Legislator Giurisprudenza & Legislazione
IV CO 94/20 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses transfer request due to judge's conflict of interest already handled by recusal proceedings.

Numero d'incarto IV CO 94/20
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the lower court's request to transfer a civil case to another court of equal jurisdiction. The lower court argued that a judge hearing the case had a personal loan agreement with the defendant bank, potentially compromising public perception of judicial impartiality. The Supreme Court ruled that such personal relationships are properly addressed through existing recusal mechanisms rather than transferring the entire case, as the facts did not meet the strict threshold for transfer under the Civil Procedure Code.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 441 k.p.c.; Art. 37 k.p.k.: Transfer of a case to another court of equal jurisdiction is permissible only in exceptional circumstances where public perception of impartiality is significantly compromised, but does not supersede the statutory recusal proceedings already initiated for the judge.

Parole chiave

Generato dall'IA
transfer of case court of equal jurisdiction public perception judicial impartiality recusal proceedings civil procedure code good administration of justice diritto bancario

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 441 k.p.c.
o zapłatę Sąd Okręgowy w G., postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r., zwrócił się do Sądu Najwyższego na podstawie art. 441 k.p.c. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości.
art. 37 k.p.k.
Stosownie do art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy może z inicjatywy właściwego sądu przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro sprawiedliwości.Dokonując wykładni przepisu art.
art. 45 Konstytucji RP
art. 45 Konstytucji RP - zapewniający i kształtujący prawo do sądu właściwego), a instytucja uregulowana w art.
art. 48 k.p.c.
nie może w żadnym wypadku służyć ani do zastępowania, ani do swoistego kontrolowania stosowania instytucji wyłączenia sędziego z mocy prawa - art. 48 k.p.c. (iudex inhabilis) oraz na wniosek strony - art.
art. 49 k.p.c.
(iudex inhabilis) oraz na wniosek strony - art. 49 k.p.c. (iudex suspectus).Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji.
art. 441 k.p.c
o zapłatę Sąd Okręgowy w G., postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r., zwrócił się do Sądu Najwyższego na podstawie art. 441 k.p.c.
art. 37 k.p.k
byłoby niezgodne z interesem publicznym i sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, albowiem godziłoby w społeczny odbiór sądu jako bezstronnego.Wprowadzony przepis reguluje instytucję dotychczas nieznaną w postępowaniu cywilnym, lecz celem i funkcją odpowiada on przepisowi art. 37 k.p.k.
art. 48 k.p.c
nie może w żadnym wypadku służyć ani do zastępowania, ani do swoistego kontrolowania stosowania instytucji wyłączenia sędziego z mocy prawa - art. 48 k.p.c.
art. 49 k.p.c
(iudex inhabilis) oraz na wniosek strony - art. 49 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
III KO 34/95
postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, nr 9-10, poz.
III KO 98/99
68; z dnia 10 grudnia 1999 r., III KO 98/99, nie publ.; z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, R-OSNKW 2008, poz.
IV KO 116/08
68; z dnia 10 grudnia 1999 r., III KO 98/99, nie publ.; z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, R-OSNKW 2008, poz.
IV KO 130/08
2072; z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008, poz.
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt IV CO 94/20 POSTANOWIENIE Dnia 6 maja 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Dończyk na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 6 maja 2020 r.,‎na skutek przedstawienia przez Sąd Okręgowy w G.akt sygn. […] z postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r. w sprawie z powództwa K. U. i A. U.‎przeciwko P. Bank […] Spółce Akcyjnej z siedzibą w W.‎o zapłatę, w przedmiocie przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu odmawia przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.

UZASADNIENIE

Rozpoznając sprawę z powództwa K. U. i A. U. przeciwko P. […] Bank […] SA w W. o zapłatę Sąd Okręgowy w G., postanowieniem z dnia 12 marca 2020 r., zwrócił się do Sądu Najwyższego na podstawie art. 441 k.p.c. o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości. W uzasadnieniu orzeczenia wskazał, że w sprawie oceniana będzie umowa kredytowa zawarta przez powodów z N. Bank […] SA w G. Sędzia referent zaznaczył, że jest stroną umowy kredytowej zawartej z pozwanym Bankiem ([…] SA w W. - jako następcą prawnym N. Bank […] SA w G.), o treści niemalże identycznej z treścią umowy zawartej przez strony tego postępowania.Zdaniem sędziego referenta, skoro w przyszłości nie jest wyłączony jego spór z pozwanym Bankiem, którego przedmiotem byłaby analogiczna umowa kredytowa, to oznacza de facto, że będzie dokonywał oceny prawnej własnej umowy łączącej go z pozwanym Bankiem.

Okoliczność ta sprawi, że pozostawienie tej sprawy w Sądzie Okręgowym w G. godzić będzie w sposób istotny w społeczny odbiór sądu jako organu bezstronnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Ustawa z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1469 ze zm., dalej jako: „ustawa nowelizująca”) dodała, z dniem 7 listopada 2019 r., art. 441 k.p.c., przewidujący, że Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (§ 1); o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy (§ 2).Kwestia właściwości sądu ma charakter konstytucyjny (por. art. 45 Konstytucji RP - zapewniający i kształtujący prawo do sądu właściwego), a instytucja uregulowana w art. 441 k.p.c. stanowi wyjątek od kodeksowej zasady rozpoznawania sprawy przez sąd miejscowo właściwy.

W konsekwencji art. 441 k.p.c. powinien być interpretowany w sposób ścisły.Do przekazania sprawy do innego sądu może zatem dojść jedynie w razie powstania okoliczności faktycznych odnoszących się do przedmiotowych lub podmiotowych cech konkretnej sprawy, świadczących jednoznacznie o tym, że rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy według przepisów k.p.c. byłoby niezgodne z interesem publicznym i sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, albowiem godziłoby w społeczny odbiór sądu jako bezstronnego.Wprowadzony przepis reguluje instytucję dotychczas nieznaną w postępowaniu cywilnym, lecz celem i funkcją odpowiada on przepisowi art. 37 k.p.k. (będącemu w świetle uzasadnienia projektu ustawy nowelizującej wzorem dla wprowadzonej regulacji).

Stosownie do art. 37 k.p.k., Sąd Najwyższy może z inicjatywy właściwego sądu przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, jeżeli wymaga tego dobro sprawiedliwości.Dokonując wykładni przepisu art. 37 k.p.k. w orzecznictwie Sądu Najwyższego w Izbie Karnej przyjęto, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu na tej podstawie, jako odstępstwo od obowiązku rozpoznania sprawy przez sąd właściwy miejscowo, jest możliwe tylko w zupełnie wyjątkowych przypadkach, w których silne względy związane z dobrem wymiaru sprawiedliwości przemawiają za taką decyzją; chodzi o sytuacje, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (choćby mylne) o braku warunków do rozpoznania w danym sądzie sprawy w sposób obiektywny (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 13 lipca 1995 r., III KO 34/95, OSNKW 1995, nr 9-10, poz. 68; z dnia 10 grudnia 1999 r., III KO 98/99, nie publ.; z dnia 21 października 2008 r., IV KO 116/08, R-OSNKW 2008, poz. 2072; z dnia 13 listopada 2008 r., IV KO 130/08, R-OSNKW 2008, poz. 2280).Argumentacja przedstawiona w uzasadnieniu ww. postanowienia Sądu Okręgowego w G. opiera się na założeniu, że relacja sędziego referenta z pozwanym Bankiem w postaci łączącej go umowy kredytowej o zbliżonej treści do umowy pozwanego z powodami sprawia, że zachodzi sytuacja zbliżona do orzekania we własnej sprawie i tym samym godzić będzie w sposób istotny w społeczny odbiór sądu jako organu bezstronnego.

Przedstawione okoliczności, dotyczące wyłączenie sędziego referenta, mogą być oceniane jedynie w płaszczyźnie podstawy do jego wyłączenia od rozpoznania sprawy, nie uzasadniają natomiast wyznaczenia innego sądu równorzędnego do rozpoznania sprawy. Relacje sędziego referenta z pozwanym Bankiem były już przedmiotem oceny Sądy Okręgowego w G., który postanowieniem z dnia 10 stycznia 2020 r. odmówił wyłączenia tego sędziego od rozpoznania sprawy.Ograniczenie się przez Sąd Okręgowy do podania okoliczności związanych z jednym z sędziów orzekających w tym sądzie i dodatkowo tożsamych do tych, które podlegały już ocenie w ramach innego postępowania (o wyłączenie sędziego), nie pozwalają na przyjęcie, że dobro wymiaru sprawiedliwości, a w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego, wymaga rozpoznania tej sprawy przez inny sąd równorzędny.Regulacja zamieszczona w art. 441 k.p.c. nie może w żadnym wypadku służyć ani do zastępowania, ani do swoistego kontrolowania stosowania instytucji wyłączenia sędziego z mocy prawa - art. 48 k.p.c. (iudex inhabilis) oraz na wniosek strony - art. 49 k.p.c. (iudex suspectus).Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł, jak w sentencji. jw