Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CZ 7/08 Generato dall'IA

Appeal dismissed for non-payment of property claims fees but allowed for non-property claims due to partial payment.

Numero d'incarto IV CZ 7/08
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court partially overturned the appellate court's dismissal of the appeal, distinguishing between property and non-property claims. While the appellants failed to correctly calculate and pay the proportional fees for their monetary claims, they had sufficiently covered the fixed fees for their non-monetary requests. Consequently, the appeal was rejected regarding property damages but allowed regarding personal rights protection.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 4 ust. 1 u.k.s.c.; Art. 21 u.k.s.c.; Art. 1302 k.p.c. - When multiple plaintiffs join a case, each must pay their own appeal fee; failure to round up proportional fees renders the appeal inadmissible for that portion, but valid fixed fee payment preserves the appeal for non-property claims.

Parole chiave

Generato dall'IA
civil procedure court fees appeal admissibility joint plaintiffs property claims non-property claims rounding up fees

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 4 ust. 1 u.k.s.c.
zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach
Art. 21 u.k.s.c.
4 pkt 1 i art. 21 u.k.s.c., a także art.
Art. 1302 k.p.c.
określone w art. 1302 k.p.c.
Art. 394 § 1 k.p.c.
roszczeniach niemajątkowych., o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 394 1
Art. 398 § 15 k.p.c.
w związku z art. 39815 k.p.c.
art. 72 § 1 k.p.c
1302 § 1, 2 i 3 k.p.c., art. 72 § 1
art. 378 § 1 k.p.c
oraz art. 378 § 1 k.p.c., wnosząc o uchylenie postanowienia w całości bądź o jego
art. 386 § 3 k.p.c
powinien tego kwestionować, musiałby bowiem zastosować art. 386 § 3 k.p.c.
art. 1302 k.p.c
określone w art. 1302 k.p.c.
art. 39815 k.p.c
w związku z art. 39815 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CZ 7/08

POSTANOWIENIE

Dnia 29 stycznia 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący)

SSN Teresa Bielska-Sobkowicz (sprawozdawca)

SSA Michał Kłos

w sprawie z powództwa T. B. i D. B.

przeciwko J. D. i Skarbowi Państwa - Komendzie Miejskiej Policji w S.

o ochronę dóbr osobistych i zapłatę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 29 stycznia 2008 r.,

zażalenia powodów

na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 25 września 2007 r., sygn. akt I ACa (…),

1)

uchyla zaskarżone orzeczenie w pkt II w części odrzucającej apelację

powodów

w

zakresie

dotyczącym

rozstrzygnięcia

o

roszczeniach

niemajątkowych, a także w pkt III, zaś w pozostałym zakresie oddala

zażalenie

2)

koszty postępowania zażaleniowego znosi wzajemnie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 25 września 2007 r. Sąd Apelacyjny sprostował

niedokładność w oznaczeniu strony pozwanej w zaskarżonym przez powodów T. B. i D.

B. apelacją wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 7 marca 2007 r. w ten sposób, że w

rubrum orzeczenia przed słowami „Komendzie Miejskiej Policji w S.” dodał słowa

„Skarbowi Państwa –”, zaś w pkt 3 tenoru wyroku przed słowami „Komendy Miejskiej

Policji w S.” dodał słowa „Skarbu Państwa”, odrzucił apelację powodów oraz zasądził od

każdego z powodów na rzecz pozwanego Skarbu Państwa – Komendy Miejskiej Policji

w S. zwrot kosztów postępowania apelacyjnego.

W uzasadnieniu Sąd drugiej instancji podał, że każdy z powodów wnosił

o zasądzenie na swoją rzecz określonej kwoty pieniężnej oraz domagał się przeprosin i

zaniechania dalszych naruszeń. Roszczenia powodów są jednego rodzaju, oparte na

jednakowej podstawie faktycznej i prawnej, a zatem uzasadniony jest pogląd, iż

pomiędzy powodami zachodzi przypadek współuczestnictwa formalnego. Wobec tego,

zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o kosztach sądowych w sprawach

cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 z późn. zm., dalej: „u.k.s.c.”), każdy z nich powinien

był uiścić opłatę od apelacji oddzielnie, stosownie do swojego roszczenia lub

zobowiązania. Skoro zatem wartość przedmiotu zaskarżenia wynosiła w stosunku do

każdego z powodów 6 830 zł, tj. połowę łącznej wartości przedmiotu zaskarżenia 13 660

zł, to opłata stosunkowa od apelacji dla każdego z powodów z osobna w zakresie

roszczenia o zapłatę wynosiła 341,50 zł, a gdy chodzi o roszczenie o ochronę dóbr

osobistych (przeproszenie i zakazanie dalszych naruszeń) – opłata jest stała i wynosi

600 zł. Zatem każdy z powodów, reprezentowanych przez adwokata, winien był uiścić

odrębną opłatę wynoszącą po zaokrągleniu w górę do pełnego złotego 942 zł. Ponieważ

uiszczona łącznie przez obu skarżących opłata wyraża się kwotą 1 883 zł, została ona

zaniżona o 1 zł, a tym samym apelacja jako nienależycie opłacona podlega odrzuceniu.

W zażaleniu pełnomocnik powodów zarzucił zaskarżonemu postanowieniu

naruszenie art. 4 pkt 1 i art. 21 u.k.s.c., a także art. 1302 § 1, 2 i 3 k.p.c., art. 72 § 1

k.p.c. oraz art. 378 § 1 k.p.c., wnosząc o uchylenie postanowienia w całości bądź o jego

zmianę poprzez „orzeczenie o przyjęciu apelacji do rozpoznania”. W uzasadnieniu

strona żaląca podnosi argument, że niezwrócenie powodom pozwu, od którego wnieśli

oni opłatę stosunkową w tej samej wysokości, oznaczało, że Sąd pierwszej instancji

przesądził już o rodzaju współuczestnictwa pomiędzy nimi i Sąd odwoławczy nie

powinien tego kwestionować, musiałby bowiem zastosować art. 386 § 3 k.p.c.

Zmieniając rodzaj współuczestnictwa, Sąd drugiej instancji wykracza poza granice

apelacji, a rodzaj współuczestnictwa nie jest okolicznością, którą powinien brać pod

uwagę z urzędu. Jeżeli zatem przyjąć, że Sąd Apelacyjny błędnie i bezpodstawnie

zmienił kwalifikację prawną współuczestnictwa po stronie powodowej, to tym samym nie

było możliwe stosowanie w sprawie powołanych wyżej przepisów ustawy o kosztach

sądowych. Przy tym Sąd drugiej instancji wykazał się niekonsekwencją, albowiem opłata

od apelacji pokrywa przynajmniej część roszczeń powodów, a zarazem obejmuje dwie

odrębne apelacje. Nie można było przyjąć, że odrzuceniu podlega „apelacja powodów”,

należało zaś wskazać, którą apelację Sąd odrzuca, względnie uprzednio wezwać

pełnomocnika do określenia, której apelacji kwota 1 883 zł dotyczy oraz w zakresie

których żądań.

W odpowiedzi na zażalenie pozwany Skarb Państwa – Komendant Miejski Policji

w S. zastępowany przez Prokuratorię Generalną Skarbu Państwa wnosił o umorzenie

postępowania zażaleniowego w zakresie, w jakim jest skierowane przeciwko

postanowieniu odrzucającemu apelację w części skierowanej przeciwko Komendzie

Miejskiej Policji w S., a na wypadek nieuwzględnienia tego wniosku o oddalenie

zażalenia w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazywała,

że powód dopiero w zażaleniu oznaczył stronę pozwaną w sposób prawidłowy, podczas

gdy wcześniej wytoczył powództwo przeciwko podmiotowi pozbawionemu zdolności

sądowej. Sąd nie może wyręczać powoda w prawidłowym oznaczeniu strony

w procesie. Roszczenia strony powodowej są oparte na takiej samej podstawie

faktycznej

i

prawnej,

sytuacja

procesowa

wyczerpuje

zatem

znamiona

współuczestnictwa formalnego. Żądanie żalących, aby odrzucić apelację tylko w części

bądź jedynie co do niektórych osób, nie ma podstawy normatywnej.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Trafny jest wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia pogląd, że

pomiędzy powodami zachodzi przypadek współuczestnictwa formalnego. Powodowie

wskazywali w pozwie na deliktową odpowiedzialność pozwanych. O współuczestnictwie

materialnym można mówić tylko wtedy, gdy pomiędzy poszkodowanymi istnieje więź

oparta na jedności zdarzenia wyrządzającego szkodę (np. gdy chodzi o jeden wypadek

drogowy, w którym poszkodowanych jest kilka osób, jedno znieważenie kilku osób tą

samą wypowiedzią, por. postanowienie SN z dnia 19 grudnia 1985 r., I CZ 135/85, z 20

stycznia 1977 r., IV CZ 6/77, nie publ.). Współuczestnictwo materialne nie zachodzi, gdy

takich zdarzeń było więcej i nie uczestniczyły w nich te same osoby, a nie wynika z

pozwu, by każde działanie, które miało naruszać dobra osobiste powodów, kierowane

było wobec nich jednocześnie i obu dotyczyło w tym samym stopniu. Wobec tego, gdy

współuczestnictwo jest tylko formalne, zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 28 lipca

2005 r. o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (Dz. U. Nr 167, poz. 1398 z późn.

zm., dalej: „u.k.s.c.”), każdy z nich powinien był uiścić opłatę od apelacji oddzielnie,

stosownie do swojego roszczenia. Skoro zatem wartość przedmiotu zaskarżenia

wynosiła w stosunku do każdego z powodów 6 830 zł, tj. połowę łącznej wartości

przedmiotu zaskarżenia 13 660 zł, to opłata stosunkowa od apelacji dla każdego z

powodów z osobna w zakresie roszczenia o zapłatę wynosiła 341,50 zł i zgodnie z art.

21 ustawy należało ją zaokrąglić w górę do pełnego złotego. Nie ulega wątpliwości, że

opłata należna od każdego z powodów z osobna nie została zaokrąglona we wskazany

sposób, zatem wniesiona opłata jest opłata niewłaściwą. Powoduje to konsekwencje

określone w art. 1302 k.p.c.

Należy zwrócić uwagę, że przepis ten nie stanowi novum. Analogiczną regulację

prawną zawarł bowiem ustawodawca także w art. 17 zd. drugie ustawy o kosztach

sądowych z 1967 r. Już pod rządami ustawy dawnej podnoszono trafny pogląd, że

adwokat lub radca prawny powinni charakteryzować się odpowiednim profesjonalizmem.

Wiedzy o obowiązku uiszczenia w terminie prawidłowej co do wysokości opłaty od

pisma lub środka zaskarżenia, który podlega opłacie, nie można uznać za zbyt

wygórowane wymaganie wobec zawodowego pełnomocnika (por. uzasadnienie uchwały

SN z dnia 20 maja 2003 r., III CZP 16/03, OSNC 2004 nr 3, poz. 33). Taki wniosek jest

tym bardziej słuszny w obecnym stanie prawnym, który charakteryzuje zwiększony

rygoryzm, pomyślany niewątpliwie w celu większego zdyscyplinowania adwokatów i

radców prawnych, a przez to przyspieszenia i usprawnienia toczących się postępowań

(por. m.in. uchwały SN: z dnia 21 listopada 2006 r., III CZP 109/06, OSNC 2007 nr 7-8,

poz. 105; z dnia 22 lutego 2006 r., III CZP 6/06, OSNC 2007 nr 1, poz. 5; postanowienie

SN z dnia 2 czerwca 2006 r., II UZ 14/06, OSNPUSiSP 2007 nr 11-12, poz. 175).

Powyższe uwagi dotyczą jednak jedynie opłaty od roszczeń majątkowych. Trzeba

uwzględnić bowiem fakt, że skarżący dochodzili w sprawie zarówno roszczeń o

charakterze majątkowym, podlegających opłacie stosunkowej, jak i roszczeń o

charakterze niemajątkowym, od których należna jest opłata stała w kwocie po 600 zł.

Wniesiona przez skarżących opłata przewyższa kwotę łączną 1 200 zł, niewątpliwie

zatem obejmuje prawidłowo opłaconą opłatę stałą. Nawet zatem uznając, że

samodzielnie obliczona opłata od apelacji w części dotyczącej roszczeń majątkowych

wniesiona została nieprawidłowo, brak było podstaw do odrzucenia apelacji także w tej

części, która dotyczy roszczeń o charakterze niemajątkowych, skoro wniesiona od

każdego z powodów opłata mieści należną opłatę stałą.

Wobec powyższego zaskarżone postanowienie należało uchylić w tej części, w

jakim orzeka o odrzuceniu apelacji powodów w zakresie dotyczącym rozstrzygnięcia o

roszczeniach niemajątkowych., o czym orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 394 1

w związku z art. 39815 k.p.c.