Supreme Court dismisses appeal for non-acceptance due to failure to formulate a general legal issue abstractly.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the plaintiff's cassation appeal against the lower court's rejection of her claim to be appointed school director. The plaintiff argued that lower courts incorrectly treated unproven allegations as sufficient grounds for shortening the standard five-year term, citing Article 36b of the Education System Act. The court ruled that the appeal failed to meet the statutory requirement for a general and abstract formulation of a legal issue, as it merely restated the specific dispute without explaining the interpretative difficulties of the law.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 36b ust. 13 ustawy o systemie oświaty; Art. 398 § 1 pkt 1 k.p.c.: A cassation appeal must formulate a general and abstract legal issue regarding the interpretation of a provision, not merely restate the specific facts of the individual case.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III PK 3/14
POSTANOWIENIE
Dnia 15 maja 2014 r.
Sąd Najwyższy w składzie:
SSN Halina Kiryło
w sprawie z powództwa A. D.
przeciwko Gminie S. i Zespołowi Szkół Gminnych w S.
o powierzenie stanowiska dyrektora szkoły na okres pięciu lat,
na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw
Publicznych w dniu 15 maja 2014 r.,
na skutek skargi kasacyjnej powódki od wyroku Sądu Okręgowego w R.
z dnia 8 sierpnia 2013 r., sygn. akt VI Pa (…),
odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy – Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w R. wyrokiem z
dnia 8 sierpnia 2013 r. oddalił apelację powódki A. D. od wyroku Sądu Rejonowego
– Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w R. z dnia 20 listopada 2012 r., mocą
którego oddalono jej powództwo przeciwko Gminie S. oraz Zespołowi Szkół
Gimnazjalnych w S. o ustalenie powierzenia stanowiska dyrektora szkoły na okres
5 lat.
Powyższy wyrok został zaskarżony skargą kasacyjną powódki. Skargę
oparto na podstawie naruszenia przepisów prawa materialnego, tj.: art. 36b ust. 13
ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (jednolity tekst: Dz.U. z 2004 r.
Nr 256, poz. 2572 ze zm., dalej jako ustawa o systemie oświaty), co doprowadziło
do zajęcia przez Sądy pierwszej i drugiej instancji stanowiska, że nieudowodnione
zarzuty i nierozstrzygnięte wątpliwości stanowią wystarczającą podstawę do
zakwalifikowania konkretnej sytuacji jako „uzasadniony przypadek”, podczas gdy z
literalnego brzmienia powołanego przepisu bezpośrednio wynika, iż zasadą jest
powierzenie stanowiska dyrektora szkoły lub placówki na okres pięciu lat szkolnych,
zaś zastosowanie art. 36a ust 13 zdanie drugie ustawy o systemie oświaty wymaga
przedstawienia rzetelnej argumentacji wskazującej na istnienie rzeczywistych i
obiektywnych przyczyn odstąpienia od zasady wyrażonej w zdaniu pierwszym
powołanego przepisu. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego
wyroku Sądu Okręgowego oraz poprzedzającego go wyroku Sądu Rejonowego z
dnia 20 listopada 2012 r. i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do
ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia o kosztach postępowania za wszystkie
instancje; ewentualnie o uchylenie zaskarżonych wyroków i orzeczenie co do istoty
sprawy przez uwzględnienie powództwa w całości i zasądzenie od pozwanego na
rzecz powódki zwrotu kosztów postępowania.
Jako przesłankę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania wskazano „art.
3989 § 1 pkt 1 kpc., wobec istnienia potrzeby wykładni przepisu art. 36b ustawy z
dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty, a konkretniej pojęcia „uzasadnionego
przypadku” i określenia kryteriów w oparciu o które należy dokonywać wykładni
niniejszego pojęcia”. W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że w sprawie występuje
istotne zagadnienie prawne polegające na określeniu przesłanek uznania
konkretnej sytuacji za „uzasadniony przypadek” w rozumieniu art. 36a ust. 13
ustawy o systemie oświaty oraz potrzebę określenia kryteriów, w oparciu o które
należy dokonywać wykładni tego pojęcia.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga
kasacyjna
nie
kwalifikowała
się
do
przyjęcia
celem
jej
merytorycznego rozpoznania.
Skarga kasacyjna, jako szczególny środek zaskarżenia, służy realizacji
interesu
publicznego
w
sprawowaniu
wymiaru
sprawiedliwości.
Funkcje
postępowania kasacyjnego powodują, że wniosek o przyjęcie skargi do
rozpoznania oraz jego uzasadnienie powinny koncentrować się na wykazaniu, iż w
konkretnej sprawie zachodzą okoliczności przemawiające za interwencją Sądu
Najwyższego. Rozpoznanie skargi kasacyjnej następuje tylko z przyczyn
kwalifikowanych, wymienionych w art. 3989 § 1 pkt 1-4 k.p.c. i tylko w przypadku
przekonania Sądu Najwyższego przez skarżącego, za pomocą jurydycznej
argumentacji,
że
zachodzi
publicznoprawna
potrzeba
rozstrzygnięcia
sformułowanego w skardze zagadnienia prawnego przy jej merytorycznym
rozpoznawaniu.
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do
rozpoznania, gdy w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje
potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub
wywołujących
rozbieżności
w
orzecznictwie
sądów,
zachodzi
nieważność
postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona.
W przedmiotowej sprawie skarżąca zamiennie wskazuje na dwie pierwsze
przesłanki przedsądu. O ile jako podstawę prawną wniosku o przyjęcie skargi
kasacyjnej do rozpoznania powołano art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c., a zatem
występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, o tyle samo zagadnienie
prawne sformułowano jako potrzebę wykładni przepisu art. 36b ustaw o systemie
oświaty. Natomiast w uzasadnieniu wniosku skarżąca doprecyzowała, że w sprawie
występuje istotne zagadnienie prawne polegające na potrzebie określenia
przesłanek uznania konkretnej sytuacji za „uzasadniony przypadek” w rozumieniu
art. 36a ust. 13 ustawy o systemie oświaty.
Wypada zatem przypomnieć, że w razie powołania tej przesłanki przedsądu,
jaką jest występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, obowiązkiem
skarżącego jest wywiedzenie i uzasadnienie występującego w sprawie problemu w
sposób zbliżony do tego, jaki przewidziany jest przy przedstawianiu zagadnienia
prawnego przez sąd odwoławczy na podstawie art. 390 k.p.c. (postanowienie Sądu
Najwyższego z dnia 9 maja 2006 r., V CSK 75/06, niepublikowane). Sformułowanie
zagadnienia powinno zatem odwoływać się w sposób generalny i abstrakcyjny do
treści przepisu, który nie podlega jednoznacznej wykładni, a którego wyjaśnienie
przez Sąd Najwyższy przyczyni się do rozwoju jurysprudencji i prawa pozytywnego.
Rolą Sądu Najwyższego, jako najwyższego organu sądowego w Rzeczypospolitej
Polskiej, nie jest bowiem działanie w interesie indywidualnym, lecz powszechnym,
poprzez
ochronę
obowiązującego
porządku
prawnego
przed
dowolnością
orzekania i ujednolicanie praktyki stosowania prawa pozytywnego. Nie każde więc
orzeczenie, nawet błędnie wydane, zasługuje na kontrolę w postępowaniu
kasacyjnym (postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 lutego 2000 r., II CZ
178/99, OSNC 2000 nr 7-8, poz. 147, z dnia 18 marca 2004 r., I PK 620/03, LEX nr
513011, z dnia 8 lipca 2004 r., II PK 71/04, LEX nr 375715 i z dnia 16 kwietnia
2008 r., I CZ 11/08, LEX nr 393883). Nie spełnia określonego w art. 398 9 § 1 pkt 1
k.p.c. wymagania sformułowanie istotnego zagadnienia prawnego w sposób ogólny
i nieprecyzyjny, a zwłaszcza ograniczenie się do samego postawienia pytania, bez
odniesienia się do problemów interpretacyjnych przepisów (postanowienia Sądu
Najwyższego z dnia 25 lutego 2008 r., I UK 332/07, LEX nr 452451 i z dnia 21 maja
2008 r., I UK 11/08, LEX nr 491538).
Odniesienie powyższych rozważań do realiów niniejszej sprawy prowadzi do
konkluzji, że skarga kasacyjna w zakresie wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania
nie spełnia wymagań stawianych temu nadzwyczajnemu środkowi zaskarżenia.
Pomijając fakt, że skarżąca formułuje istotne zagadnienie prawne nawiązując to do
art. 36a pkt 13 ustawy o systemie oświaty, to do art. 36 b tego aktu (chociaż
powołana ustawa nie zawiera takiej jednostki redakcyjnej), należy stwierdzić, iż
nawet przy prawidłowym oznaczeniu przepisu stanowiącego podstawę owego
zagadnienia prawnego (tj. art. 36 a pkt 13 ustawy o systemie oświaty) omawiana
przesłanka przedsądu jest niewłaściwie skonstruowana. Autor skargi kasacyjnej nie
odwołuje się bowiem w sposób generalny i abstrakcyjny do treści wskazanego
przepisu, nie wyjaśnia, na czym polegają trudności w dekodowaniu zawartej w nim
normy prawnej oraz do jakich rozbieżnych wyników prowadzi wykładnia tego
przepisu, ograniczając się jedynie do postawienia pytania o kryteria, według których
należy oceniać istnienie uzasadnionego przypadku, pozwalającego - z mocy
powołanego przepisu - na powierzenie stanowiska dyrektora szkoły na okres
krótszy od pięciu lat. W rzeczywistości skarżąca oczekuje od Sądu Najwyższego
rozstrzygnięcia tego konkretnie sporu, po uprzednim stwierdzeniu – odmiennie niż
uczyniły to Sądy orzekające w sprawie – nieistnienia ustawowej przesłanki
skrócenia okresu powierzenia powódce kierowniczego stanowiska. Nie taki jest
jednak cel postępowania kasacyjnego. Nie wykazano bowiem, że zachodzi
publicznoprawna potrzeba
prawnego.
rozstrzygnięcia
tak sformułowanego
zagadnienia
Reasumując: wobec niewykazania istnienia powołanej w skardze kasacyjne
okoliczności uzasadniającej przyjęcie jej do rozpoznania, z mocy art. 398 9 § 2 k.p.c.
należało orzec jak w sentencji.