Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 421/25 Generato dall'IA

Supreme Court quashes criminal verdict and dismisses proceedings due to defendant's death before judgment. Defendant died before verdict; court lacked knowledge of death; proceedings dismissed under Art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.

Numero d'incarto IV KK 421/25
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the lower court's criminal verdict and dismissed the proceedings because the defendant had died before the judgment was issued. Although the defendant was properly notified and absent from the trial, the death was only discovered during the execution phase, meaning the court lacked knowledge of the fatal circumstance at the time of sentencing. Consequently, the court applied the statutory provision requiring dismissal of criminal proceedings upon the death of the accused, thereby eliminating the invalid conviction from the legal order.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.; Art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.: The death of the accused before the issuance of a criminal verdict constitutes a negative procedural prerequisite necessitating the dismissal of criminal proceedings and the elimination of the conviction from the legal order.

Parole chiave

Generato dall'IA
death of accused dismissal of proceedings criminal verdict quashed procedural prerequisite lack of knowledge execution phase discovery invalid conviction disposizione a causa di morte

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.
uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umarza postępowanie;
Art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.
wyroku skazującego, podczas gdy oskarżona ta zmarła przed jego wydaniem, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.”.
Art. 529 k.p.k.
Należy zarazem zaznaczyć, że zgodnie z art. 529 k.p.k. śmierć oskarżonego nie stoi na przeszkodzie rozpoznaniu kasacji wniesionej na jego korzyść.
Art. 535 § 5 k.p.k.
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k. na posiedzeniu w dniu 18 listopada 2025 r.
Art. 632 pkt 2 k.p.k.
Rozstrzygnięcie o kosztach procesu znajduje oparcie w art. 632 pkt 2 k.p.k. [J.J.][a.ł] Waldemar Płóciennik Kazimierz Klugiewicz Zbigniew Puszkarski
Art. 374 § 1 k.p.k.
nie stawiła się na rozprawę, ale jest o niej prawidłowo zawiadomiona oraz że na podstawie art. 374 § 1 k.p.k. Sąd postanowił „prowadzić rozprawę pomimo nieobecności oskarżonej prawidłowo zawiadomionej o terminie rozprawy, uznając jej obecność za nieobowiązkową” (k.53).
art. 535 § 5 k.p.k
po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k
uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.
art. 42 § 2 k.k
Nadto orzekł wobec oskarżonej: - na mocy art. 42 § 2 k.k.
art. 521 § 1 k.p.k
Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

IV KK 421/25 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 18 listopada 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Kazimierz Klugiewicz (przewodniczący)‎SSN Waldemar Płóciennik‎SSN Zbigniew Puszkarski (sprawozdawca) w sprawie B. R. skazanej za czyn z art. 178a § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej w trybie art. 535 § 5 k.p.k. na posiedzeniu w dniu 18 listopada 2025 r. kasacji Prokuratora Generalnego wniesionej na korzyść skazanej ‎od wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku z dnia 24 marca 2025 r., sygn. akt III K 82/25, 1. uchyla zaskarżony wyrok i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umarza postępowanie;

2. kosztami procesu obciąża Skarb Państwa. [J.J.] Waldemar Płóciennik Kazimierz Klugiewicz Zbigniew Puszkarski

UZASADNIENIE

Sąd Rejonowy w Rybniku wyrokiem z dnia 24 marca 2025 r., sygn. akt III K 82/25, oskarżoną B. R. uznał za winną tego, że w dniu 22 grudnia 2024 r. w R. prowadziła w stanie nietrzeźwości (1mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) w ruchu lądowym pojazd mechaniczny, a to samochód osobowy m-ki V. nr rej. […]. , tj. czynu z art. 178a § 1 k.k. i za to na podstawie tego przepisu wymierzył jej karę 5 miesięcy pozbawienia wolności, warunkowo zawieszając jej wykonanie na okres próby 2 lat. Nadto orzekł wobec oskarżonej: - na mocy art. 42 § 2 k.k. środek karny w postaci zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres 4 lat, - na mocy art. 43a § 2 k.k. środek karny w postaci świadczenia pieniężnego w kwocie 6.000 zł na rzecz Funduszu Pomocy Pokrzywdzonym i Pomocy Postpenitencjarnej, - na mocy art. 178a § 5 k.k. w zw. z art. 44b § 1 k.k. przepadek pojazdu mechanicznego V. o numerze rejestracyjnym […]. , który prowadziła w dniu zdarzenia.

Zasądził do oskarżonej na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe w kwocie 180 zł. Wyrok nie został zaskarżony przez żadną ze stron postępowania i uprawomocnił się z dniem 1 kwietnia 2025 r. Kasację od tego wyroku wniósł Prokurator Generalny. Na podstawie art. 521 § 1 k.p.k. zaskarżył wyrok w całości na korzyść oskarżonej B. R. , zarzucając „rażące naruszenie przepisu prawa procesowego, a mianowicie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., polegające na przeprowadzeniu postępowania i wydaniu wobec B. R. wyroku skazującego, podczas gdy oskarżona ta zmarła przed jego wydaniem, co stanowi bezwzględną przyczynę uchylenia orzeczenia, określoną w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k.”.

W konkluzji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i umorzenie postępowania na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Kasacja jest oczywiście zasadna, co pozwoliło uwzględnić ją w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Należy zarazem zaznaczyć, że zgodnie z art. 529 k.p.k. śmierć oskarżonego nie stoi na przeszkodzie rozpoznaniu kasacji wniesionej na jego korzyść. Z akt sprawy wynika, że korespondencję wysyłaną przez Sąd Rejonowy w Rybniku do oskarżonej B. R. , w tym zawiadomienie o terminie rozprawy, urząd pocztowy zwrócił nadawcy z adnotacją, że nie została podjęta w terminie (k. 49, 50). W protokole rozprawy głównej przeprowadzonej 24 marca 2025 r. odnotowano, że oskarżona B.

R. nie stawiła się na rozprawę, ale jest o niej prawidłowo zawiadomiona oraz że na podstawie art. 374 § 1 k.p.k. Sąd postanowił „prowadzić rozprawę pomimo nieobecności oskarżonej prawidłowo zawiadomionej o terminie rozprawy, uznając jej obecność za nieobowiązkową” (k.53). Na rozprawie wydano wyrok skazujący B. R. . W toku postępowania wykonawczego ustalono, że w systemie PESEL-SAD odnotowany jest zgon B. R. , który nastąpił 6 lutego 2025 r. (k. 58). Skutkowało to wydaniem przez Sąd Rejonowy w Rybniku w dniu 23 kwietnia 2025 r. postanowienia o umorzeniu postępowania wykonawczego (k. 64).

Dopiero później Sąd wystąpił do właściwego urzędu stanu cywilnego o nadesłanie odpisu skróconego aktu zgonu B. R. . Urząd Stanu Cywilnego w R. przekazał ten dokument, oznaczony numerem […]. Potwierdzono w nim, że B. R. urodzona […] 1973 r. w R., córka J. i T.(dane tożsame z podanymi w wyroku Sądu Rejonowego w Rybniku), zmarła 6 lutego 2025 r., a zatem przed wydaniem skazującego ją wyroku. Oznacza to, że w niniejszej sprawie już na etapie postępowania rozpoznawczego wystąpiła negatywna przesłanka procesowa z art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k., która powinna skutkować umorzeniem postępowania karnego, co nie nastąpiło wobec braku wiedzy Sądu o śmierci oskarżonej.

Nie zmienia to jednak faktu, że zaistniało uchybienie określone w art. 439 § 1 pkt 9 k.p.k. i że zachodzi konieczność wyeliminowania z obrotu prawnego wyroku skazującego B. R. . Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy zgodnie z wnioskiem kasacji uchylił zaskarżony wyrok Sądu Rejonowego w Rybniku i na podstawie art. 17 § 1 pkt 5 k.p.k. umorzył postępowanie. Rozstrzygnięcie o kosztach procesu znajduje oparcie w art. 632 pkt 2 k.p.k. [J.J.][a.ł] Waldemar Płóciennik Kazimierz Klugiewicz Zbigniew Puszkarski