Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of significant legal issue and factual review.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland rejected the cassation appeal filed by a beneficiary of inheritance proceedings. The appellant argued that the lower court incorrectly interpreted procedural rules regarding expert opinions, but the Supreme Court found no significant legal issue requiring review. The court held that the lower court's decision to limit the expert panel was legally sound and that the appeal's focus on evidence evaluation was inadmissible under civil procedure law.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 3989 § 1 k.p.c.; Art. 3983 § 3 k.p.c.; A cassation appeal is admissible only if a significant legal issue exists or the decision is obviously unjustified; appeals challenging factual findings or evidence assessment are inadmissible.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CSK 222/17 POSTANOWIENIE Dnia 7 listopada 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jan Górowski w sprawie z wniosku B.N. przy uczestnictwie P.P., A.W.P., K.P. i E.P. o stwierdzenie nabycia spadku po J.Z.P.,na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 listopada 2017 r.,na skutek skargi kasacyjnej uczestniczki postępowania A.W. P. od postanowienia Sądu Okręgowego w T. z dnia 29 czerwca 2016 r., sygn. akt VIII Ca (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i oddala wniosek wnioskodawczyni o przyznanie kosztów postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania jeżeli: w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (art. 3989 § 1 k.p.c.).Instytucja przedsądu, jak wynika z orzecznictwa Trybunału Konstytucyjnego, jest zgodna z normami konstytucyjnymi, a także z zaleceniami Rady Europy zezwalającymi na wprowadzenie środków eliminujących dostęp do sądu najwyższego szczebla.
Skarga kasacyjna służy od prawomocnego orzeczenia, ma ograniczony zasięg, a jej podstawowym celem jest ochrona interesu publicznego przez zapewnienie jednolitości wykładni i twórczy wkład Sądu Najwyższego w rozwój prawa.Choć skarżąca odwołała się do występowania w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, wskazała na potrzebę wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów oraz na oczywistą zasadność skargi kasacyjnej to nie występują te przesłanki przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.).
Stosownie do ugruntowanego stanowiska Sądu Najwyższego, istotnym zagadnieniem prawnym jest taki problem jurydyczny, który ma znaczenie dla rozwoju prawa lub stanowi precedens dla rozstrzygnięcia podobnych spraw (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 7 stycznia 2005 r., I CZ 183/04 niepubl.). Powołanie się przez skarżącego na istnienie takiego zagadnienia wymaga jego sformułowania oraz przedstawienia argumentacji jurydycznej uzasadniającej tezę o możliwości rozbieżnych ocen prawnych z przytoczeniem przepisów prawa, na tle których ono powstało.
Skarżący powinien też wykazać, że ma ono istotne znaczenie dla rozpoznania lub rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 28 listopada 2003 r., II CK 324/03, z dnia 7 czerwca 2005 r., V CSK 3/05, z dnia 13 lipca 2007 r., III CSK 180/07, z dnia 22 listopada 2007 r., I CSK 326/07, niepubl. oraz z dnia 26 września 2005 r., II PK 98/05, OCNP 2006, nr 15 - 16, poz. 243). Ponadto, prawidłowo wyartykułowane zagadnienie musi być sformułowane ogólnie w tym sensie, że nie może chodzić w nim o sposób rozstrzygnięcia sprawy (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 9 września 2004 r., II CZ 94/04, niepubl.).
Skarżąca nie przedstawiła w skardze zagadnienia prawnego spełniającego powyższe wymagania.Przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania ze względu na przesłankę z art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. wymaga wykazania, że chodzi o wykładnię przepisów prawa, których treść i znaczenie nie zostały dostatecznie wyjaśnione w dotychczasowym orzecznictwie lub, że istnieje potrzeba zmiany ich dotychczasowej wykładni, podania na czym polegają wątpliwości związane z jego rozumieniem oraz przedstawienia argumentacji świadczącej, że wątpliwości te mają rzeczywisty i poważny charakter, nie należą do zwykłych wątpliwości, które wiążą się z procesem stosowania prawa.
W przypadku, gdy w ramach stosowania tych przepisów powstały już w orzecznictwie sądów określone rozbieżności, skarżący powinien je przedstawić, jak też uzasadnić, że dokonanie wykładni jest niezbędne do rozstrzygnięcia sprawy (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 28 marca 2007 r., II CSK 84/07; z dnia 11 stycznia 2008 r., I UK 283/07; z dnia 13 czerwca 2008 r., III CSK 104/08; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08 i z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 11/09, niepubl.). Przez tę rozbieżność należy rozumieć brak zgodności rozstrzygnięć w sprawach o takich samych lub bardzo podobnych stanach faktycznych, w których mają zastosowanie te same przepisy, wykładane lub stosowane w sposób prowadzący do odmiennych - zróżnicowanych albo sprzecznych - orzeczeń.
Skarżąca nie sprostała także tym wymaganiom; w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazała jedynie na dokonanie niewłaściwej wykładni art. 217 § 1 i art. 227 k.p.c. w zakresie konieczności dopuszczenia dowodu z opinii biegłych neurologa i neuropsychologa. Tymczasem, Sąd może wykorzystać opinię biegłego w kierunku wyjaśnienia, czy niezbędne jest skorzystanie z jeszcze dodatkowego specjalisty z pokrewnej dziedziny wiedzy, czy też okoliczności faktyczne sprawy tego nie wymagają (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 1978 r., I Cr 177/78, OSP 1979, nr 5, poz. 83).
Tak właśnie postąpił Sąd Okręgowy przyjmując za opinią Instytutu Ekspertyz Sądowych, że nie zachodziła potrzeba poszerzenia zespołu opiniującego o dodatkowego specjalistę. Ekspertyza ta potwierdziła wcześniejszą opinię biegłych psychologa klinicznego oraz psychiatry, a nadto były one pośrednio potwierdzone wynikiem sprawy o ubezwłasnowolnienie. Sąd ma obowiązek dopuszczenia dowodu z opinii dalszych biegłych, jeżeli zachodzi taka potrzeba, a więc w szczególności wtedy, gdy przeprowadzona już opinia zawiera istotne luki, jest nieprzekonująca, niekompletna, pomija lub wadliwie przedstawia istotne okoliczności, nie odpowiada na postawione tezy dowodowe, jest niejasna, nienależycie uzasadniona lub nieweryfikowalna.
W judykaturze utrwalił się pogląd, iż sąd nie jest zobowiązany dopuścić dowód z opinii kolejnego biegłego, czy też opinii instytutu tylko z tej przyczyny, że dotychczasowa opinia była dla strony niekorzystna (por. np. m.in. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 14 marca 2007 r., I CSK 465/06, OSP 2008, nr 11, poz. 123; z dnia 27 lipca 2010 r., II CSK 119/10, niepubl. i z dnia 20 marca 2014 r., II CSK 296/13, niepubl.). Zaskarżone skargą kasacyjną orzeczenie oczywiście narusza prawo, gdy jest niewątpliwie sprzeczne z zasadniczymi i niepodlegającymi różnej wykładni przepisami, albo zostało wydane w wyniku błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania prawa, które jest w sposób pewny i niewątpliwy z góry widoczne dla prawnika, bez potrzeby głębszej analizy jurydycznej (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 marca 2003 r., I PKN 341/2001 OSNP 2004, nr 6, poz. 100.).Skarga kasacyjna nie jest oczywiście uzasadniona, albowiem zaskarżone orzeczenie nie narusza prawa w wyżej wskazanym znaczeniu.
Nie można z przesłanką określoną w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. równocześnie podnosić, że w ramach naruszenia tych samych przepisów w sprawie pojawiło się istotne zagadnienie prawne. Jest to błąd logiczny, albowiem, gdy wchodzi w rachubę zagadnienie prawne skarga kasacyjna nie może być oczywiście uzasadniona (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 marca 2008 r., V CSK 550/07, niepubl.). W dużej części zarzuty skarżącej dotyczą polemiki z zebranym w sprawie materiałem dowodowym i oceną zgromadzonych dowodów, co w konsekwencji zmierza do zakwestionowania ustalonego przez Sąd stanu faktycznego, a zatem jest niedopuszczalne.
Zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c., podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. Sąd Najwyższy jest związany dokonanymi przez Sądy meriti ustaleniami faktycznymi stanowiącymi podstawę zaskarżonego orzeczenia (art. 39813 § 2 k.p.c.).Z tych względów, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania (art. 3989 § 2 k.p.c.). aj