Supreme Court dismisses retrial claim as untimely due to statutory amendment changing the civil code provision.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the plaintiff's retrial claim, ruling it was procedurally inadmissible due to improper filing and untimeliness. Although the plaintiff relied on a Constitutional Court decision declaring a civil code article unconstitutional, the court noted the claim targeted only the first-instance judgment and was filed after the three-month deadline following the new law's enactment. The court held that the limitation period for retrial runs from the date the amending statute entered into force, not the Constitutional Court's original ruling date.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 407 § 2 k.p.c.; Art. 410 § 1 k.p.c.: When a provision declared unconstitutional by the Constitutional Court is subsequently amended to comply with the Constitution, the three-month period for filing a retrial claim expires on the date the amending statute enters into force.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt IV CO 19/09
POSTANOWIENIE
Dnia 12 sierpnia 2009 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Gerard Bieniek (przewodniczący)
SSN Antoni Górski (sprawozdawca)
SSN Marek Sychowicz
Protokolant Bogumiła Gruszka
w sprawie ze skargi powoda
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem
Sądu Okręgowego w T.
z dnia 11 marca 2004 r., sygn. akt [...]
w sprawie z powództwa K.G.
przeciwko Skarbowi Państwa - Centrum Szkolenia A.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na rozprawie w Izbie Cywilnej
w dniu 12 sierpnia 2009 r.,
odrzuca skargę;
odstępuje od obciążenia powoda
prawnego na rzecz strony pozwanej.
kosztami
zastępstwa
Uzasadnienie
Powód
wniósł
skargę
„o
wznowienie
postępowania
zakończonego
prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w T. z dnia 11 marca 2004 r.
w sprawie [...]”, powołując się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 1
września 2006 r., SK 14/05, w którym uznano za niezgodny z Konstytucją art. 442 §
1 zd. drugie k.c. w części pozbawiającej pokrzywdzonego możliwości dochodzenia
odszkodowania za szkodę na osobie, która ujawniła się po upływie lat dziesięciu od
wystąpienia zdarzenia wyrządzającego szkodę.
Pozwany Skarb Państwa reprezentowany przez Prokuratorię Generalną
wnosił o odrzucenie skargi bądź o jej oddalenie na koszt skarżącego się.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Uwzględniając okoliczność, że wyrok Sądu Okręgowego poddawany był
najpierw kontroli apelacyjnej, a potem kasacyjnej, ograniczenie się przez powoda
we wniosku skargi tylko do zaskarżenia rozstrzygnięcia Sądu I-ej Instancji było, na
co trafnie zwraca się uwagę w odpowiedzi na skargę, nieprawidłowe i - formalnie
rzecz biorąc - tylko z tej przyczyny skargę o wznowienie należałoby odrzucić, jako
niedopuszczalną.
Gdyby nawet jednak podejść do tej kwestii bardziej liberalnie i przyjąć, że
skarga dotyczy w istocie także rozstrzygnięcia Sądu Kasacyjnego, podlega ona
odrzuceniu, jako spóźniona.
Zgodnie z art. 407 § 2 zd. 1 k.p.c., w sytuacji określonej w art.401 1 k.p.c.,
skargę o wznowienie wnosi się w terminie trzech miesięcy od dnia wejścia w życie
orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego. W związku z tym powstała wątpliwość, od
jakiego momentu liczyć ten termin w sytuacji, takiej jak w niniejszej sprawie, kiedy
Trybunał odracza datę utraty mocy obowiązującej niekonstytucyjnego przepisu
(w sprawie SK odroczono ten termin do 31 grudnia 2007 r.). Wątpliwość tę wyjaśnił
Sąd Najwyższy w
postanowieniu z dnia 29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08,
przyjmując, że dniem wejścia w życie orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego jest
wtedy określony w tym orzeczeniu termin utraty przez akt normatywny mocy
obowiązującej, a nie dzień promulgacji takiego orzeczenia Trybunału w Dzienniku
Urzędowym. W sprawie niniejszej kwestia związana z określeniem terminu
wniesienia skargi o wznowienie postępowania uległa dalszej komplikacji, gdyż
z dniem 10 sierpnia 2007 r. weszła w życie ustawa z dnia 16 lutego 2007 r.
o zmianie ustawy - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 80, poz. 538), która zmienia treść
art. 442 § 1 k.c.,
dostosowując ją
- zgodnie ze wskazaniami Trybunału - do
wymogów Konstytucji. W tej sytuacji powstaje problem czy termin trzymiesięczny
do wniesienia skargi liczy się w dalszym ciągu od
upływu okresu odroczenia
wejścia w życie wyroku Trybunału, czy od wejścia w życie ustawy, dostosowującej
stan prawny do wymogów konstytucyjnych określonych przez Trybunał.
W orzecznictwie sądowym opowiedziano się za drugim z tych stanowisk.
W postanowieniu z dnia 11 kwietnia 2006 r., I CO 23/05 , niepubl., Sąd Najwyższy
wyjaśnił, że w sytuacji, gdy przed upływem terminu określonego w orzeczeniu
Trybunału Konstytucyjnego, z upływem którego ma utracić moc obowiązującą
przepis uznany za niezgodny z Konstytucją, został on zmieniony przez nadanie mu
brzmienia zgodnego z Konstytucją, przewidziany w art. 407 § 2 k.p.c. termin do
wniesienia skargi o wznowienie postępowania biegnie od dnia wejścia w życie
zmienionego przepisu. Za tym poglądem opowiedział się Sąd Najwyższy także
w uzasadnieniach postanowień z dnia 11 kwietnia 2006 r., I CO 2/06 oraz z dnia
29 stycznia 2009 r., V CZ 93/08, niepubl. Sąd Najwyższy w składzie rozpoznającym
niniejszą sprawę opowiada się również za tym stanowiskiem, a ponieważ skarga
o wznowienie postępowania została wniesiona 30 stycznia 2008 r., a więc po
upływie trzech miesięcy od wejścia w życie ustawy zmieniającej art. 442 k.c.,
należało ją odrzucić, jako spóźnioną (art. 410 § 1 k.p.c.).
Uwzględniając charakter sprawy oraz trudną sytuację materialna i osobistą
powoda, na mocy art. 102 k.p.c. odstąpiono od obciążania go kosztami zastępstwa
prawnego na rzecz pozwanego w niniejszym postępowaniu.