Supreme Court dismisses cassation appeal for lack of obvious error in Social Insurance Court's contract classification ruling.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court rejected the cassation appeal filed by A. P. against the Social Insurance Institution's decision to cover employees with social insurance. The appellant argued that the court erred in classifying the contracts as service agreements rather than work contracts to avoid social security contributions. The court found the appeal lacked sufficient legal argumentation to demonstrate an obvious violation of substantive or procedural law under the relevant code of civil procedure.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.; Art. 233 k.p.c.; A cassation appeal based solely on a denial of the lower court's factual and legal assessment without specific legal reasoning fails to meet the threshold for obvious error and is inadmissible.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III UK 135/13
POSTANOWIENIE
Dnia 4 marca 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Krzysztof Staryk
w sprawie z odwołania A. P.
od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w S.
z udziałem zainteresowanych: K. K., B. K., W. G., T. S., A. S. i K. G.
o objęcie ubezpieczeniem społecznym,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 4 marca 2014 r.,
na skutek skargi kasacyjnej odwołującej się od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)
z dnia 14 lutego 2013 r., sygn. akt III AUa (…),
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 14 lutego 2013 r. Sąd Apelacyjny w (…) – w sprawie A. P.
przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w S., przy udziale
zainteresowanych K. K., B. K., W. G., T. S., A. S., K. G. o objęcie ubezpieczeniem
społecznym – oddalił apelację A. P. od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Pracy i
Ubezpieczeń Społecznych w S. z dnia 13 czerwca 2012 r., oddalającego odwołania
A. P. od sześciu decyzji organu rentowego z dnia 13 lipca 2009 r., którymi organ
rentowy stwierdził, że zainteresowane zatrudnione u płatnika składek A. G. (aktualnie
P.) prowadzącej działalność gospodarczą pod firmą B. w S. podlegają obowiązkowo
ubezpieczeniom: emerytalnemu i rentowym oraz wypadkowemu we wskazanym
okresie, z podstawą wymiaru składek wskazaną w decyzjach.
Powyższy wyrok Sądu Apelacyjnego A. P. zaskarżyła skargą kasacyjną.
W uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania (art.
3984 § 2 k.p.c.) wskazano na przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania
określoną w przepisie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. Oczywista zasadność skargi wynika
– w ocenie skarżącej – z: „ a) naruszenia prawa materialnego poprzez błędną jego
wykładnię, a w szczególności naruszenie zasady swobody zawierania przez strony
(ubezpieczoną i uczestnika) umów, naruszenie zasady prawa strony do racjonalnej
gospodarki ekonomicznej. b) naruszenia prawa formalnego poprzez błędną jego
wykładnię, a w szczególności przepisów dotyczących swobodnej oceny materiału
dowodowego, mającego kluczowe znaczenie w niniejszym sporze (rozbieżności
interpretacyjne pomiędzy definicją umowy zlecenia a definicją umowy o dzieło), w
tym zwłaszcza nieprawidłowa ocena intencji oraz zamiaru stron przy zawieraniu
kwestionowanej umowy. c) naruszenia prawa procesowego, a mianowicie przepisu
art. 233 § 1 KPC polegające na przekroczeniu granic swobodnej oceny dowodów,
wyrażającej się w: - uznaniu, iż mimo szeregu dowodów strony łączyła umowa
zlecenia, nie zaś umowa o dzieło, mimo, iż zarówno treść umów, jak i zakres objętych
nimi prac jednoznacznie wskazuje na istnienie umowy o dzieło, - pominięciu w
rozważaniach dowodowych złożonych w toku sprawy wyjaśnień ubezpieczonej,
wskazujących po pierwsze na strukturę przedsiębiorstwa, a po drugie na wielość i
różnorakość zawieranych w tym przedsiębiorstwie umów w zależności od potrzeb
zamawiającego, - odmowie wiarygodności wyjaśnieniom ubezpieczonej, które
jednoznacznie wskazują, iż odmowa uznania zawartej umowy za umowę o dzieło
narusza ogólnie przyjęte zasady zawierania umów, co do istoty wykreowanych
przepisami prawa cywilnego, - wyłomowi w stosowaniu zasad logiki i rozumowania
prawniczego sprowadzających się do wadliwego zastosowania wykładni językowej
zawartych umów. d) naruszenia prawa materialnego, a mianowicie przepisu art. 627
KC, polegające na błędnej subsumpcji stwierdzonego w zasadzie bezspornego stanu
faktycznego pod konkretne przepisy prawa materialnego”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna odwołującej się nie kwalifikuje się do przyjęcia jej do
merytorycznego rozpoznania. Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy
przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne
zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących
poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów,
zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania
powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych
w powołanym przepisie, a jego uzasadnienie zawierać argumenty świadczące o tym,
że rzeczywiście, biorąc pod uwagę sformułowane w ustawie kryteria, istnieje
potrzeba rozpoznania skargi przez Sąd Najwyższy.
Wniesiona w sprawie skarga kasacyjna zawiera wniosek o przyjęcie jej do
rozpoznania uzasadniony w ten sposób, że skarga kasacyjna jest oczywiście
uzasadniona (art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.). Nie można jednak uznać, że skarżąca
wykazała istnienie przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania określonej w art. 398 9
§ 1 pkt 4 k.p.c.
Wykazanie podnoszonej w skardze oczywistej zasadności skargi kasacyjnej
(art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.) – jako przyczyny przyjęcia skargi kasacyjnej do
rozpoznania – wymagałoby przedstawienia tego, w czym wyraża się „oczywista
zasadność” skargi oraz argumentacji wykazującej, że rzeczywiście skarga jest
oczywiście uzasadniona. Chodzi tu o wykazanie kwalifikowanej postaci naruszenia
prawa materialnego lub procesowego, polegającej na jego oczywistości widocznej
prima facie, przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (por. postanowienie
Sądu Najwyższego z dnia 9 czerwca 2008 r., II UK 38/08 – LEX nr 494134; z dnia 9
maja 2008 r., II PK 11/08 – LEX nr 490364). W niniejszej sprawie stan taki nie
występuje.
Z podstawy faktycznej zaskarżonego rozpatrywaną skargą kasacyjną wyroku
Sądu Apelacyjnego w (…) wynika, że odwołująca się zawierała z zainteresowanymi
umowy o świadczenie usług, stosownie do których zainteresowane miały zajmować
się (za wynagrodzeniem) sprzątaniem klatek schodowych oraz chodników przy
posesjach wskazanych przez zamawiającą, przy wykorzystaniu materiałów i
narzędzi dostarczonych przez zamawiającą. Sąd drugiej instancji podzielił
stanowisko Sądu pierwszej instancji, że zawarte pomiędzy odwołującą a
zainteresowanymi umowy nie były umowami o dzieło (art. 627 k.c.), lecz umowami o
świadczenie usług, do których stosuje się odpowiednio przepisy o zleceniu (art. 750
k.c.). Przedmiotem zawartych umów były bowiem określone usługi polegające na
sprzątaniu klatek schodowych i chodników we wskazanych przez płatniczkę składek
posesjach,
przy
wykorzystaniu
pochodzących
od
zlecającej
materiałów;
podejmowane przez zainteresowane czynności były powtarzalne, wymagały jedynie
starannego działania. Usług tych, wykonywanych ciągle nie można zakwalifikować
jako wykonywania kolejnych dzieł (posprzątanie/pozamiatanie), ponieważ przez
pracę zainteresowanych nie powstawał nowy, zindywidualizowany wytwór. Sąd
drugiej instancji uznał, że odwołująca się zawierała z zainteresowanymi pozorne
umowy o dzieło (art. 83 § 1 k.c.), dla ukrycia umów o świadczenie usług, do których
odpowiednio stosuje się przepisy o umowie zlecenia (art. 750 k.c.) w celu
zmniejszenia obciążeń z tytułu składek na ubezpieczenia społeczne. W
konsekwencji Sąd drugiej instancji stwierdził – podzielając stanowisko Sądu
pierwszej instancji, że pomiędzy odwołującą się a zainteresowanymi doszło do
zawarcia umów o świadczenie usług, co powodowało objęcie zainteresowanych
ubezpieczeniami emerytalnym, rentowymi i wypadkowym na podstawie art. 6 ust. 1
pkt 4 i art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń
społecznych.
W kontekście przedstawionych wyżej podstaw zaskarżonego wyroku należy
stwierdzić, że autor rozpatrywanej skargi kasacyjnej nie przedstawił odpowiedniej
jurydycznej argumentacji, którą wykazałby „oczywistą zasadność” jego skargi
kasacyjnej w rozumieniu przepisu art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.; argumentacji
uwzględniającej podstawy: zarówno faktyczną, jak i prawną zaskarżonego wyroku
Sądu Apelacyjnego w (…). Zamiast tego ograniczono się do przedstawienia – w
uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania – twierdzeń o
sugerowanym naruszeniu prawa materialnego; „formalnego”; procesowego, których
uzasadnienie jest tylko prostym zaprzeczeniem podstawom zaskarżonego wyroku
Sądu drugiej instancji. Razi ogólnikowość przedstawionych kwestii, ale przede
wszystkim brak powiązania ich – poza powołaniem się na art. 627 k.c. oraz art. 233
§ 1 k.p.c. – z przepisami prawa, które stanowiły podstawę prawną zaskarżonego
wyroku Sądu drugiej instancji, w tym między innymi z art. 83 § 1 k.c., art. 750 k.c.
oraz wskazanymi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przepisami ustawy o
systemie ubezpieczeń społecznych (art. 6 ust. 1 pkt 4 i art. 12 ust. 1 tej ustawy).
Skarga kasacyjna w istocie kontestuje ustalenia i ocenę dowodów; z utrwalonej
judykatury
Sądu
Najwyższego
wynika
jednak,
że
na
takiej
podstawie
(skonkretyzowanej np. w art. 233 k.p.c.) nie można skutecznie oprzeć skargi
kasacyjnej. Reasumując - brak przesłanek do stwierdzenia wadliwości zaskarżonego
wyroku, a zwłaszcza oczywistej wadliwości.
Stwierdzając, że nie zachodzą przyczyny przyjęcia skargi, określone w art.
3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy postanowił zgodnie z art. 3989 § 2 k.p.c.