Supreme Court allows cassation appeal by correcting the appeal subject value calculation for social insurance contribution disputes.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the appellate court's dismissal of a cassation appeal regarding social insurance contribution bases. The appellant argued the appeal subject value exceeded 10,000 PLN, while the lower court incorrectly calculated it at 4,696.60 PLN based on the social insurance fund's data. The court ruled that the appeal subject value must be the difference between the declared base and the base accepted by the social insurance authority, thereby validating the appeal's admissibility.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 22 ust. 1 k.p.c.; Art. 398 § 1 k.p.c.: In disputes concerning the amount of the contribution base for social insurance, the value of the subject of the appeal is the difference between the base declared by the payer and the base determined by the social insurance authority.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III UZ 19/19 POSTANOWIENIE Dnia 21 sierpnia 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Halina Kiryło (przewodniczący)SSN Beata GudowskaSSN Andrzej Wróbel (sprawozdawca) w sprawie z odwołania A. K. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S. z udziałem zainteresowanej M. Sp. z o.o. w S. o wysokość podstawy wymiaru składek,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 21 sierpnia 2019 r.,zażalenia odwołującej się na postanowienie Sądu Apelacyjnego w (…)z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt III WSC U (…), uchyla zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny w (…) w sprawie A. K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. z udziałem M. Sp. z o.o. w S. o wysokość podstawy wymiaru składek, oddalił apelację ubezpieczonej wyrokiem z dnia 13 marca 2018 r., sygn. akt III AUa (…).Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył adwokat - pełnomocnik ubezpieczonej, który określił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 18.933,33 zł. Wyjaśnił, iż kwota ta stanowi różnicę sumy składek prawidłowo ustalonych i sumy składek wskazanych w decyzji organu rentowego.Sąd Najwyższy postanowieniem z 13 grudnia 2018 r., sygn. akt III UK 473/18, zwrócił skargę kasacyjną Sądowi Apelacyjnemu w (…) celem sprawdzenia wartości przedmiotu zaskarżenia pod kątem dopuszczalności skargi.Sąd Apelacyjny w (…) postanowieniem z dnia 19 lutego 2019 r., sygn. akt III WSC U (…), na podstawie art. 25 § 1 k.p.c. ustalił wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 4.696,60 zł (pkt 1) i odrzucił skargę kasacyjną (pkt 2).Jak uzasadnił Sąd Apelacyjny, w celu wykonania postanowienia Sądu Najwyższego wystąpił do Zakładu Ubezpieczeń Społecznych o wyliczenie wartości stanowiącej różnicę między kwotą składek liczonych od podstawy wymiaru wskazanej przez ubezpieczoną i składek liczonych od podstawy wymiaru przyjętej przez organ.
Sąd w oparciu o informację organu ustalił, że wartość przedmiotu zaskarżenia, stanowiąca różnicę między kwotą składek liczonych od podstawy wymiaru wskazanej przez ubezpieczoną i składek liczonych od podstawy wymiaru przyjętej przez organ, wynosi 4.696,60 zł. Pełnomocnik ubezpieczonej nie ustosunkował się do wskazanego wyliczenia.Sąd Apelacyjny zważył, że w sprawach majątkowych z zakresu ubezpieczeń społecznych dopuszczalność skargi kasacyjnej jest uwarunkowana wykazaniem wartości przedmiotu zaskarżenia w wysokości co najmniej 10.000 zł.
Przedmiotowa sprawa o ustalenie wartości podstawy wymiaru składek, kiedy to tytuł ubezpieczenia nie budzi wątpliwości, kwalifikuje się jako sprawa o charakterze majątkowym, a zatem o dopuszczalności skargi decyduje wartość przedmiotu zaskarżenia. I tak, Sąd Apelacyjny uznał, że w przedmiotowej sprawie wartość przedmiotu zaskarżenia została wskazana błędnie. Wartość ta jest niższa niż wskazana przez pełnomocnika ubezpieczonej i wynika z wyliczenia organu, które zostało doręczone pełnomocnikowi ubezpieczonej.W takim stanie sprawy, zgodnie z art. 398 § 1 k.p.c. Sąd Apelacyjny uznał, że skarga była niedopuszczalna, jako wniesiona w sprawie o prawa majątkowe, w której wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa niż 10.000 zł, i odrzucił skargę na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c.Ubezpieczona A.
K. złożyła zażalenie na postanowienie Sądu Apelacyjnego z dnia 19 lutego 2019 r., w przedmiocie odrzucenia skargi kasacyjnej i wniosła o jego zmianę przez przekazanie skargi do Sądu Najwyższego do rozpoznania, względnie o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Ponadto wniosła o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych.Ubezpieczona zaskarżyła również postanowienie o ustaleniu wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 4.696,60 zł, wnosząc o jego zmianę i ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 15.160,00 zł.Postanowieniu objętemu zażaleniem zarzuciła:- naruszenie przepisów postępowania, co miało wpływ na treść orzeczenia, a to art. 3986 § 2 k.p.c. w zw. z art. 3982 § 1 k.p.c. przez odrzucenie skargi w sytuacji, gdy zastosowanie tego przepisu nie było zasadne, albowiem prawidłowo ustalona wartość przedmiotu zaskarżenia przekracza kwotę 10.000 zł, co nakazywałoby przekazać ją do rozpoznania Sądowi Najwyższemu celem rozpoznania;- naruszenie przepisów postępowania, co miało wpływ na treść orzeczenia, a to art. 25 § 1 i 2 k.p.c. w zw. z art. 26 k.p.c. w zw. z art. 22 k.p.c., przez błędne ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia na kwotę 4.696,60 zł w sytuacji, gdy prawidłowo ustalona wartość przedmiotu sporu stanowi różnicę między zadeklarowaną przez płatnika składek podstawą wymiaru składek a podstawą wymiaru należną według organu rentowego.Zakład Ubezpieczeń Społecznych Oddział w S. w odpowiedzi na zażalenie wniósł o:- oddalenie zażalenia w całości,- zasądzenie na rzecz pozwanego kosztów zastępstwa procesowego w postępowaniu zażaleniowym według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zażalenie ma uzasadnione podstawy.Trafny jest zarzut naruszenia zaskarżonym postanowieniem Sąd Apelacyjnego w (…) art. 25 § 1 i 2 k.p.c. w związku z art. 226 k.p.c. w związku z art. 22 k.p.c. poprzez błędne ustalenie wartości przedmiotu zaskarżenia.W związku z tym zarzutem należy przypomnieć, że sprawa o ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne jest sprawą o prawo majątkowe. Pogląd ten jest utrwalony w orzecznictwie Sądu Najwyższego, w którym przyjmuje się, że wartością przedmiotu zaskarżenia w sprawie o wysokość podstawy wymiaru składki na ubezpieczenia społeczne i ubezpieczenie zdrowotne równa jest różnicy pomiędzy wysokością składki wskazywaną (zapłaconą) przez odwołującego się i składką należną, ustaloną w zaskarżonej decyzji za sporny okres - art. 22 w związku z art. 3982 § 1 kpc (por. postanowienia: z dnia 17 kwietnia 2009 r., II UZ 12/09, OSNP 2010 nr 23-24, poz. 301; z dnia 26 stycznia 2011 r., II UK 190/10; z dnia 7 kwietnia 2010 r., I UZ 8/10; z dnia 24 maja 2012 r., II UZ 16/12; z dnia 7 listopada 2013 r., II UZ 59/13).
Poglądy te odnoszą się do sytuacji, gdy istotą sporu jest wysokość składek wymierzonych od ustalonej przez organ rentowy podstawy ich wymiaru. W takim przypadku wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi różnica między wysokością składek zapłaconych a wysokością składek naliczonych przez organ rentowy w zaskarżonej decyzji. Natomiast w przypadku, gdy przedmiotem sporu nie jest wysokość zobowiązania składkowego, ale wysokość samej podstawy wymiaru - wartość przedmiotu zaskarżenia stanowi różnica między zadeklarowaną przez płatnika składek podstawą wymiaru składek a podstawą wymiaru należną według organu rentowego (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 26 czerwca 2012 r., II UK 312/11; z dnia 8 listopada 2013 r., II UZ 61/13; z dnia 24 listopada 2016 r., I UZ 41/16; z dnia 16 stycznia 2018 r., III UZ 12/17).
Zatem w niniejszej, w której spór nie dotyczy wysokości zobowiązania składkowego, wartość przedmiotu zaskarżenia wyraża się różnicą między podstawą wymiaru składek przyjętą przez Sąd a podstawą wymiaru składek określoną w decyzji organu rentowego.Z powyższego wynika, że Sąd Apelacyjny nieprawidłowo ustalił, że wartość przedmiotu zaskarżenia w tej sprawie jest niższa niż 10 000 zł, a więc skarga jest niedopuszczalna ze względu na treść art. 3982 § 1 zd. 1 i 2 k.p.c.Biorąc powyższe pod rozwagę, Sąd Najwyższy postanowił jak w sentencji.