Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KK 491/23 Generato dall'IA

Supreme Court acquits defendant for not wearing a mask, ruling the regulation protects public health, not public order.

Numero d'incarto III KK 491/23
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court of Poland quashed a lower court's conviction and acquitted the defendant of a traffic violation for not wearing a mask. The defendant argued that the specific regulation violated the legal definition of a public order offense, while the prosecution contended it was a valid traffic violation. The court ruled that the regulation's purpose was protecting public health, not public order, and thus could not be punished under the relevant traffic code article.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 54 k.w.; § 24 ust. 1 pkt 2d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r.: The regulation on epidemic restrictions protects public health rather than public order, meaning violations cannot be punished under the public order offense provision of the Offenses Code.

Parole chiave

Generato dall'IA
public health protection public order offense epidemic restrictions mask wearing mandate traffic code violation statutory interpretation acquittal decision falsificazione dei pesi e delle misure

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 54 k.w.
ukaranego za czyn z art. 54 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 lutego 2024 r., kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść ukaranego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie z dnia 1 lutego 2021 r., sygn.
§ 24 ust. 1 pkt 2d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r.
z § 24 ust. 1 pkt 2d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.
art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi
Ten akt prawny został wydany jako akt wykonawczy na mocy art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j.
art. 68 ust. 4 Konstytucji RP
1239 ze zm.), zatem nie ulega wątpliwości, że jego celem była ochrona zdrowia publicznego, w szczególności realizacja konstytucyjnego obowiązku zwalczania chorób zakaźnych (art. 68 ust. 4 Konstytucji RP), a nie ochrona porządku i spokoju w miejscach publicznych.
art. 116 § 1a k.w.
i chociaż Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza w Krakowie wydał wyrok w dniu 1 lutego 2021 r., to nie mógłby ukarać obwinionego za czyn art. 116 § 1a k.w. skoro w czasie, gdy miało miejsce, jego zachowanie nie było zabronione pod groźbą kary (art.
art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 października 2020 r.
O., mianowicie przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 października 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanych z wystąpieniem COVID-19 (Dz.U.
art. 1 § 1 k.w.
skoro w czasie, gdy miało miejsce, jego zachowanie nie było zabronione pod groźbą kary (art. 1 § 1 k.w.).
art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w.
od popełnienia zarzucanego mu czynu, o kosztach postępowania rozstrzygając zgodnie z art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w. [J.J.][ał]
art. 110 § 1 k.p
Na podstawie art. 110 § 1 k.p.w.
art. 535 § 5 k.p.k
Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka podlegała uwzględnieniu w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III KK 491/23 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 13 lutego 2024 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Zbigniew Puszkarski (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Marek Pietruszyński‎SSN Andrzej StępkaProtokolant Katarzyna Wełpa w sprawie N. O. ukaranego za czyn z art. 54 k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 13 lutego 2024 r., kasacji wniesionej przez Rzecznika Praw Obywatelskich na korzyść ukaranego od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego dla Krakowa-Podgórza w Krakowie z dnia 1 lutego 2021 r., sygn. akt II W 204/21 /P, 1. uchyla zaskarżony wyrok i uniewinnia N. O. od popełnienia zarzuconego mu wykroczenia;

2. kosztami postępowania w sprawie obciąża Skarb Państwa. [J.J.]

UZASADNIENIE

Komendant Komisariatu Policji VI w Krakowie skierował do Sądu Rejonowego dla Krakowa - Podgórza w Krakowie wniosek o ukaranie N. O., obwiniając go o to, że w dniu […] 2020 r. około godziny […] w K. przy ul. […] na terenie obiektu handlowego „[XXX]” nie miał zakrytych ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego, o którym mowa w art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. - Prawo o ruchu drogowym. Wskazał, że czyn ten stanowi wykroczenie z art. 54 k.w. w zw. z § 24 ust. 1 pkt 2d rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. poz. 1356). Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza w Krakowie wyrokiem nakazowym z dnia 1 lutego 2021 r., sygn. akt II W 204/21/P, uznał obwinionego N. O. za winnego popełnienia zarzuconego mu czynu i za to na podstawie art. 54 k.w. wymierzył mu karę 100 zł grzywny. Zasądził od obwinionego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 70 zł tytułem zryczałtowanych wydatków postępowania i kwotę 30 zł tytułem opłaty. Wyrok ten uprawomocnił się bez wniesienia sprzeciwu przez obwinionego z dniem 10 marca 2021 r. Postanowieniem z dnia 6 sierpnia 2021 r.

Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza w Krakowie zamienił wobec ukaranego N. O. karę grzywny w wysokości 100 zł na zastępczą karę aresztu w wymiarze 2 dni, przyjmując, że jeden dzień aresztu równoważny jest grzywnie w kwocie 50 zł i zarządził jej wykonanie. N. O. w dniu 22 sierpnia 2021 r. uiścił orzeczoną grzywnę. Kasację od opisanego wyroku nakazowego wniósł Rzecznik Praw Obywatelskich. Na podstawie art. 110 § 1 k.p.w. zaskarżył wyrok w całości na korzyść ukaranego, zarzucając „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie prawa materialnego, tj. art. 54 k.w. w zw. z § 24 ust. 1 pkt 2d Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii (Dz.

U. z 2020 r. poz. 1356), poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, w sytuacji gdy czyn przypisany N. O. nie wyczerpywał znamion tego wykroczenia”. Wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i uniewinnienie N. O. od popełnienia przypisanego mu wykroczenia. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna i jako taka podlegała uwzględnieniu w całości w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w zw. z art. 112 k.p.w., tj. na posiedzeniu bez udziału stron. Wpisuje się ona w liczny już ciąg skarg Rzecznika Praw Obywatelskich, które dały sposobność wypowiedzenia się Sądowi Najwyższemu odnośnie do karania za wykroczenia osób, którym zarzucono naruszenie określonych tzw. regulacji covidowych i wykazania, że karanie to było bezpodstawne.

Szereg orzeczeń tego Sądu (wyroki z dnia 16 marca 2021 r.: II KK 64/21, II KK 74/21, II KK 97/21; z dnia 24 marca 2021 r., II KK 66/21; z dnia 8 kwietnia 2021 r., II KK 96/21; z dnia 20 kwietnia 2022 r., V KK 9/22) Autor kasacji powołał jako potwierdzających jego pogląd o bezpodstawności ukarania N. O. Rację ma Skarżący, że czyn przypisany obwinionemu nie wyczerpuje znamion wykroczenia z art. 54 k.w. Przepis ten, uznający za czyn zabroniony wykroczenie „przeciwko wydanym z upoważnienia ustawy przepisom porządkowym o zachowaniu się w miejscach publicznych” chroni porządek i spokój w tych miejscach, i zawiera odesłanie do przepisów porządkowych wydawanych w celu zapewnienia porządku i spokoju publicznego.

W konsekwencji w razie naruszenia unormowań, które mają inny przedmiot ochrony, nie jest możliwe jego zastosowanie (zob. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 8 lipca 2003 r., P 10/02, OTK-A 2003, z. 6, poz. 62). Unormowaniem mającym inny przedmiot ochrony niż porządek i spokój w miejscach publicznych jest rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 sierpnia 2020 r. w sprawie ustanowienia określonych ograniczeń, nakazów i zakazów w związku z wystąpieniem stanu epidemii, którego § 24 wprowadzał obowiązek zakrywania ust i nosa przy pomocy odzieży lub jej części, maski, maseczki, przyłbicy albo kasku ochronnego podczas przebywania m.in. w miejscach ogólnodostępnych.

Ten akt prawny został wydany jako akt wykonawczy na mocy art. 46a i art. 46b pkt 1-6 i 8-12 ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (t.j. Dz. U. z 2019 r., poz. 1239 ze zm.), zatem nie ulega wątpliwości, że jego celem była ochrona zdrowia publicznego, w szczególności realizacja konstytucyjnego obowiązku zwalczania chorób zakaźnych (art. 68 ust. 4 Konstytucji RP), a nie ochrona porządku i spokoju w miejscach publicznych. W konsekwencji przepisy wspomnianego rozporządzenia nie mogą być uznane za przepisy porządkowe w rozumieniu art. 54 k.w.

Mogłyby natomiast dopełniać któryś z przepisów zamieszczonych w rozdziale XIII Kodeksu wykroczeń, grupującym wykroczenia przeciwko zdrowiu, w szczególności art. 116 § 1a stanowiący, że podlega karze grzywny albo karze nagany osoba, która nie przestrzega zakazu, nakazu, ograniczenia lub obowiązku, określonego w przepisach o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Rzecz jednak w tym, że przepis ten, początkowo w nieco innym brzmieniu, został wprowadzony do Kodeksu wykroczeń po dacie będącego przedmiotem osądu zachowania N. O., mianowicie przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 28 października 2020 r. o zmianie niektórych ustaw w związku z przeciwdziałaniem sytuacjom kryzysowym związanych z wystąpieniem COVID-19 (Dz.U. poz. 2112).

Ustawa ta, w istotnym dla niniejszej sprawie zakresie, weszła w życie w dniu 29 listopada 2020 r. i chociaż Sąd Rejonowy dla Krakowa - Podgórza w Krakowie wydał wyrok w dniu 1 lutego 2021 r., to nie mógłby ukarać obwinionego za czyn art. 116 § 1a k.w. skoro w czasie, gdy miało miejsce, jego zachowanie nie było zabronione pod groźbą kary (art. 1 § 1 k.w.). Można przy tym zauważyć, że uzupełnienie Kodeksu wykroczeń o art. 116 § 1a każe przyjąć, iż sam ustawodawca uznał, że art. 54 tego Kodeksu nie może stanowić podstawy prawnej do karania za zachowania naruszające unormowania zawarte w akcie prawnym, którego przedmiotem jest zapobieganie oraz zwalczanie zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi.

Konkludując, brak było podstaw do ukarania N. O. na podstawie art. 54 k.w. za niestosowanie się w dniu 19 września 2020 r. do nakazu zakrywania nosa i ust w miejscu ogólnodostępnym (obiekcie handlowym „[XXX]”), gdyż nie popełnił on określonego w tym przepisie wykroczenia. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy zgodnie z wnioskiem kasacji uchylił zaskarżony wyrok nakazowy i uniewinnił N. O. od popełnienia zarzucanego mu czynu, o kosztach postępowania rozstrzygając zgodnie z art. 119 § 2 pkt 1 k.p.w. [J.J.][ał]