Supreme Court quashes appeal judgment for sentencing drunk driving as recidivism after prior conviction expired.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court quashed the District Court's appeal judgment, which had upheld a conviction for drunk driving as a recidivist offense. The prosecution argued the lower court exceeded its authority by considering a prior conviction that had legally expired under the statute of limitations. The Court ruled that the District Court violated procedural law by sentencing the defendant to a heavier penalty based on a conviction that ceased to exist, thereby ordering a retrial.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k.; The appellate court must not exceed the scope of the appeal and must not uphold a final judgment that is grossly unfair when the underlying facts relied upon have ceased to exist due to the expiration of the prior conviction.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III KK 434/16 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 14 grudnia 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki (przewodniczący)SSN Józef SzewczykSSN Włodzimierz Wróbel (sprawozdawca)Protokolant Jolanta Włostowska w sprawie W. P.skazanego z art. 178a § 4 k.k.i in.,po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniuw dniu 14 grudnia 2016 r.,kasacji, wniesionej przez Ministra Sprawiedliwości-Prokuratora Generalnego na korzyść skazanegood wyroku Sądu Okręgowego w S.z dnia 11 czerwca 2015 r., sygn. akt II Ka …/15,utrzymujący w mocy wyrok Sądu Rejonowego w O.z dnia 19 stycznia 2015 r., sygn. akt II K …/14, uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w S. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym.
UZASADNIENIEWyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 19 stycznia 2015 r. (sygn. akt II K …/14) W. P. został uznany winnym czynu z art. 178a § 4 k.k., za który wymierzono mu karę 6 miesięcy pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania na okres próby 2 lat. Wyrok ten został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego z dnia 11 czerwca 2015 r. (sygn. akt II Ka …/15).Od powyższego prawomocnego orzeczenia kasację w trybie art. 521 k.p.k. wniósł Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny, zarzucając przedmiotowemu rozstrzygnięciu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów art. 440 k.p.k. w zw. z art. 433 § 1 k.p.k., polegające na tym, że Sąd II instancji, rozpoznając apelację własną oskarżonego, niezależnie od granic zaskarżenia, podniesionych zarzutów i wpływu uchybienia na treść orzeczenia, nie wyszedł z urzędu poza granice środka zaskarżenia i utrzymał rażąco niesprawiedliwe orzeczenie Sądu I instancji, nie uwzględniając, że przestały istnieć przesłanki warunkujące surowszą odpowiedzialność W.
P. za przestępstwo z art. 178a § 4 k.k., ze względu na zatarcie wcześniejszego skazania stanowiącego podstawę tej kwalifikacji.Podnosząc powyższy zarzut Minister Sprawiedliwości – Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi II instancji do ponownego rozpoznania.Sąd Najwyższy zważył, co następuje.Analiza akt sprawy prowadzi do wniosku, że podstawą zakwalifikowania czynu skazanego z art. 178a § 4 k.k. było ustalenie, że był on uprzednio karany za czyn z art. 178a § 1 k.k. wyrokiem Sądu Rejonowego w O. z dnia 4 listopada 2008 r. (sygn. akt V K …/08).
Orzeczeniem tym Sąd wymierzył mu karę 6 miesięcy ograniczenia wolności, orzekł środki karne w postaci zakazu prowadzenia wszelkich pojazdów mechanicznych na okres 2 lat i świadczenia pieniężnego w kwocie 200 złotych oraz na poczet orzeczonego zakazu prowadzenia pojazdów mechanicznych zaliczył oskarżonemu okres faktycznego zatrzymania prawa jazdy od dnia 5 września 2008 r. Kara ograniczenia wolności została wykonana w dniu 3 czerwca 2009 r. (k. 20), natomiast świadczenie pieniężne w dniu 22 lipca 2014 r. (k. 69). Biorąc pod uwagę obowiązujące w dacie orzekania przepisy dotyczące zatarcia skazania, a przede wszystkim art. 107 § 4 oraz § 6 k.k. do zatarcia skazania za czyn z art. 178a § 1 k.k. dojść mogło z mocy prawa po upływie 5 lat od wykonania lub darowania kary albo od przedawnienia jej wykonania, ale nie wcześniej niż przed wykonaniem, darowaniem albo przedawnieniem wykonania środka karnego orzeczonego równolegle do kary.
W realiach niniejszej sprawy momentem zatarcia skazania był dzień 22 lipca 2014 r., tj. data wykonania środka karnego w postaci obowiązku uiszczenia świadczenia pieniężnego (środek karny zakazu prowadzenia pojazdów został wykonany wcześniej). Zatem już w chwili orzekania przez Sąd I instancji sprawca mógł być traktowany jako osoba karana za przestępstwo z art. 178a, a popełniony przez niego czyn polegający na prowadzeniu pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości, nie mógł zostać zakwalifikowany jako przestępstwo z art. 178a § 4 k.k. Powyższe prowadzi do wniosku, że wyrok ten był rażąco niesprawiedliwy dla oskarżonego, gdyż przyjęta kwalifikacja diametralnie pogarszała jego sytuację, chociażby z uwagi na surowsze zagrożenie ustawowe przewidziane za typ z art. 178a § 4 k.k., a także w perspektywie przesłanek wymiaru kary (m.in. uprzedniej karalności).
Sąd Okręgowy w naruszył art. 433 § 1 k.p.k. w zw. z art. 440 k.p.k., zobowiązujący sąd odwoławczy do orzekania poza granicami apelacji i podniesionymi w zwykłym środku odwoławczym zarzutami wobec stwierdzonej rażącej niesprawiedliwości poddanego kontroli apelacyjnej orzeczenia w sytuacji, gdy sąd odwoławczy w kształtowaniu sytuacji apelującego bierze pod uwagę uprzedni wyrok, który uległ już zatarciu, bądź akceptuje jego uwzględnienie przez sąd a quo (tak m.in. Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 7 kwietnia 2016 r., IV KK 395/15).
Mając na uwadze powyższe uznać należy, że wyrok Sądu Okręgowego w S. został wydany z rażącym naruszeniem prawa procesowego, które miało oczywisty wpływ na treść finalnego rozstrzygnięcia. Dlatego też należało orzec jak w sentencji. W ponownym postępowaniu Sąd Okręgowy dokona stosownych zmian w kwalifikacji prawnej czynu przypisanego skazanemu oraz rozważy wpływ tej zmiany na wymiar kary. kc