Supreme Court dismisses cassation appeal for challenging factual findings on property status under civil procedure law.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's cassation appeal against a lower court judgment rejecting a claim for payment and ordering a transfer of property title. The appellant argued that the courts incorrectly established he was not misled regarding the land's legal status and infrastructure when signing the conditional sales contract. The court ruled that the appeal violated Article 3983 § 3 of the Civil Procedure Code by challenging factual determinations rather than legal errors.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 3983 § 3 k.p.c.; Art. 3986 § 2 k.p.c.: A cassation appeal based solely on factual findings or evidence assessment without alleging other legal violations is inadmissible as it violates the Supreme Court's status as a court of law.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CSK 134/11
POSTANOWIENIE
Dnia 5 sierpnia 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Katarzyna Tyczka-Rote
w sprawie z powództwa M. O.
przeciwko W. P. i B. P.
o zapłatę,
oraz z powództwa wzajemnego W. P. i B. P.
przeciwko M. O.
o nakazanie,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 5 sierpnia 2011 r.,
na skutek skargi kasacyjnej powoda (pozwanego wzajemnego)
od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 17 września 2010 r.,
odrzuca skargę kasacyjną.
Uzasadnienie
Powód (pozwany wzajemny), M. O. wniósł skargę kasacyjną od wyroku
Sądu Apelacyjnego z dnia 17 września 2010 r., oddalającego jego apelację od
wyroku Sądu Okręgowego z dnia 15 kwietnia 2010 r. Sąd Okręgowy oddalił
powództwo skarżącego o zapłatę kwoty 106 685,20 zł z odsetkami ustawowymi
tytułem zwrotu wpłaty na poczet ceny działki oraz naprawienia szkody związanej z
zawarciem umowy sprzedaży warunkowej tej nieruchomości. Uwzględnił natomiast
powództwo wzajemne wniesione przez pozwanych W. P. i B. P. o zobowiązanie
powoda do złożenia oświadczenia woli o wyrażeniu zgody na przeniesienie na jego
rzecz przez pozwanych własności nieruchomości o pow. 1 ha położonej w G. gm.
O. w wykonaniu postanowień warunkowej umowy sprzedaży z dnia 16 października
2008 r. Sądy obydwu instancji uznały, że powód (działający przez pełnomocnika –
matkę D. O.) zawarł umowę warunkową kupna nieruchomości od pozwanych nie
pozostając w wywołanym przez nich błędzie co do statusu działki (rolna, znajdująca
się na terenie nieobjętym planem zagospodarowania przestrzennego, dla którego w
studium
uwarunkowań
i kierunków
zagospodarowania
przestrzennego
przewidziano wiodącą funkcję „budownictwo mieszkaniowe jednorodzinne”) oraz jej
uzbrojenia. Przed zawarciem umowy powód zapoznał się z dokumentami, w
których status działki był określony w ten sam sposób, co w umowie oraz obejrzał
na działce jakie media i w jaki sposób są na niej dostępne. W rezultacie Sądy nie
podzieliły stanowiska powoda o skutecznym uchyleniu się przez niego od
złożonego oświadczenia woli o zakupie spornej nieruchomości. Przeciwnie,
przyjęły, że oświadczenie o uchyleniu się od skutków prawnych tego oświadczenia
nie wywołało żadnych zmian w sytuacji prawnej powoda, na którym ciąży
obowiązek zawarcia rzeczowej umowy przeniesienia własności nieruchomości.
Skarga kasacyjna powoda (pozwanego wzajemnego) została oparta na
podstawie z art. 3983 § 1 pkt 1 k.p.c. ujętej w zarzucie naruszenia art. 84 i art. 86
§ 1 k.c. przez błędne przyjęcie, że powód w chwili zawierania umowy nie
pozostawał w błędzie co do stanu prawnego i faktycznego nieruchomości,
wywołanym świadomie przez sprzedających.
We wnioskach skarżący domagał się uchylenia zaskarżonego wyroku
i przekazania sprawy Sądowi Apelacyjnemu, ewentualnie Sądowi Okręgowemu, do
ponownego rozpatrzenia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga
kasacyjna
ukształtowana
została
w
przepisach
kodeksu
postępowania cywilnego jako środek odwoławczy o szczególnym charakterze,
nakierowany na ochronę interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa
i jednolitości wykładni, nie zaś jako ogólnie dostępny środek zaskarżenia orzeczeń
nie satysfakcjonujących stron. Realizacji tego celu służy m. in. wyłączenie
z zakresu kontroli kasacyjnej zagadnień związanych z prawidłowością ustalania
faktów i oceny dowodów, stanowiące jeden z przejawów przyznania Sądowi
Najwyższemu statusu sądu prawa, a nie sądu faktu. Wyłączenie to zawiera art.
3983 § 3 k.p.c.
W orzecznictwie Sądu Najwyższego konsekwentnie przyjmowana jest
interpretacja tego przepisu, zgodnie z którą skarga kasacyjna ograniczona tylko do
zarzutów dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, niewskazująca na inne
naruszenia prawa, jest niedopuszczalna jako nieoparta na ustawowej podstawie,
nawet jeżeli polemika z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji ukryta
została w treści zarzutu niewłaściwej wykładni lub niewłaściwego zastosowania
określonych przepisów prawa materialnego (por. postanowienie Sądu Najwyższego
z dnia 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006/4/76, czy z dnia 16 lutego
2007 r., II PZ 62/06, OSNP 2008/5-6/84).
Treść i uzasadnienie zarzutów kasacyjnych podniesionych przez powoda
wskazują, że taka sytuacja występuje w rozpatrywanej sprawie. Powód wprawdzie
formułuje wyłącznie zarzuty w ramach podstawy naruszenia prawa materialnego,
jednak sposób ich ujęcia nie pozostawia wątpliwości, że w istocie zwalcza ustalenia
faktyczne dotyczące jego wiedzy o stanie prawnym i faktycznym nieruchomości
w chwili zawierania umowy, uznając je za błędne. Najbardziej jednoznacznie
ocenę taką uzasadnia fragment uzasadnienia, w którym skarżący stwierdza, po
przytoczenia fragmentu ustaleń Sądu Apelacyjnego oraz ustaleń i oceny dowodów
Sądu Okręgowego, że „dywagacje i kategoryczne ustalenia Sądu Okręgowego
i Apelacyjnego zawarte w uzasadnieniu zaskarżonych orzeczeń – są dowolne,
sprzeczne z rzeczywistym stanem faktycznym sprawy i świadczą (…) o błędnej
interpretacji znajdujących się w aktach sprawy niespornych dokumentów” oraz
w motywach mających uzasadnić wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do
rozpoznania, w których skarżący stwierdza m. in., że „wydane w sprawie
orzeczenia są nie tylko krzywdzące dla powoda, wydane zostały na skutek
ewidentnie błędnych ustaleń Sądów Orzekających, ale co najważniejsze, są one
niewykonalne”
(twierdzenie
o
niewykonalności
nie
wiąże
się
z
treścią
podniesionych zarzutów lecz z argumentem, że powód nie ma pieniędzy na zapłatę
reszty ceny działki).
W tej sytuacji skarga kasacyjna, jako oparta na zarzutach, które art. 398 3 § 3
k.p.c. wyłącza z zakresu podstaw kasacyjnych, podlega odrzuceniu (art. 3986 § 2
k.p.c.).