Polish Supreme Court dismisses cassation appeal as legal issue already decided in prior Supreme Court ruling.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the university's cassation appeal against the Consumer Protection Office's decision regarding tuition fees. The university argued that the lower court incorrectly interpreted the Higher Education Law by including repeated course fees within the definition of 'studies' for non-residential programs. The court rejected this claim because the specific legal question regarding the scope of 'studies' versus 'educational services' had already been authoritatively resolved in a previous Supreme Court judgment from July 2011. Consequently, the appeal was inadmissible under the principle of binding precedent, and the university was ordered to pay the costs of the cassation proceedings.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 398 § 20 k.p.c.; Art. 398 § 20 k.p.c. – A cassation appeal is inadmissible if the legal issue raised has already been authoritatively decided by the Supreme Court in a prior judgment in the same case, rendering the new argument unnecessary for the resolution of the dispute.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III SK 53/12
POSTANOWIENIE
Dnia 5 czerwca 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Halina Kiryło
w sprawie z powództwa Politechniki w W.
przeciwko Prezesowi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów
o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów i nałożenie kary pieniężnej,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 5 czerwca 2013 r.,
na skutek skargi kasacyjnej strony powodowej od wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 22 marca 2012 r.,
1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania;
2. zasądza od Politechniki w W. na rzecz Prezesa Urzędu
Ochrony
Konkurencji
i
Konsumentów
kwotę
(sto
osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów zastępstwa
procesowego w postępowaniu kasacyjnym.
UZASADNIENIE
Sąd Apelacyjny wyrokiem z dnia 22 marca 2012 r., wydanym po ponownym
rozpoznaniu sprawy w wyniku uchylenia wcześniejszego wyroku tegoż Sądu
wyrokiem Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2011 r., III SK 6/11, oddalił apelację
Politechniki w W. (powód) od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ochrony
Konkurencji i Konsumentów z dnia 16 września 2009 r., w sprawie z odwołania
powoda od decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 8
września 2008 r., RWA-29/2008.
Powód zaskarżył wyrok Sądu Apelacyjnego skargą kasacyjną w całości i
wniósł o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania wraz z
rozstrzygnięciem o kosztach postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi
zarzucił naruszenie: 1/ art. 160 ust. 3 w związku z art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 27
lipca 2005 r. Prawo o szkolnictwie wyższym (Dz. U. Nr 164, poz. 1365, ze zm.,
dalej jako Prawo o szkolnictwie wyższym) przez bezzasadne przyjęcie, że
odpłatność za studia w rozumieniu art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym
obejmuje również opłaty za powtarzanie zajęć, semestru lub roku z powodu
niezadowalających wyników w nauce oraz za zajęcia nieobjęte planem studiów, a
zatem opłaty za usługi edukacyjne, o których mowa w art. 99 ust. 1 Prawa o
szkolnictwie wyższym oraz 2/ art. 24 ust. 2 ustawy z dnia 16 lutego 2007 r. o
ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. nr 50, poz. 331, ze zm.) przez
bezzasadne
uznanie,
że
stosowanie
przez
powoda
wzorca
umownego
nieokreślającego w odniesieniu do studiów niestacjonarnych warunków odpłatności
za powtarzanie zajęć, semestru lub roku z powodu niezadowalających wyników w
nauce oraz za zajęcia nieobjęte planem studiów stanowi praktykę naruszającą
zbiorowe interesy konsumentów.
Wnosząc o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powód powołał się na
występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego sprowadzającego się do
pytania, czy art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie wyższym w brzmieniu sprzed
wejścia w życie ustawy z dnia 18 marca 2011 r. o zmianie ustawy Prawo o
szkolnictwie wyższym, ustawy o stopniach naukowych i tytule naukowym oraz o
stopniach i tytule w zakresie sztuki oraz o zmianie niektórych innych ustaw (Dz. U.
Nr 84, poz. 455) nakłada na uczelnie obowiązek określenia w umowach o
warunkach
odpłatności
za
studia,
zawieranych
ze
studentami
studiów
niestacjonarnych, również warunków odpłatności za powtarzanie zajęć, semestru
lub roku z powodu niezadowalających wyników w nauce oraz za zajęcia nieobjęte
planem studiów, czy też obowiązek ten obejmuje wyłącznie określenie wysokości
opłaty za studia i nie dotyczy warunków odpłatności za usługi edukacyjne, o których
mowa w art. 99 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym?
Prezes Urzędu w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o wydanie
postanowienia o odmowie przyjęcia skargi do rozpoznania i zasądzenie kosztów
zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna powoda nie kwalifikowała się do przyjęcia celem jej
merytorycznego rozpoznania.
Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego dotyczącym
art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., w przypadku wskazania istotnego zagadnienia prawnego,
jako
podstawy
przyjęcia
skargi
kasacyjnej
do
rozpoznania,
obowiązkiem
skarżącego jest wywiedzenie i uzasadnienie występującego w sprawie problemu w
sposób zbliżony do tego, jaki przewidziany jest przy przedstawianiu zagadnienia
prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (zob. postanowienie
Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2012 r., III SK 17/12 i cytowane tam
orzecznictwo).
Zagadnienie
prawne
powinno
być
nie
tylko
odpowiednio
sformułowane, ale także należycie uzasadnione. Mając na względzie, że w
postępowaniu kasacyjnym rola Sądu Najwyższego polega na ochronie interesu
publicznego przez zapewnienie kontroli prawidłowości stosowania prawa i
jednolitości wykładni oraz na zapewnieniu wkładu Sądu Najwyższego w rozwój
prawa i jurysprudencji, zadanie wnoszącego skargę kasacyjną nie wyczerpuje się
na wymyśleniu problemu prawnego bazującego na przepisach wskazanych w
podstawie skargi kasacyjnej (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia
2012
r.,
III
SK
23/12).
Niezbędne
jest
przedstawienie
odpowiednio
uargumentowanego wywodu. Powinien on nie tylko prezentować, za pomocą
argumentacji prawniczej, preferowany przez skarżącego sposób rozstrzygnięcia
sformułowanego w skardze zagadnienia prawnego, ale także wykazywać
wadliwość rozwiązania postawionego problemu przy wykorzystaniu zapatrywań
wyrażonych w uzasadnieniu wyroku Sądu drugiej instancji.
Skarga kasacyjna powoda nie zawiera zaś wywodu, który choćby w
minimalnym zakresie spełniałby powyższe wymogi. Przedstawiony w niej wywód
ogranicza się do przytoczenia treści przepisu art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie w
brzmieniu obowiązującym od dnia 1 października 2011 r. oraz zestawienia tego
przepisu z art. 160 ust. 3 we wcześniejszym brzmieniu.
Niezależnie od powyższego Sąd Najwyższy stwierdza, że skarga kasacyjna
powoda została wniesiona w sprawie, która już wcześniej podlegała kontroli
kasacyjnej. W świetle poglądów judykatury dotyczących art. 39820 k.p.c., wykładnia
prawa dokonana przez Sąd Najwyższy jest wiążąca dla sądu, któremu sprawa
została przekazana do ponownego rozpoznania oraz dla Sądu Najwyższego w
przypadku ponownego wniesienia skargi kasacyjnej w tej samej sprawie (wyrok
Sądu Najwyższego z dnia 12 lipca 2012 r., I CSK 5/12; postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 18 października 2012 r., II CSK 61/12). Sformułowane przez
powoda zagadnienie prawnego odnosi się do wzajemnych relacji między pojęciami
„studiów” oraz „usług edukacyjnych”. Relacje te wyjaśniono zaś we wcześniejszym
wyroku Sądu Najwyższego z dnia 14 lipca 2011 r., III SK 6/11. Sąd Najwyższy
przyjął w nim, że zawarte w art. 99 ust. 1 Prawa o szkolnictwie wyższym w
brzmieniu obowiązującym do 1 października 2011 r. rozróżnienie między studiami
stacjonarnymi i niestacjonarnymi co do szczegółowych usług świadczonych w
ramach prowadzonych studiów wynikało z nieodpłatnego charakteru studiów
stacjonarnych. Stąd pobieranie opłat za konkretne usługi świadczone w ramach
studiów stacjonarnych wymagało wyraźnego upoważnienia. Natomiast uprawnienie
do pobieranie opłat za takie same usługi świadczone w ramach studiów
niestacjonarnych wynikało z art. 99 ust. 1 pkt 1 Prawa o szkolnictwie wyższym. W
uzasadnieniu tego orzeczenia wyrażono także pogląd, zgodnie z którym „studia”
obejmują zestaw usług edukacyjnych, przy czym nie wszystkie usługi edukacyjne
świadczone przez uczelnie wchodzą w skład studiów, zaś nie wszystkie studia
wymagają świadczenia zestawu takich samych usług edukacyjnych. Jednocześnie
Sąd Najwyższy wskazał, że skoro przepis art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie
wyższym nakazuje uczelniom określić w umowie zawieranej ze studentem warunki
odpłatności za „studia”, to umowa powinna precyzować, za jakie świadczenia ze
strony uczelni – wykonywane w ramach konkretnych studiów - student będzie
zobowiązany ponosić opłaty. Sformułowane przez powoda zagadnienie prawne
zmierza zaś do podważenia tej wykładni art. 160 ust. 3 Prawa o szkolnictwie
wyższym, co w myśl art. 39820 k.p.c. jest w niniejszej sprawie niedopuszczalne.
Uznając, iż powód nie zdołał wykazać, że zachodzi potrzeba rozpoznania
jego skargi przez Sąd Najwyższy, z mocy art. 398 9 § 2 k.p.c. należało orzec jak w
sentencji. Rozstrzygnięcie o kosztach postępowania kasacyjnego zapadło na
podstawie art. 98 § 3 k.p.c. w związku z art. 99 k.p.c. oraz § 12 ust. 4 w związku z
§ 14 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w
sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb
Państwa
kosztów
pomocy
ustanowionego z urzędu.
prawnej
udzielonej
przez
radcę
prawnego