Apelacyjnego w Łodzi, w konsekwencji rekomendacji KRS ukształtowanej ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa, nie jest wystarczające do wskazania braku bezstronności tych sędziów, a tym samym zaistnienia w sprawie bezwzględnej przyczyny odwoławczej w postaci nienależytej obsady sądu odwoławczego.
Co istotne, Sąd Najwyższy – z urzędu – nie posiadał informacji, które czyniły zasadnym przeprowadzenie w postępowaniu kasacyjnym testu co do tego, czy orzekanie przez sąd odwoławczy, w składzie, w którym zasiadali ww. sędziowie, pozbawiło skazanego dostępu do sądu w rozumieniu standardu konwencyjnego (art. 6 ust. 1 EKPC) i konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji). Tym samym należało uznać, że w sprawie skazanego P. B. nie doszło do spełnienia bezwzględnej przesłanki procesowej, określonej w art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. na etapie postępowania odwoławczego.
Wspomnieć tu jednak trzeba, że rzeczywiste (nie pozorne) kandydowanie sędziów na wyższe stanowiska sędziowskie (do sądu okręgowego czy apelacyjnego), a zatem, zgłaszanie swoich kandydatur obecnej KRS - organowi, który nie jest konstytucyjnym organem (co dla każdego sędziego posługującego się prawidłowo instrumentarium wykładniczym powinno być wiadome) – z nadzieją na taki awans, powinno być ocenione w aspekcie moralnym i nie trzeba dodawać w jakim kierunku. Sąd Najwyższy w toku kontroli kasacyjnej nie znalazł innych podstaw z art. 439 § 1 k.p.k. (art. 536 k.p.k.).
Mając zatem powyższe na uwadze Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu. [J.J.] [a.ł]