Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 263/23 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal claiming lack of psychiatric expert opinion was necessary for drug-related crime conviction.

Numero d'incarto IV KK 263/23
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the cassation appeal as obviously groundless without a hearing. The defendant argued that a psychiatric expert opinion was required because similar proceedings had previously diagnosed a mental disorder, yet the lower courts relied on an expert report from a different case covering a different time period. The court ruled that the existing evidence did not create reasonable doubts regarding the defendant's capacity at the time of the crime or their ability to participate in the trial.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 535 § 3 k.p.k.; Art. 433 § 2 k.p.k.; Art. 457 § 3 k.p.k.; Art. 636 § 1 k.p.k.; Art. 637a k.p.k.: A cassation appeal is dismissed as obviously groundless when the lower courts' reliance on expert opinions from other proceedings does not create reasonable doubts about the defendant's mental state at the time of the crime.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal dismissal psychiatric expert opinion mental capacity at crime drug-related offense conviction obvious groundlessness standard modifica della sentenza pena sproporzionata uguaglianza nell'illegalità

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 535 § 3 k.p.k.
IV KK 263/23 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 lipca 2023 r.
Art. 433 § 2 k.p.k.
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku, z wcześniejszym zastrzeżeniem, przekonuje o postąpieniu przez Sąd Apelacyjny w zgodzie ze standardami kontroli odwoławczej nakreślonymi przepisami art. 433 § 2 k.p.k. i art.
Art. 457 § 3 k.p.k.
i art. 457 § 3 k.p.k. w zakresie obejmującym poprawność rozpoznania zarzutu podniesionego w pkt.
Art. 636 § 1 k.p.k.
z art. 636 § 1 k.p.k. kosztami postępowania kasacyjnego obciążono skazanego nie znajdując podstaw do zwolnienia go z tego obowiązku.
Art. 637a k.p.k.
457 § 3 k.p.k.Uwzględniając powyżej przedstawioną argumentację, wobec niestwierdzenia jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia kasacji, podlegała ona oddaleniu jako oczywiście bezzasadna.Jednocześnie, na podstawie art. 637a k.p.k. w zw.
art. 535 § 3 k.p.k
IV KK 263/23 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k.
art. 118 § 1 k.p.k
art. 433 § 2 k.p.k
Uzasadnienie zaskarżonego wyroku, z wcześniejszym zastrzeżeniem, przekonuje o postąpieniu przez Sąd Apelacyjny w zgodzie ze standardami kontroli odwoławczej nakreślonymi przepisami art. 433 § 2 k.p.k.
art. 457 § 3 k.p.k
i art. 457 § 3 k.p.k.Uwzględniając powyżej przedstawioną argumentację, wobec niestwierdzenia jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia kasacji, podlegała ona oddaleniu jako oczywiście bezzasadna.Jednocześnie, na podstawie art.
art. 167 k.p.k
z pozostałymi elementami materiału dowodowego, w szczególności pod kątem weryfikacji stanowiska Sądu Okręgowego o handlowym, a nie konsumpcyjnym przeznaczeniu nabywanej przez oskarżonego amfetaminy, a także art. 167 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

IV KK 263/23 POSTANOWIENIE Dnia 27 lipca 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Marek Pietruszyński na posiedzeniu w trybie art. 535 § 3 k.p.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 27 lipca 2023 r. sprawy P.M. skazanego z art. 59 ust. 1 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 1 grudnia 2022 r., sygn. II AKa 89/22 zmieniającego wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 lipca 2021 r., sygn. XXI K 97/19 na podstawie art. 535 § 3 k.p.k. p o s t a n o w i ł:

1. oddalić kasację jako oczywiście bezzasadną, 2. zasądzić od skazanego na rzecz Skarbu Państwa koszty sądowe postępowania kasacyjnego.

UZASADNIENIE

Wyrokiem Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 1 grudnia 2022 r., sygn. II AKa 89/22, zmieniono wyrok Sądu Okręgowego w Katowicach z dnia 30 lipca 2021 r., sygn. XXI K 97/19, skazujący P.M. za przestępstwo z art. 59 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii na karę roku pozbawienia wolności oraz orzekający wobec oskarżonego wyżej wymienionego przepadek równowartości korzyści majątkowej wynikającej z popełnienia przypisanego przestępstwa w wysokości 240 zł – poprzez zaostrzenie orzeczonej kary pozbawienia wolności do roku i 6 miesięcy i wymierzenie obok tej kary również kary grzywny w wymiarze 50 stawek dziennych po 20 zł każda.W pozostałym zakresie odnoszącym się do tego oskarżonego zaskarżony apelacjami wyrok został utrzymany w mocy.Z kasacją od wyroku Sądu odwoławczego wystąpił obrońca skazanego.

Skarżący zaskarżając przedmiotowe orzeczenie w całości, nie dokonując jednak kwalifikacji prawnej uchybienia, zarzucił rażące naruszenie prawa mające wpływ na treść orzeczenia, tj. uznanie, iż nie zachodziła potrzeba uzyskania opinii biegłego z zakresu psychiatrii oraz uzależnień od środków psychoaktywnych w zakresie skazanego P.M. podczas, gdy w opinii biegłych uzyskanych w innym toczącym się postępowaniu karnym przed Sądem Rejonowym w Chrzanowie stwierdzono u skazanego zespół (…) oraz (…), a tym samym uzyskanie takiej specjalistycznej wiedzy w przedmiotowej sprawie było istotne i miałoby bezapelacyjnie wpływ na treść wyroku.Podnosząc powyższy zarzut skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.W pisemnej odpowiedzi na kasację prokurator wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Kasacja okazała się bezzasadna w stopniu oczywistym, co umożliwiało oddalenie jej na posiedzeniu bez udziału stron (art. 535 § 3 k.p.k.).Oczyszczając przedpole do dalszych rozważań skarżącemu przypomnieć należy, że utrwalone zasady sporządzania środka odwoławczego, nie wspominając o kasacji jako środku o charakterze nadzwyczajnym, wymagają zidentyfikowania zarzucanego uchybienia nie tylko pod kątem jego właściwego opisania, ale również przez precyzyjne wskazanie naruszonych – jego zdaniem – przepisów prawa, czego w przedmiotowej kasacji ewidentnie zabrakło.

Kierując się jednak dyrektywą zawartą w art. 118 § 1 k.p.k., której zastosowania nie wyklucza podjęcie czynności procesowej przez profesjonalnego reprezentanta procesowego, Sąd Najwyższy – po zapoznaniu się z całością wywodów nadzwyczajnego środka zaskarżenia – przyjął, że w ocenie skarżącego doszło do rażącego naruszenia przez Sąd odwoławczy prawa procesowego, a to art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. w zakresie obejmującym poprawność rozpoznania zarzutu podniesionego w pkt. 3 apelacji wcześniej wyznaczonego obrońcy, poprzez nieskonfrontowanie wniosków opinii sądowo-psychiatrycznej wydanej w innym toczącym się postępowaniu karnym dotyczącym P.M. z pozostałymi elementami materiału dowodowego, w szczególności pod kątem weryfikacji stanowiska Sądu Okręgowego o handlowym, a nie konsumpcyjnym przeznaczeniu nabywanej przez oskarżonego amfetaminy, a także art. 167 k.p.k. w zw. z 193 § 1 k.p.k. w zw. art. 202 § 1 i 5 k.p.k. wyrażającego się w niepozyskaniu opinii o stanie zdrowia psychicznego oskarżonego w celu określenia stanu jego poczytalności tempore criminis oraz celowości ewentualnego zastosowania środka zabezpieczającego w postaci terapii uzależnień.

Tak przeprowadzona, wymagana w sprawie rekonstrukcja zarzutu podniesionego przez obrońcę zakreślała pole rozważań Sądu Najwyższego.Zarzut okazał się jednak bezzasadny w stopniu oczywistym.Jeżeli idzie o przeznaczenie nabywanej od małżeństwa M. amfetaminy w celu jej dalszej odsprzedaży, a nie wyłącznie na własne potrzeby, jak sugerowano w apelacji, a także obecnie w kasacji (s. 2-3), obrońca zupełnie pomija obszerną, trafną i odpowiadającą wymogom art. 7 k.p.k. argumentację Sądu Apelacyjnego zamieszczoną na s. 23-24 pisemnych motywów wyroku.

Choć Sąd odwoławczy przyznał, że sama tylko ilość kupowanej przez oskarżonego tej substancji psychotropowej teoretycznie mogła być zużywana przez osobę uzależnioną wyłącznie w ramach jej własnych potrzeb, to zaznaczył, że wnioski o takim charakterze nie wchodzę w rachubę w odniesieniu do oskarżonego, za czym przemawiała częstotliwość zakupów, ale przede wszystkim wyniki kontroli operacyjnej prowadzonych przez P.M. rozmów telefonicznych z dalszymi nabywcami amfetaminy. Stanowisko Sądu odwoławczego jest czytelne, w oczywistym stopniu odpowiada wynikom postępowania dowodowego i nie zachodzą podstawy do jego zakwestionowania.W odniesieniu zaś do celowości poddania oskarżonego badaniom sądowo-psychiatrycznym i ewentualnych prawnych konsekwencjach stanowiska biegłych lekarzy psychiatrów, w płaszczyźnie wniosków opinii uzyskanej w postępowaniu toczącym się przed Sądem Rejonowym w Chrzanowie (sygn. akt […]), z której wynikało, iż stwierdzono u skazanego zespół (…) oraz (…), wskazać należało, że kwestia ta została omówiona w uzasadnieniu wyroku Sądu odwoławczego.

Niezależnie jednak od powyższego, w orzecznictwie Sądu Najwyższego wyrażonym na kanwie przepisów o obronie obligatoryjnej zasadnie podniesiono, że wątpliwość, o której stanowią art. 79 § 1 pkt 3 i 4 k.p.k. musi mieć walor uzasadnionej, a więc popartej takimi okolicznościami natury faktycznej, które w odbiorze zewnętrznym przemawiają za realną możliwością wystąpienia u oskarżonego zakłóceń w stanie zdrowia psychicznego w chwili czynu lub w toku procesu karnego. Natomiast ocena czy w stosunku do oskarżonego zachodzą uzasadnione wątpliwości co do jego poczytalności, winna być dokonywana przez organ procesowy w oparciu o wszystkie ujawnione w toku postępowania okoliczności, zarówno z uwzględnieniem przesłanek podmiotowych, jak również przedmiotowych.

Nawet sam fakt leczenia psychiatrycznego nie musi przesądzać o wystąpieniu uzasadnionej wątpliwości co do poczytalności oskarżonego, a tym samym nie przesądza o potrzebie dopuszczenia dowodu z opinii biegłych psychiatrów. Fakt takiego leczenia jest tylko jednym z czynników, które powinny być brane pod uwagę w omawianym przedmiocie, bynajmniej jednak nie determinuje on automatycznie wniosku o tym, że taka wątpliwość zaistniała (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19.11.2020 r., V KK 187/20). Sąd Najwyższy zaznaczał również, że samo uzależnienie od alkoholu, również posiadanie, czy zażywanie narkotyków nie prowadzi automatycznie do zaistnienia wątpliwości co do stanu psychicznego oskarżonego (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 12.05.2020 r., II KK 17/20).Z treści opinii sądowo-psychiatrycznej dot.

P.M., wydanej w dniu 12 lipca 2019 r., na potrzeby innego toczącego się postępowania, do której odwoływał się obrońca skazanego, rzeczywiście stwierdzono u wyżej wymienionego stwierdzono zespół (…) i (…). Rzecz jednak w tym, że przedmiotowa opinia dotyczyła zupełnie innego czasookresu, niż obejmujący czyn prawomocnie przypisany w aktualnym postępowaniu. Wyżej wymienione okoliczności nie podważyły również, że w czasie dokonywania zarzucanych mu kradzieży sklepowych na przestrzeni drugiej połowy 2018 r. i początku 2019 r., posiadał on zdolność rozumienia zarzucanych mu czynów i zdolność pokierowania swoim postępowaniem ograniczoną w stopniu znacznym, przy czym miał zachowaną zdolność przewidywania wystąpienia zaburzeń poczytalności pod wpływem stanu odurzenia w rozumieniu art. 31 § 3 k.k. Jednocześnie jego stan zdrowia psychicznego pozwalał na udział w postępowaniu oraz prowadzenie obrony w sposób samodzielny i rozsądny.Treść przedmiotowej opinii była zarazem znana orzekającym w sprawie Sądom, gdyż jej odpis został przekazany przez II Wydział Kamy Sądu Rejonowego w Chrzanowie do Sądu Okręgowego w Katowicach, załączony do akt postępowania XXI K 97/19 i jako część materiału dowodowego stanowił podstawę wydania wyroku, zarówno przez Sąd a quo, jak i – ad quem.

Powyższe argumenty prowadzą do wniosku, że oba orzekające w sprawie Sądy nie miały – na podstawie wszystkich okoliczności przedmiotowej sprawy, jak również w świetle zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego – podstaw do powzięcia uzasadnionych wątpliwości co do stanu poczytalności oskarżonego P.M. tempore criminis, względnie – zdolności do udziału w postępowaniu oraz prowadzenie obrony w sposób samodzielny i rozsądny. Brak było również podstaw do założenia, że przypisane oskarżonemu przestępstwo, choć stypizowane w ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii, zostało popełnione w związku z uzależnieniem (podkr.

SN) od alkoholu, środka odurzającego lub innego podobnie działającego środka (art. 93c pkt 5 k.k.). To zaś z kolei eliminowało z pola rozważań obu Sądów celowość ewentualnego zastosowania środka zabezpieczającego w postaci terapii uzależnień.Przeprowadzona przez Sąd Najwyższy analiza w pełni poprawnych i wyczerpujących pisemnych motywów zaskarżonego wyroku w płaszczyźnie zarzutów podniesionych uprzednio w apelacji nie potwierdziła zatem zaistnienia uchybień, których wystąpienie sugerowano w kasacji. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku, z wcześniejszym zastrzeżeniem, przekonuje o postąpieniu przez Sąd Apelacyjny w zgodzie ze standardami kontroli odwoławczej nakreślonymi przepisami art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k.Uwzględniając powyżej przedstawioną argumentację, wobec niestwierdzenia jakichkolwiek podstaw do uwzględnienia kasacji, podlegała ona oddaleniu jako oczywiście bezzasadna.Jednocześnie, na podstawie art. 637a k.p.k. w zw. z art. 636 § 1 k.p.k. kosztami postępowania kasacyjnego obciążono skazanego nie znajdując podstaw do zwolnienia go z tego obowiązku.

Dlatego Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia. (JD)[ł.n]