VAT court ruled that inflating input tax records violates evidence obligations and triggers triple penalty sanctions.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court upheld the tax authority's decision to impose a triple penalty for the company's inflated input tax records. The court found that the company's failure to accurately record vehicle rental costs and credit-related deductions constituted a violation of evidence obligations under the VAT Act. Consequently, the court ruled that such manipulation of input tax data breaches statutory duties and mandates the application of the specified punitive sanction.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 27 ust. 4, 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług: Where a taxpayer records data in their VAT register that falsely inflates the amount of input tax and bases their declarations on these flawed figures, this constitutes a violation of evidence obligations and triggers the statutory penalty of tripling the overvalued input tax.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 3 lutego 1999 r.
III RN 109/98
Podatnik, który w ewidencji dla celów podatku od towarów i usług wykazuje dane bezpodstawnie zawyżające wysokość podatku naliczonego i na nich
opiera deklarację podatkową oraz obliczenie podatku, narusza obowiązki
określone w art. 27 ust. 4 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze zm.) i podlega
sankcji z art. 27 ust. 5 pkt 2 tej ustawy.
Przewodniczący: SSN Andrzej Wasilewski, Sędziowie SN: Jerzy Kwaśniewski
(sprawozdawca), Andrzej Wróbel.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 3 lutego 1999 r. sprawy ze skargi
Spółki Cywilnej „L.” w B. na decyzję Izby Skarbowej w Z. z dnia 20 sierpnia 1996 r.
[...] w przedmiocie określenia zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i
usług za miesiąc wrzesień i grudzień 1994 r. oraz ustalenia zobowiązania podatkowego w związku z zawyżeniem podatku naliczonego, na skutek rewizji nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego [...] od wyroku Naczelnego Sądu
Administracyjnego-Ośrodka Zamiejscowego w Lublinie z dnia 28 listopada 1997 r.
[...]
u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu-Ośrodkowi Zamiejscowemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.
Uzasadnienie
Stosownie do uzasadnienia zaskarżonego rewizją nadzwyczajną wyroku z
dnia 28 listopada 1997 r. Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną przez
Spółkę Cywilną „L.” w B., decyzję Izby Skarbowej w Z. z dnia 20 sierpnia 1996 r.,
przyjmując następujące przesłanki tego rozstrzygnięcia. Zaskarżona decyzja w
przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za miesiąc
wrzesień i grudzień 1994 r. jest zgodna z prawem, w szczególności prawidłowo zos-
tały zastosowane przepisy art. 25 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o
podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym (Dz.U. Nr 11, poz. 50 ze
zm.).
Zaskarżona decyzja niezgodna jest natomiast z art. 27 ust. 5 pkt 2 powołanej
ustawy w zakresie, w jakim ustaliła sankcyjną kwotę dodatkowego zobowiązania w
podatku od towarów i usług w związku z zawyżeniem podatku naliczonego.
Niekwestionowane w zaskarżonym wyroku ustalenia zaskarżonej decyzji
przedstawiają się jak następuje: Spółka „L.” z naruszeniem art. 25 ust. 1 pkt 3 ustawy
o podatku od towarów i usług bezpodstawnie zmniejszyła podatek naliczony,
uwzględniając jako koszt uzyskania przychodów wydatki z tytułu najmu samochodu
Renault Master za okres od 4 października do 11 października 1994 r., chociaż faktycznie samochód ten został zwrócony już 3 października 1994 r. Ponadto Spółka
dokonała bezpodstawnego odliczenia od podatku należnego podatku naliczonego od
spłacanych odsetek związanych z tzw. kredytem kupieckim udzielonym Spółce przy
zakupie na raty samochodu osobowego Renault Clio. Naruszyła w ten sposób art. 25
ust. 1 pkt 2 ustawy, gdyż wynikający z tego przepisu zakaz obniżenia podatku należnego w związku z nabyciem przez podatnika samochodów osobowych i ich części
składowych obejmuje również odsetki od udzielonego przez sprzedawcę kredytu kupieckiego.
Jeżeli chodzi o wyrażoną w wyroku ocenę wadliwości zaskarżonej decyzji, to
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że nie jest prawidłowe zastosowanie art. 27
ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż z zaskarżonej decyzji, jak i z
dowodów zawartych w aktach sprawy nie wynika, aby podatnik naruszył obowiązek
prowadzenia ewidencji, o jakiej mowa w art. 27 ust. 4 ustawy. Jako podstawę rozstrzygnięcia NSA wskazał art. 22 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. Nr 74, poz. 368). W związku z tym należy
przyjąć, że Naczelny Sąd Administracyjny, nie kwestionując prawidłowości ustalonego w postępowaniu administracyjnym stanu faktycznego sprawy, stwierdził naruszenie wskazanego przepisu prawa materialnego przez jego niewłaściwe zastosowanie.
Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego zarzucił, że w zaskarżonym wyroku został rażąco naruszony przepis art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy z dnia 8 stycznia
1993 r. o podatku od towarów i usług w związku z art. 27 ust. 4 tej ustawy a ponadto
art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 1 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Według wnoszącego rewizję nadzwyczajną, Spółka „L.” wykazała w ewidencji zakupu i
sprzedaży, o której mowa w art. 27 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług to,
czego w niej nie powinno być, a następnie na podstawie tak prowadzonej ewidencji
sporządziła deklaracje podatkowe za wrzesień i grudzień 1994 r., w których bezzasadnie obniżyła kwotę podatku należnego. Jeżeli Spółka prowadziła ewidencję
zakupów i sprzedaży w sposób powodujący zawyżenie podatku naliczonego, a w
konsekwencji tego nieprawidłowo sporządziła deklarację podatkową i obniżyła podatek należny, to naruszyła obowiązki podatnika określone w art. 27 ust. 4 ustawy, a
wyrażony w zaskarżonym wyroku pogląd prawny o braku podstaw do zastosowania
w rozpoznawanej sprawie art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy nie ma uzasadnienia prawnego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Wyżej, w części przedstawiającej podstawy zaskarżonego wyroku wskazano
na to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził, ażeby w rozpoznawanej sprawie naruszone zostały przepisy postępowania. Co więcej, Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie wypowiedział się o prawidłowości decyzji co do niedopuszczalności
uwzględnienia przez Spółkę cywilną „L.” podatku naliczonego, wynikającego z faktur
dotyczących spłaty odsetek od udzielonego kredytu na kupno samochodu osobowego oraz części czynszu z tytułu najmu samochodu dostawczego za okres, w którym
samochód ten nie był użytkowany przez Spółkę. Uwzględniając także kwoty podatku
naliczonego Spółka bezpodstawnie zawyżyła ten podatek, nie podlegający rozliczeniu z podatkiem należnym.
Na tle niezakwestionowanej w zaskarżonym wyroku podstawy faktycznej ocenianej decyzji, niekonsekwentna jest zawarta w tym wyroku ocena prawna w przedmiocie braku podstaw do zastosowania sankcji za naruszenie przez podatnika obowiązków ewidencji, dotyczących wysokości podatku naliczonego, w wyniku czego
nastąpiło jego zawyżenie (art. 27 ust. 5 pkt 2 ustawy o podatku od towarów i usług, w
brzmieniu obowiązującym w rozpoznawanym okresie). Zasadnicze w tej kwestii założenie zaskarżonego wyroku, jakoby „zarówno z zaskarżonej decyzji, jak i z innych
dowodów zawartych w aktach sprawy nie wynika, aby podatnik naruszył obowiązek
prowadzenia ewidencji, o jakiej mowa w art. 27 ust. 4 tej ustawy”, pozostaje w
sprzeczności z niezakwestionowaną podstawą faktyczną rozstrzygnięcia sprawy w
postępowaniu administracyjnym. Niezależnie od ustaleń szczegółowych co do okoliczności przedmiotowego zawyżenia podatku naliczonego, Urząd Skarbowy w B. w
uzasadnieniu swej decyzji z dnia 30 kwietnia 1996 r. (s. 4) powołał się na fakt, „że
rejestr zakupu prowadzony przez podatnika za wyżej wymieniony okres nie odpowiada wymogom określonym w art. 27 ust. 4 ustawy o PTU, gdyż wykazuje nierzetelne kwoty podatku naliczonego, podlegające odliczeniu od podatku należnego”.
Ustalenia te zostały zaakceptowane w zaskarżonej do Naczelnego Sądu Administracyjnego decyzji Izby Skarbowej w Z., która rozpatrywała sprawę w drugiej instancji
postępowania administracyjnego.
Nie budzi wątpliwości argumentacja rewizji nadzwyczajnej, że jeżeli podatnik
w ewidencji dla celów podatku od towarów i usług wykazuje dane, które bezpodstawnie zawyżają określenie wysokości podatku naliczonego i na takich wadliwych
danych opiera sporządzone przez siebie deklaracje podatkowe, a następnie obliczenie podatku to, wbrew ocenie zawartej w zaskarżonym wyroku, narusza w ten sposób obowiązki określone w art. 27 ust. 4 ustawy o podatku od towarów i usług, z
czym ustawa ta w art. 27 ust. 5 pkt 2 (w brzmieniu obowiązującym w okresie którego
dotyczy rozpatrywana sprawa) łączy konsekwencje polegającą na zwiększeniu kwoty
podatku należnego o kwotę trzykrotności zawyżenia podatku naliczonego.
Z powyższych przyczyn podzielając zarzuty, argumentację i wniosek rewizji
nadzwyczajnej Prezesa Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd Najwyższy orzekł
jak w sentencji na podstawie art. 39313 KPC w związku z art. 10 ustawy z dnia 1
marca 1996 r. o zmianie Kodeksu postępowania cywilnego... (Dz.U. Nr 43, poz. 189
ze zm.).