Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CZ 53/08 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal in inheritance partition case where appeal value falls below statutory 150,000 PLN threshold. Appeal value is determined by court, not parties.

Numero d'incarto IV CZ 53/08
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the appellant's cassation appeal regarding a property division and termination of co-ownership dispute. The lower court rejected the appeal because the appellant's claimed value of the disputed property did not meet the 150,000 PLN threshold required for cassation under Article 519 of the Code of Civil Procedure. The court held that in partition cases, the court must independently determine the value of the divided asset, overriding any value claimed by the parties.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 684 k.p.c.; Art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c.: In proceedings for division of inheritance or co-ownership, the court is obligated to determine the value of the divided asset ex officio, and the value of the subject matter of the appeal is limited to the scope of the contested ruling, which must meet the statutory monetary threshold for cassation.

Parole chiave

Generato dall'IA
division of inheritance termination of co-ownership cassation appeal threshold court determined value subject matter of appeal

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 684 k.p.c.
stosunku do określonej przez sąd, na podstawie art. 684 k.p.c., wartości majątku będącego
Art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c.
zgodnie z art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c. dopuszczalna jest skarga kasacyjna w sprawach o
Art. 398 § 14 k.p.c.
art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.
Art. 394 § 3 k.p.c.
art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.
art. 684 k.p.c
stosunku do określonej przez sąd, na podstawie art. 684 k.p.c., wartości majątku będącego
art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c
zgodnie z art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c.
art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c
19 – 25, art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.), to znaczy że wartość przedmiotu
art. 25 § 2 k.p.c
wstępnym etapie procesu przez przeciwnika (art. 25 § 2 k.p.c.) lub poddana kontroli przez
art. 25 § 1 k.p.c
sąd na podstawie art. 25 § 1 k.p.c., co możliwe jest także na etapie wskazywania wartości
art. 368 § 2 k.p.c
przedmiotu zaskarżenia (art. 368 § 2 k.p.c.).

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CZ 53/08

POSTANOWIENIE

Dnia 24 lipca 2008 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Barbara Myszka (przewodniczący)

SSN Zbigniew Strus

SSN Katarzyna Tyczka-Rote (sprawozdawca)

w sprawie z wniosku I. B.

przy uczestnictwie R. T. i Z. T.

o dział spadku i zniesienie współwłasności,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 24 lipca 2008 r.,

zażalenia wnioskodawczyni na postanowienie Sądu Okręgowego w Ł. z dnia 21 kwietnia

2008 r., sygn. akt I Ca (…),

oddala zażalenie.

Uzasadnienie

Postanowieniem z dnia 21 kwietnia 2008 r. Sąd Okręgowy w Ł. odrzucił skargę

kasacyjną wnioskodawczyni I. B., wniesioną od postanowienia z dnia 24 stycznia 2008 r.,

zmieniającego postanowienie Sądu I instancji wydane w sprawie o dział spadku i zniesienie

współwłasności. Przedmiotem postępowania była nieruchomość o powierzchni 1,0001 ha,

którą Sąd I instancji podzielił pomiędzy stronami postępowania za dopłatami, natomiast Sąd

II instancji przyznał ją na wyłączną własność uczestnikom ze spłatą na rzecz

wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni zaskarżyła to rozstrzygniecie w całości skargą

kasacyjną, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania

Sądowi Okręgowemu w Ł. Zakwestionowała zasadność odstąpienia przez Sąd II instancji

od podziału nieruchomości. Jako wartość przedmiotu zaskarżenia podała kwotę 300.000 zł,

odpowiadającą wskazywanej przez nią od początku postępowania wartości przedmiotu

sprawy, a także wartości przedmiotu zaskarżenia, jaką uczestnicy oznaczyli w apelacji.

Przyczyną odrzucenia skargi wnioskodawczyni było stwierdzenie przez Sąd

Okręgowy, że przyjęta przez skarżącą wartość przedmiotu zaskarżenia jest zawyżona w

stosunku do określonej przez sąd, na podstawie art. 684 k.p.c., wartości majątku będącego

przedmiotem postępowania i nie sięga w rzeczywistości granicy 150.000 zł, od której

zgodnie z art. 519 § 4 pkt 4 k.p.c. dopuszczalna jest skarga kasacyjna w sprawach o

zniesienie współwłasności i dział spadku. Sporna nieruchomość jako całość oszacowana

została bowiem na 127.035 zł.

Sąd II instancji zaznaczył, że zawarty w art. 684 k.p.c. obowiązek ustalenia przez

sąd składu i wartości spadku powoduje, iż oznaczenie wartości przedmiotu zaskarżenia w

sprawach działowych powiązane jest z wynikami postępowania i podlega kontroli sądu.

Wartość tę określa zakres kwestionowanego rozstrzygnięcia. Skarżąca dąży do

przyznania

jej

zabudowanej nieruchomości o wartości 127.035 zł, ewentualnie

dokonania jej fizycznego podziału.

Wnioskodawczyni zażaliła się na powyższe postanowienie i wniosła o jego

uchylenie, zarzucając nieprawidłowe przyjęcie niższej wartości przedmiotu zaskarżenia

przez Sąd II instancji w sytuacji, w której strony ani Sąd nie zakwestionowały w trybie art. 25

§ 1 i 2 k.p.c. wartości przedmiotu postępowania, ani wartości przedmiotu zaskarżenia

podanego w apelacji.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie skarżącej opiera się na założeniu, że w postępowaniu o dział spadku i

zniesienie współwłasności obowiązują ogólne reguły przewidziane w postępowaniu

procesowym (art. 19 – 25, art. 187 § 1 pkt 1 k.p.c.), to znaczy że wartość przedmiotu

postępowania wskazana przez stronę jest wiążąca, jeżeli nie została zakwestionowana na

wstępnym etapie procesu przez przeciwnika (art. 25 § 2 k.p.c.) lub poddana kontroli przez

sąd na podstawie art. 25 § 1 k.p.c., co możliwe jest także na etapie wskazywania wartości

przedmiotu zaskarżenia (art. 368 § 2 k.p.c.).

Tymczasem w tzw. sprawach działowych, do których należą sprawy o dział

spadku, o podział majątku wspólnego oraz o zniesienie współwłasności, obowiązują

inne zasady. Niezmieniony pozostaje obowiązek podania przez stronę wnoszącą

sprawę wartości przedmiotu sporu, a przez wnoszącego środek odwoławczy – wartości

przedmiotu zaskarżenia, jednak zgodnie z postanowieniami art. 684, 567 § 3 i art. 619 §

k.p.c.

ustalenie wartości dzielonego

majątku

jest

w powyższych

sprawach

obowiązkiem sądu, działającego w tym zakresie z urzędu. Sąd nie jest związany

stanowiskiem stron, a poczynione przezeń ustalenia stanowią podstawę kontroli

prawidłowości wskazanej przez stronę wartości przedmiotu postępowania (zaskarżenia)

równorzędną wynikom postępowania przewidzianego w art. 25 § 1 k.p.c. W rezultacie

podnoszone przez wnioskodawczynię zarzuty, oparte na założeniu, że jedyną

możliwością zakwestionowania wartości przedmiotu zaskarżenia oznaczonego w

skardze kasacyjnej byłoby poddanie jej kontroli w drodze przewidzianej w art. 25 k.p.c.,

są błędne.

Wartość

przedmiotu

postępowania

w

sprawach

działowych

najczęściej

wyznaczona jest przez wartość udziału poszczególnych uczestników. Wyjątkowo może

być wyższa, np. wówczas gdy przedmiotem postępowania są także rozliczenia z tytułu

nakładów i pożytków z rzeczy wspólnej lub gdy uczestnik podważa zasadę podziału

(por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 21 stycznia 2003 r., III CZ 153/02, OSNC

2004, nr 4, poz. 60 oraz z 18 maja 2006 r., IV CZ 34/06, nie publ.). Wartość przedmiotu

zaskarżenia wyznaczana jest, jak słusznie przyjął Sąd Okręgowy, przez zakres, w jakim

skarżący kwestionuje orzeczenie działowe. W rozpatrywanej sprawie wnioskodawczyni

podważa trafność rozstrzygnięcia polegającego na nieprzyznaniu jej fizycznej części

nieruchomości, a jedynie spłaty pieniężnej i dąży do zniesienia współwłasności poprzez

podział nieruchomości. Jej interes majątkowy w zaskarżeniu, pomimo skierowania

skargi kasacyjnej przeciwko całości rozstrzygnięcia, ogranicza się do wartości działki,

o którą się ubiega, a której wartość oszacowana została na 23.048 zł. Trafne jest zatem

stanowisko Sądu Okręgowego, że wartość przedmiotu zaskarżenia nie sięga

wymaganych 150.000 zł, co uzasadniało odrzucenie skargi kasacyjnej.

Z tej przyczyny zażalenie wnioskodawczyni podlegało oddaleniu na podstawie

art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c.