Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CZ 75/14 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal for inadmissibility as third party lacks standing in real estate registration proceedings.

Numero d'incarto IV CZ 75/14
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the appellant's cassation appeal regarding his exclusion from a real estate registration proceeding. The appellant argued for participation as a third party, but the court held that only the applicant, those whose rights are extinguished, and those receiving new entries may participate. Consequently, the lower court's decision denying his participation was final and not subject to cassation review.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 6261 § 2 k.p.c.; Art. 519 § 3 k.p.c.: The law strictly limits participants in real estate registration proceedings to the applicant, those with rights to be extinguished, and those receiving new entries; decisions on participation are procedural and inadmissible to cassation.

Parole chiave

Generato dall'IA
real estate registration participation standing cassation inadmissibility third party rights public registry order

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 6261 § 2 k.p.c.
Zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 6261 § 2 k.p.c. uczestnikami postępowania wieczystoksięgowego mogą być wyłącznie wnioskodawca, osoby, których prawa mają zostać wykreślone lub obciążone, oraz osoby, na rzecz których wpis ma nastąpić.
Art. 519 § 3 k.p.c.
Art. 398 § 14 k.p.c.
W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art.
Art. 394 § 3 k.p.c.
39814 w związku z art. 3941 § 3 i art.
Art. 13 § 2 k.p.c.
3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.
art. 6261 § 2 k.p.c
Zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 6261 § 2 k.p.c.
art. 77 ust. 2 Konstytucji
art. 5191 § 3 k.p.c
art. 13 § 2 k.p.c
3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 48/04
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 48/04, OSNC 2005, nr 6, poz.
uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2010 r., III CZP 45/10
108, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2010 r., III CZP 45/10, Biul.
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2011 r., I CSK 185/10
6, szeroko omawiająca inne niepublikowane orzeczenia prezentujące analogiczne stanowisko i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2011 r., I CSK 185/10, niepubl.).
postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r., IV CZ 79/05
postanowienie SN z dnia 9 września 1997 r., I CZ 135/97
postanowienie SN z dnia 12 października 2005 r., III CZ 75/05
postanowienie SN z 18 listopada 1998 r., II CZ 127/98
postanowienie SN z 18 listopada 1998 r., II CZ 127/98, LEX nr 1216166).
III CZP 45/10
Supreme Court rules that a successor revealed by a warning entry is not a party to the land registry proceeding. The court held that such successors lack standing to challenge the entry in the current proceeding. The decision clarifies that warning entries do not alter the scope of participants. The court distinguished between defective entries and those causing legal inconsistencies. The ruling emphasizes that other remedies exist for affected parties. This case defines the procedural limits of land registry participants. The judgment ensures clarity in land registry dispute resolution. The outcome protects the efficiency of the land registry process.
I CSK 185/10
Supreme Court dismisses appeal by non-parties in land registry case, ruling they lack standing to challenge entry.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CZ 75/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 listopada 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Józef Frąckowiak‎SSA Elżbieta Fijałkowska w sprawie z wniosku R. N.‎przy uczestnictwie Skarbu Państwa - Agencji Nieruchomości Rolnych Oddziału Terenowego w O.‎o dopuszczenie do udziału w sprawie o wpis prawa własności w księdze wieczystej,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 listopada 2014 r.,‎zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Okręgowego w O.‎z dnia 13 maja 2014 r., oddala zażalenie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w O. postanowieniem z dnia 13 maja 2014 r. odrzucił skargę kasacyjną wnioskodawcy R. N. od postanowienia Sądu Okręgowego w O. z dnia 28 lutego 2014 r. oddalającego jego zażalenie na postanowienie Sądu Rejonowego w B. z dnia 23 grudnia 2013 r. o odmowie dopuszczenia go do udziału w charakterze uczestnika w sprawie o wpis w księdze wieczystej prawa własności na rzecz Skarbu Państwa Agencji Nieruchomości Rolnych, jako niedopuszczalną.W zażaleniu na to postanowienie wnioskodawca wniósł o jego uchylenie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 6261 § 2 k.p.c. uczestnikami postępowania wieczysto-księgowego oprócz wnioskodawcy są tylko te osoby, których prawa zostały wykreślone lub obciążone, bądź na rzecz których wpis ma nastąpić.

W orzecznictwie podkreśla się, że celem wprowadzenia wskazanych ograniczeń było usprawnienie i sformalizowanie postępowania wieczysto-księgowego, m.in. przez ograniczenie kręgu podmiotów mogących w nim uczestniczyć (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2004 r., I CZ 48/04, OSNC 2005, nr 6, poz. 108, uchwała Sądu Najwyższego z dnia 7 lipca 2010 r., III CZP 45/10, Biul. SN 2010, nr 7, poz. 6, szeroko omawiająca inne niepublikowane orzeczenia prezentujące analogiczne stanowisko i postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 stycznia 2011 r., I CSK 185/10, niepubl.).

Zgodnie z unormowaniem zawartym w art. 6261 § 2 k.p.c. uczestnikami postępowania wieczystoksięgowego mogą być wyłącznie wnioskodawca, osoby, których prawa mają zostać wykreślone lub obciążone, oraz osoby, na rzecz których wpis ma nastąpić. Użycie słowa "tylko", zgodnie z jego językowym znaczeniem, oznacza zwężenie kręgu podmiotów jedynie do wskazanych w treści przepisu. Tym samym, w sprawie o dokonanie wpisu do księgi wieczystej praw osoby domagającej się wpisu z uwagi na wykonanie pierwokupu wykluczone jest zaliczenie do grona uczestników osób trzecich, z którymi zawarta została warunkowa umowa sprzedaży.Mimo więc, że niewątpliwie skarżący jest zainteresowany wynikiem postępowania wieczystoksięgowego o wpis prawa własności, nie należy on do grona uczestników tego postępowania.Zwrócić przy tym należy uwagę, że przepis art. 6261 § 2 k.p.c. poddany został kontroli Trybunału Konstytucyjnego, który w wyroku z 26 czerwca 2007 r. (SK 29/05, OTK-A 2007/6/54) uznał, że jest on zgodny z art. 45 ust. 1 i art. 77 ust. 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, a w uzasadnieniu wyjaśnił, że jest on elementem szczególnego postępowania służącego sprawnemu ewidencjonowaniu stanu prawnego nieruchomości, zapewnieniu bezpieczeństwa i pewności obrotu prawnego, przez stworzenie mechanizmów zapewniających niezwłoczne ujawnianie zmian stanu prawnego nieruchomości w księgach wieczystych.

Postępowanie to, z założenia nie służy dochodzeniu praw, ale ich ujawnianiu i ewidencjonowaniu. Za naruszenie prawa do sądu lub zamknięcie drogi sądowego dochodzenia praw nie można zaś uznać sytuacji, gdy wprawdzie w danym postępowaniu uprawniony nie ma zapewnionych szerokich gwarancji dochodzenia swych praw, ale w innym postępowaniu przysługuje mu powództwo dające takie gwarancje. Trybunał Konstytucyjny ocenił, że wyłączenie z grona uczestników postępowania wieczystoksięgowego nie pozbawia zainteresowanych możliwości dochodzenia praw, gdyż istnieją inne mechanizmy umożliwiające im realizację ochrony sądowej, a ograniczenie prawa do sądu wynikające z zaskarżonego przepisu jest konieczne ze względu na ochronę praw innych osób poprzez zapewnienie sprawnego prowadzenia rejestrów stanu prawnego nieruchomości oraz na zachowanie szeroko pojętego porządku publicznego.

Reasumując podnieść należy, że skoro art. 6261 § 2 k.p.c. określa wyczerpująco krąg uczestników postępowania wieczystoksięgowego, należy dojść do wniosku, że wnioskodawca nie mógł uzyskać w niniejszej sprawie statusu uczestnika postępowania, nie jest bowiem osobą, której prawa zostały wykreślone lub obciążone, bądź na rzecz której wpis miał nastąpić.W postępowaniu wieczystoksięgowym skarga kasacyjna przysługuje od postanowienia sądu drugiej instancji kończącego postępowanie w przedmiocie określonej we wniosku istoty sprawy (postanowienie SN z dnia 22 września 2005 r., IV CZ 79/05, niepubl.; postanowienie SN z dnia 9 września 1997 r., I CZ 135/97, OSNC 1999/2/27 nr 2 poz. 27).

Natomiast, postanowieniami w przedmiocie określonej we wniosku istoty sprawy są postanowienia merytoryczne, rozstrzygające w sposób stanowczy kwestie materialnoprawne (postanowienie SN z dnia 12 października 2005 r., III CZ 75/05, niepubl.).O możliwości zaskarżenia decyduje więc przedmiot rozstrzygnięcia wydanego w takim postępowaniu. Postępowanie, do którego skarżący chciał wstąpić w charakterze uczestnika, było postępowaniem wieczystoksięgowym i zakończyło się wydaniem postanowienia odmawiającego dopuszczenia go do udziału w sprawie o wpis prawa własności na rzecz Skarbu Państwa – Agencji Nieruchomości Rolnych.

Tym samym, skoro przedmiotem zaskarżenia było to postanowienie odmawiające dopuszczenia do udziału w tym postępowaniu, skarga kasacyjna, po myśli art. 5191 § 3 k.p.c., była niedopuszczalna.Postępowanie zmierzające do ustalenia kręgu uczestników w postępowaniu o wpis prawa własności jest w stosunku do postępowania głównego postępowaniem wpadkowym, gdyż nie kończy postępowania jako całości, skoro dotyczy jedynie pewnego fragmentu postępowania. W judykaturze wyjaśniono, że postanowienie sądu drugiej instancji oddalające zażalenie na postanowienie odmawiające dopuszczenia do wzięcia udziału w sprawie (art. 510 § 1 zd. ostatnie k.p.c.) nie podlega zaskarżeniu w drodze skargi kasacyjnej, bowiem nie kończy postępowania w sprawie (por. postanowienie SN z 18 listopada 1998 r., II CZ 127/98, LEX nr 1216166).

W tym stanie rzeczy, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji.