Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV KK 148/23 Generato dall'IA

Supreme Court quashes lower court verdict and acquits defendant due to retroactive law application error.

Numero d'incarto IV KK 148/23
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the lower court's mandatory verdict and acquitted the defendant of the offense. The Regional Court had convicted the defendant for failing to wear a mask in December 2020, but the specific regulation imposing this duty was repealed in June 2021. The Court ruled that because the new regulation was more favorable to the defendant, the principle of non-retroactivity required applying the law at the time of the trial, rendering the conviction legally invalid.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 2 § 1 k.w.; Art. 2 § 2 k.w.: If a new law is in force at the time of judgment that differs from the law at the time of the offense, the new law applies unless the old law is more favorable to the offender; this rule applies to administrative regulations implementing statutory provisions.

Parole chiave

Generato dall'IA
principle of non-retroactivity favorable law application administrative regulations mandatory verdict acquittal on appeal intertemporal law epidemic regulations possesso illecito di stupefacenti

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 2 § 1 k.w.
art. 2 § 1 k.w. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że czyn przypisany A.
Art. 2 § 2 k.w.
oraz 17 grudnia 2021 r., złożył do Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach wnioski „o uznanie skazania za niebyłe” na podstawie art. 2 § 2 k.w., podnosząc, że w dacie orzekania czyn objęty orzeczeniem nie był już zabroniony pod groźbą kary (k.
Art. 116 § 1a k.w.
(W.) ukaranego z art. 116 § 1a k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art.
Art. 24 § 1 k.w.
z art. 24 § 1 k.w. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 100,00 zł.W konsekwencji niezaskarżenia tego rozstrzygnięcia sprzeciwem wyrok uprawomocnił się w dniu 22 czerwca 2021 r.Ukarany w dniach: 11 sierpnia 2021 r., 16 grudnia 2021 r.
Art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.
2 § 1 k.w., skutkowałoby orzeczeniem odmiennym co do istoty.Mając na uwadze powyższe należało uchylić zaskarżony kasacją wyrok i uniewinnić obwinionego.O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do treści art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.
art. 535 § 5 k.p.k
116 § 1a k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.
art. 4 § 1 k.k
(podobnie jak w art. 4 § 1 k.k.
art. 2 § 2 k.k
12), Sąd Najwyższy stwierdził, że norma intertemporalna zawarta w art. 2 § 1 k.w.
art. 119 § 2 pkt 1 k.p
2 § 1 k.w., skutkowałoby orzeczeniem odmiennym co do istoty.Mając na uwadze powyższe należało uchylić zaskarżony kasacją wyrok i uniewinnić obwinionego.O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do treści art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
OSNK 2022, z. 4, poz. 12
akt I KZP 12/21 (OSNK 2022, z. 4, poz. 12), Sąd Najwyższy stwierdził, że norma intertemporalna zawarta w art.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

IV KK 148/23 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 24 maja 2023 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz ArtymiukProtokolant Olga Tyburc - Żelazek w sprawie A. W. (W.) ukaranego z art. 116 § 1a k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w dniu 24 maja 2023 r., kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść ukaranego od prawomocnego wyroku nakazowego Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicachz dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VIII W 234/21, uchyla zaskarżony wyrok nakazowy i uniewinnia ukaranego od popełnienia przypisanego mu wykroczenia, a kosztami postępowania w sprawie o wykroczenie obciąża Skarb Państwa.

UZASADNIENIESąd Rejonowy Katowice-Zachód w Katowicach wyrokiem nakazowym z dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VIII W 234/21, uznał obwinionego A. W. za winnego tego, że „w dniu 16 grudnia 2020 r. w K. na Rynku - miejscu ogólnodostępnym, nie przestrzegał nakazu zakrywania, przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego, ust i nosa”, czym wyczerpał znamiona wykroczenia z art. 116 § 1a k.w. w zw. z § 25 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii wydanego na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2020 r. poz. 1845 ze zm.) i za to, na podstawie art. 116 § 1a k.w. w zw. z art. 24 § 1 k.w. wymierzył mu karę grzywny w wysokości 100,00 zł.W konsekwencji niezaskarżenia tego rozstrzygnięcia sprzeciwem wyrok uprawomocnił się w dniu 22 czerwca 2021 r.Ukarany w dniach: 11 sierpnia 2021 r., 16 grudnia 2021 r. oraz 17 grudnia 2021 r., złożył do Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach wnioski „o uznanie skazania za niebyłe” na podstawie art. 2 § 2 k.w., podnosząc, że w dacie orzekania czyn objęty orzeczeniem nie był już zabroniony pod groźbą kary (k. 24, k. 27, k .29 akt VIII W 234/21).Sąd Rejonowy Katowice-Zachód w Katowicach postanowieniem z dnia 23 marca 2022 r., sygn. akt VIII Ko 11/22, nie uwzględnił wniosku ukaranego.

W uzasadnieniu postanowienia zaś uargumentował, że 2 § 2 k.w. nie ma zastosowania do podustawowych przepisów porządkowych, które od początku miały charakter przepisów epizodycznych (k. 33-34).Od wyroku nakazowego z dnia 8 czerwca 2022 r., wydanego w sprawie o sygn. akt VIII W 234/21, kasację złożył Rzecznik Praw Obywatelskich. Zaskarżył powyższe rozstrzygnięcie Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach w całości na korzyść ukaranego, podnosząc zarzut „rażącego i mającego istotny wpływ na jego treść naruszenia prawa materialnego, tj. art. 2 § 1 k.w. poprzez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że czyn przypisany A.

W. wyczerpuje znamiona wykroczenia z art. 116 § 1a k.w. w zw. z § 25 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r., poz. 2132) wydanego na podstawie art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (Dz.U. z 2020r. poz. 1845, ze zm.), pomimo tego, że w dacie orzekania nastąpiła zmiana przepisów wykonawczych, polegająca na tym, że obowiązek zakrywania ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego w miejscach ogólnodostępnych w tym na drogach i placach, na terenie cmentarzy, promenad, bulwarów, miejsc postoju pojazdów, parkingów leśnych został uchylony z dniem 6 czerwca 2021 r. na mocy § 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 2021 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. z 2021 r. poz. 1013.), w związku z czym, podlegające ukaraniu w dacie czynu zachowanie obwinionego, nie było zabronione pod groźbą kary w dacie orzekania”.W konsekwencji autor kasacji wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku nakazowego i uniewinnienie obwinionego od popełnienia przypisanego mu wykroczenia.Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja Rzecznika Praw Obywatelskich okazała się oczywiście zasadna, ‎co umożliwiło jej rozpoznania na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k.Trafnie zauważył Rzecznik Praw Obywatelskich w złożonym nadzwyczajnym środku zaskarżenia, że przywołane w opisie wykroczenia a także stanowiące podstawę ukarania rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 1 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. z 2020 r. poz. 2132) zostało uchylone z dniem 28 grudnia 2020 r. na podstawie przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 grudnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2020 r. poz. 2316). Ostatnim zaś obowiązującym rozporządzeniem, które w § 25 ust. 1 pkt 2 lit. a przewidywało obowiązek zakrywania ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego w miejscach ogólnodostępnych w tym na drogach i placach, na terenie cmentarzy, promenad, bulwarów, miejsc postoju pojazdów, parkingów leśnych było rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. z 2021 r., poz. 861).Regulacja § 25 ust. 1 pkt 2 lit. a rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 6 maja 2021 r. w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz. U. z 2021 r., poz. 861), jak dalej słusznie zauważa Rzecznik Praw Obywatelskich, została natomiast uchylona z dniem 6 czerwca 2021 r. na mocy § 1 pkt 8 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 4 czerwca 2021 r. zmieniającego rozporządzenie w sprawie ustanowienia określonych, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. z 2021 r. poz. 1013.). Na mocy § 2 rozporządzenie to weszło w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia, co nastąpiło w dniu 6 czerwca 2021 r. Wobec tak ukształtowanego przez prawodawcę stanu prawnego, czyn przypisany obwinionemu wyrokiem Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VIII W 234/21, w dacie orzekania nie podlegał ukaraniu.W kontekście rozważań czynionych na kanwie analizowanej sprawy należy także przypomnieć, że stosownie do treści art. 2 § 1 k.w., jeżeli w czasie orzekania obowiązuje ustawa inna niż w czasie popełnienia wykroczenia, stosuje się ustawę nową, jednakże należy stosować ustawę obowiązującą poprzednio, jeżeli jest względniejsza dla sprawcy.

Trafnie w uzasadnieniu postanowienia z dnia 9 marca 2022 r., sygn. akt I KZP 12/21 (OSNK 2022, z. 4, poz. 12), Sąd Najwyższy stwierdził, że norma intertemporalna zawarta w art. 2 § 1 k.w. (podobnie jak w art. 4 § 1 k.k. i art. 2 § 2 k.k.s.) znajduje zastosowanie do uregulowań epizodycznych zawartych w ustawie albo aktach wykonawczych, które uszczegóławiają przepisy ustawowe albo stanowią ich wypełnienie (przepisy blankietowe), jeżeli w ustawie nie przewidziano stosownych uregulowań przewidujących odmienne reguły rozstrzygające o kolizji ustaw w czasie.W zakresie uregulowanego na mocy aktu wykonawczego obowiązku zakrywania ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego w miejscach ogólnodostępnych w tym na drogach i placach, na terenie cmentarzy, promenad, bulwarów, miejsc postoju pojazdów, parkingów leśnych, nie przewidziano regulacji wyłączających stosowanie art. 2 § 1 k.w.

Wobec powyższego nie można również zaaprobować argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu wydanego w toku postępowania wykonawczego postanowienia Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z dnia 23 marca 2022 r., sygn. akt VIII Ko 11/22. Mając na względzie poczynione wcześniej uwagi należy więc stwierdzić, że wyrok nakazowy Sądu Rejonowego Katowice-Zachód w Katowicach z dnia 8 czerwca 2021 r., sygn. akt VIII W 234/21, został wydany z rażącym naruszeniem art. 2 § 1 k.w., ponieważ zachowanie przypisane obwinionemu a to, że w dniu 16 grudnia 2020 r. w K. na Rynku - miejscu ogólnodostępnym, nie przestrzegał nakazu zakrywania, przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego, ust i nosa, podlegające w dacie popełnienia czynu karze, nie podlegało już ukaraniu w dacie orzekania, co miało w konsekwencji istotny wpływ na treść zapadłego wyroku, bowiem zastosowanie w niniejszej sprawie przepisu art. 2 § 1 k.w., skutkowałoby orzeczeniem odmiennym co do istoty.Mając na uwadze powyższe należało uchylić zaskarżony kasacją wyrok i uniewinnić obwinionego.O kosztach postępowania rozstrzygnięto stosownie do treści art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.