Supreme Court dismisses appeal against Social Insurance Agency's refusal to retry social insurance coverage denial.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against the Social Insurance Agency's decision to refuse a retrial of a final judgment denying social insurance coverage. The appellant argued that new evidence existed which they could not have used previously, but the court found the cited documents were available and relevant before the final proceedings concluded. Consequently, the court ruled that the grounds for retrial were fictitious and did not meet the statutory requirements for reopening the case.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 401 ust. 2 k.p.c.; Art. 403 § 2 k.p.c.; Art. 410 § 1 k.p.c.: A request for retrial based on new evidence is rejected if the evidence existed prior to the final judgment and was available to the party, rendering the grounds fictitious.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III UZ 6/11
POSTANOWIENIE
Dnia 18 kwietnia 2011 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Zbigniew Myszka (przewodniczący, sprawozdawca)
SSN Jerzy Kwaśniewski
SSN Jolanta Strusińska-Żukowska
w sprawie z odwołania A. H.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych
o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu
Apelacyjnego […] Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 24 listopada
2009 roku sygn.,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń
Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 18 kwietnia 2011 r.,
zażalenia odwołującego się na postanowienie Sądu Apelacyjnego […]
z dnia 23 września 2010 r.,
oddala zażalenie i przyznaje radcy prawnemu N. M. od Skarbu
Państwa - Sądu Apelacyjnego kwotę 120 zł (sto dwadzieścia)
powiększoną o podatek od towarów i usług tytułem zwrotu
kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu w
postępowaniu zażaleniowym.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 23 września 2010 r. Sąd Apelacyjny – Wydział Pracy
i Ubezpieczeń Społecznych odrzucił skargę ubezpieczonego A. H. o wznowienie
postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem tego Sądu z dnia 24
listopada 2009 r., oddalającym apelację ubezpieczonego od wyroku Sądu
Okręgowego Wydziału Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z dnia 6 stycznia 2009 r.
oddalającego odwołanie ubezpieczonego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń
Społecznych z dnia 7 maja 2008 r. o odmowie objęcia go ubezpieczeniami
społecznymi.
W uzasadnieniu Sąd wskazał, że wprawdzie ubezpieczony wskazał w
skardze ustawowe podstawy do wznowienia postępowania z art. 401 pkt 2 k.p.c. i
art. 403 § 2 k.p.c., ale w rzeczywistości podstawy te nie występują, co ewidentnie
wynika z ich uzasadnienia. Skarżący nie podał na czym dokładnie miałoby polegać
pozbawienie go możliwości występowania w celu obrony swych praw i interesów
(art. 401 pkt 2 k.p.c.), skoro w procesie, którego wznowienia domagał się, był
reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, który został prawidłowo
zawiadomiony o terminie rozprawy apelacyjnej. Także dowody z dokumentów, na
które powołał się skarżący (art. 403 § 2 k.p.c.), mające potwierdzać podleganie
ubezpieczeniom społecznym, tj. zeznania podatkowe za rok 2008, postanowienie
Prezydenta Miasta K. z dnia 1 czerwca 2007 r., pisma organu rentowego z dnia 18
kwietnia 2008 r. i 26 lutego 2009 r. oraz „pismo procesowe ZUS z dnia 27
listopada” nie były takimi dowodami, z których strona nie mogła skorzystać w
poprzednim postępowaniu. Skarżący nie wyjaśnił, dlaczego nie przedłożył tych
dokumentów przed Sądem pierwszej instancji lub przed rozprawą apelacyjną i to w
takim terminie, aby dotarły przed zamknięciem rozprawy. Tymczasem mając na
uwadze tylko daty sporządzenia dokumentów nie było przeszkód do ich
wcześniejszego powołania. Świadczyło to o tym, że nie istnieje również druga z
powołanych podstaw wznowienia.
Sąd Apelacyjny wskazał na orzecznictwo Sądu Najwyższego, zgodnie z
którym samo sformułowanie podstawy wznowienia postępowania w sposób
odpowiadający ustawie, w sytuacji gdy w rzeczywistości one nie występują,
uzasadnia odrzucenie skargi mocy art. 410 § 1 k.p.c. Żadna z powołanych przez
skarżącego
okoliczności
nie
stanowiła
ustawowej
podstawy
wznowienia
postępowania, co uzasadniało odrzucenie skargi.
W
zażaleniu
ubezpieczony
domagał
się
uchylenia
kontestowanego
postanowienia, zarzucając mu naruszenie: 1/ art. 403 § 2 k.p.c. przez jego
niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie, że wnoszący zażalenie „miał możliwość
skorzystania z powołanych w skardze środków dowodowych już na etapie
postępowania w sprawie 555/09, co Sąd ustalił wyłącznie w oparciu o daty
zamieszczone na przedłożonych wraz ze skargą dokumentach, podczas gdy
powyższe nie wynikało z okoliczności przedstawionych w skardze”, 2/ art. 410 § 2
k.p.c. przez jego niezastosowanie „wobec odrzucenia skargi o wznowienie
postępowania bez uzyskania stanowiska skarżącego odnośnie istnienia podstaw
wznowienia, mających uprawdopodobnić dopuszczalność wniesionej skargi,
pomimo powziętych w tym zakresie przez Sąd wątpliwości”.
Zdaniem wnoszącego zażalenie, Sąd Apelacyjny ograniczył badanie
okoliczności ujawnienia wskazywanych dowodów jedynie do odniesienia się do dat
widniejących na każdym z dokumentów, pomijając „najistotniejszą dla sprawy
okoliczność, kiedy to ubezpieczony dowiedział się o istnieniu wskazanych
dokumentów i kiedy stało się możliwe ujawnienie ich”. Tymczasem Sąd ten
powinien był w oparciu o art. 410 § 2 k.p.c. zażądać stosownych wyjaśnień celem
uprawdopodobnienia okoliczności stwierdzających dopuszczalność wznowienia i
ustalenia „czy ubezpieczony wiedział o istnieniu ww. dokumentów już w trakcie
trwania postępowania w sprawie objętej skargą o wznowienie postępowania, a jeśli
tak to dlaczego potrzeba ich powołania powstała dopiero po prawomocnym
zakończeniu postępowania”. Pomimo ewidentnych wątpliwości w tym zakresie Sąd
nie podjął żadnych działań celem ich wyjaśnienia, niejako automatycznie
odrzucając skargę, czym naruszył art. 410 § 2 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, ponieważ gdy wskazana
podstawa żądania wznowienia postępowania została sformułowana w sposób
odpowiadający ustawie, ale w rzeczywistości nie występuje, skarga podlega
odrzuceniu z mocy art. 410 § 1 k.p.c. (por. postanowienia: Sądu Najwyższego z
dnia 29 stycznia 1968 r., I CZ 122/67, OSNC 1968, nr 8-9, poz. 154; z dnia 7 lipca
2005 r., IV CO 6/05, Biuletyn Sądu Najwyższego 2005, nr 9, poz. 14; z dnia 24
stycznia 2007 r., III CZ 1/07, niepublikowane; z dnia 9 maja 2008 r., II PZ 65/07,
OSNP 17-18, poz. 233; z dnia 1 marca 2009 r., II UZ 2/09, LEX nr 527081, II PZ
5/10 z dnia 19 marca 2010 r. Lex nr 583798 oraz wyrok z dnia 16 maja 2007 r., III
CSK 56/07, Lex nr 334985,). W rozpoznawanej sprawie skarżący wprawdzie
wskazał podstawy wznowienia postępowania, powołując się na przesłankę
wymienioną w art. 403 § 2 k.p.c., tj. „wykrycie takich okoliczności faktycznych lub
środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których
strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu”, jednak podstawa ta była
pozorna i dlatego prawidłowe było odrzucenie przez Sąd Apelacyjny skargi bez jej
merytorycznego badania i prowadzenia postępowania dowodowego w celu
uprawdopodobnienia okoliczności wskazanych przez jej autora. Z utrwalonego
orzecznictwa Sądu Najwyższego wynika, że nie stanowi podstawy wznowienia
zarówno środek dowodowy powstały już po wydaniu zaskarżonego orzeczenia, jak i
istniejący przed jego wydaniem i znany stronie, którego jednak nie powołała w
poprzednim postępowaniu, choć istniała taka możliwość i obiektywna potrzeba
(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 marca 2010 r., II PZ 5/10, Lex nr
583798).
Badając
istnienie
wskazanych
podstaw
skargi
o
wznowienie
postępowania Sąd Apelacyjny trafnie uznał, że wskazane przez skarżącego
okoliczności i środki dowodowe nie mieszczą się w hipotezie art. 403 § 2 k.p.c.,
skoro prima facie już z dat powołanych w niej dokumentów istotnie wynika, że nie
było przeszkód w ich powołaniu jeszcze przed zakończeniem postępowania,
którego wznowienia domagał się skarżący. W takim postrzeganiu wskazana w
skardze podstawa wznowienia była pozorna, co uzasadniało odrzucenie skargi z
mocy art. 410 § 1 k.p.c. Ponadto zasadnie wskazywał organ rentowy w odpowiedzi
na skargę o wznowienie postępowania, że powoływane przez skarżącego dowody
z dokumentów (zeznania podatkowe za rok podatkowy 2008 i 2009 r. oraz
korespondencja z organem rentowym prowadzona po wydaniu zaskarżonej decyzji
z dnia 7 maja 2008 r.), mające świadczyć o zapłacie przez niego składek na
ubezpieczenie emerytalne, rentowe, chorobowe i wypadkowe, nie stanowią
dowodów, „które mogłyby mieć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy” (art. 403 § 2
k.p.c.), ponieważ nie miały wpływu na wynik sprawy, w której przedmiotem
wyrokowania był stan sprawy na datę wydania zaskarżonej decyzji z dnia 7 maja
2008 r.
W konsekwencji zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 394 1 § 3
k.p.c. w związku z art. 39814 k.p.c.