Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III KK 245/20 Generato dall'IA

Supreme Court quashes appeal judgment for signing order under Criminal Procedure Code without violating lustration law.

Numero d'incarto III KK 245/20
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court quashed the appellate court's judgment regarding the signing order of the criminal decision in a lustration proceeding. The defense argued that the appellate court failed to properly review evidence and violated procedural rules by not signing the decision after the reasoning. The court held that signing the order after drafting the reasoning does not constitute a violation of the Criminal Procedure Code, as the reasoning is not an integral part of the decision in this context.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 433 § 2 k.p.k.; Art. 457 § 3 k.p.k.; Art. 438 pkt 2 k.p.k.; Art. 19 ustawy lustracyjnej; Art. 536 k.p.k.; Art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k.: Signing the criminal decision order after the reasoning is drafted does not violate procedural rules, as the reasoning is not an integral part of the decision in lustration proceedings.

Parole chiave

Generato dall'IA
lustration proceedings criminal procedure code signing order reasoning separation appellate review procedural violation Supreme Court quashing

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 433 § 2 k.p.k.
Zarzucił mu rażącą obrazę prawa procesowego, która miała istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia poprzez naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw.
Art. 457 § 3 k.p.k.
z art. 457 § 3 k.p.k. w zw.
Art. 438 pkt 2 k.p.k.
z art. 438 pkt 2 k.p.k. w zw.
Art. 19 ustawy lustracyjnej
Zgodnie bowiem z art. 19 ustawy lustracyjnej tylko w zakresie nieuregulowanym przepisami tej ustawy do postępowania lustracyjnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, zaś art.
Art. 536 k.p.k.
Art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k.
W sprawie niniejszej kontrola kasacyjna, o której tu mowa, doprowadziła do ujawnienia uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. w związku z naruszeniem art.
Art. 114 § 3 k.p.k.
Co więcej, Kodeks postępowania karnego zakłada, że w określonych w nim wypadkach uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu (art. 114 § 3 k.p.k., art.
Art. 457 § 1 k.p.k.
114 § 3 k.p.k., art. 457 § 1 k.p.k., art.
Art. 672 k.p.k.
457 § 1 k.p.k., art. 672 k.p.k.) i nie budzi wątpliwości, że nie zwalnia to członków składu orzekającego od podpisania wyroku, choćby w dacie tej czynności było sporządzone uzasadnienie i byłoby możliwe „zespolenie” obu tych dokumentów w ramach jednego wydruku.
Art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k.
czyni tak art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k. w odniesieniu do postanowienia, a w odniesieniu do orzeczenia sądu lekarskiego art.
Art. 89 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich
w odniesieniu do postanowienia, a w odniesieniu do orzeczenia sądu lekarskiego art. 89 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (t.j.
Art. 504 § 2 k.p.k.
wyroki SN: z dnia 2 lipca 2020 r., III KK 127/20; z dnia 19 lutego 2021 r., III KK 180/20 czy z dnia 27 kwietnia 2021 r., III KK 407/20).Dostrzec trzeba i to, że na gruncie procedury karnej jedynie w odniesieniu do wyroku nakazowego przyjęto, iż może on nie zawierać uzasadnienia (art. 504 § 2 k.p.k.).
Art. 18 ust. 1 ustawy lustracyjnej
19 ustawy lustracyjnej tylko w zakresie nieuregulowanym przepisami tej ustawy do postępowania lustracyjnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, zaś art. 18 ust.
Art. 21b ust. 3 ustawy lustracyjnej
Unormowanie to nie oznacza nic więcej ponadto to, że pisemne uzasadnienie sporządza się z urzędu i stosownie do art. 21b ust.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

PAGE \* MERGEFORMAT 2 Sygn. akt III KK 245/20 WYROKW IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 31 marca 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Świecki (przewodniczący, sprawozdawca)‎SSN Kazimierz Klugiewicz‎SSN Piotr MirekProtokolant Edyta Demiańczuk - Komoń przy udziale prokuratora Instytutu Pamięci Narodowej Jacka Czarneckiego‎w sprawie L. S. ‎w przedmiocie złożenia oświadczenia lustracyjnego‎po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie‎w dniu 31 marca 2022 r.,‎kasacji, wniesionej przez obrońcę‎od orzeczenie Sądu Apelacyjnego w Lublinie‎z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II AKa 273/19 utrzymującego w mocy orzeczenie Sądu Okręgowego w Lublinie‎z dnia 17 września 2019 r., sygn. akt IV K 123/19, 1. uchyla zaskarżone orzeczenie i utrzymane nim w mocy orzeczenie Sądu Okręgowego w Lublinie i przekazuje sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania;

2. zarządza zwrot opłaty od kasacji na rzecz L. S.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Lublinie, orzeczeniem z dnia 17 września 2019 r., sygn. akt IV K 123/19, stwierdził, że złożone przez L. S. oświadczenie lustracyjne jest niezgodne z prawdą.Po rozpoznaniu apelacji obrońcy L. S. od tego orzeczenia, Sąd Apelacyjny w Lublinie, orzeczeniem z dnia 20 grudnia 2019 r., sygn. akt II AKa 273/19, zaskarżone orzeczenie utrzymał w mocy.Z kasacją od prawomocnego orzeczenia wystąpił obrońca osoby lustrowanej. Zarzucił mu rażącą obrazę prawa procesowego, która miała istotny wpływ na treść zaskarżonego orzeczenia poprzez naruszenie art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k. w zw. z art. 438 pkt 2 k.p.k. w zw. z art. 19 ustawy lustracyjnej, polegającą na zaniechaniu dokonania przez Sąd Apelacyjny w Lublinie prawidłowej oraz wszechstronnej kontroli odwoławczej, pominięciu rzetelnej i kompleksowej analizy całości zebranego w toku postępowania materiału dowodowego i podniesionych w apelacji zarzutów, w następstwie czego doszło do utrzymania w mocy zaskarżonego orzeczenia, zapadłego z obrazą przepisów procesowych, to jest art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k., art. 410 k.p.k. uznającego, iż lustrowany wyczerpał swym zachowaniem przesłanki materializacji współpracy z organem bezpieczeństwa państwa w rozumieniu art. 3a ust. 1 ustawy lustracyjnej w brzmieniu nadanym mu przez wyrok Trybunału Konstytucyjnego w sprawie o sygn. akt K 2/07.W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania.W odpowiedzi na tę kasację, Prokurator Oddziałowego Biura Lustracyjnego IPN w Lublinie wniósł o jej oddalenie jako oczywiście bezzasadnej.Sąd Najwyższy stwierdził, co następuje.Na początku przypomnieć trzeba, że w myśl art. 536 k.p.k.

Sąd Najwyższy co do zasady rozpoznaje kasację w granicach zaskarżenia i podniesionych zarzutów. Jednocześnie przepis ten nakazuje wyjście poza powyższe granice m.in. w wypadkach określonych w art. 439 k.p.k. Tym samym, nawet w sytuacji, gdy w kasacji nie podniesiono zarzutu zaistnienia bezwzględnej przyczyny odwoławczej, rozpoznający skargę Sąd Najwyższy zobligowany jest do sprawdzenia, czy w danej sprawie przyczyna ta nie zachodzi, co odnosi się również do orzeczenia sądu pierwszej instancji. W sprawie niniejszej kontrola kasacyjna, o której tu mowa, doprowadziła do ujawnienia uchybienia określonego w art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. w związku z naruszeniem art. 113 k.p.k., w którym sformułowano wymóg podpisania orzeczenia przez członków składu orzekającego.

W związku z tym, że wskazanym uchybieniem dotknięte jest orzeczenie Sądu Okręgowego w Lublinie, należało uchylić nie tylko orzeczenie zaskarżone kasacją, ale też orzeczenie Sądu pierwszej instancji i przekazać sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.W niniejszej sprawie orzeczenie Sądu pierwszej instancji oraz jego uzasadnienie zostało sporządzone jako jeden dokument procesowy, zaś podpisy orzekających sędziów widnieją tylko pod uzasadnieniem. W konsekwencji, podpisane zostało jedynie uzasadnienie orzeczenia. Nie zostało natomiast podpisane samo orzeczenie.

Uchybienia tego nie dostrzegł Sąd odwoławczy. Wprawdzie w apelacji zagadnienie braku podpisu pod orzeczeniem nie było wskazywane, to jednak Sąd odwoławczy zobligowany był rozpoznać apelację w szerszym zakresie aniżeli zakreślony zarzutami zawartymi w środku odwoławczym (art. 433 § 1 in fine k.p.k.).W myśl art. 21a ust. 1 ustawy lustracyjnej postępowanie lustracyjne w pierwszej instancji kończy się wydaniem orzeczenia na piśmie, zaś do orzeczenia tego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące wyroku. Nie może budzić zaś wątpliwości, że chodzi tu o wyrok wydany w postępowaniu karnym, jako że w ramach postępowania lustracyjnego orzeczeniem rozstrzyga się o zgodności z prawdą oświadczenia lustracyjnego, a w razie stwierdzenia jego nieprawdziwości orzeka o nałożeniu na osobę lustrowaną sankcji o charakterze represyjnym, o których mowa w art. 21a ust. 2a i 2b ustawy lustracyjnej.

Ponadto nie ulega wątpliwości, że zasady związane z podpisywaniem wyroku (orzeczenia wydanego w postępowaniu lustracyjnym) są nadrzędne i nie mogą być modyfikowane. Takiej modyfikacji nie stanowi uregulowanie art. 21a ust. 2c ustawy lustracyjnej, w którym przyjęto, że orzeczenie sądu pierwszej instancji wymaga uzasadnienia. Unormowanie to nie oznacza nic więcej ponadto to, że pisemne uzasadnienie sporządza się z urzędu i stosownie do art. 21b ust. 1 wymienionej ustawy także z urzędu doręcza się je wraz z orzeczeniem stronie.

Chodzi tu zatem o dwa odrębne akty procesowe, z których każdy winien być odrębnie podpisany. Żaden przepis ustawy lustracyjnej, w tym jej art. 21b ust. 5 zd. drugie, który nieco odmiennie reguluje kwestię uzasadnienia orzeczenia wydanego przez sąd drugiej instancji (wprost stanowi m.in., że sporządza się je z urzędu), nie daje podstaw by przyjmować, że uzasadnienie orzeczenia wydanego przez sąd pierwszej instancji jest częścią składową orzeczenia, co pozwalałoby sporządzić, jako jeden dokument, orzeczenie wraz z uzasadnieniem, a członkom składu orzekającego złożyć podpisy dopiero pod uzasadnieniem.

Co więcej, Kodeks postępowania karnego zakłada, że w określonych w nim wypadkach uzasadnienie wyroku sporządza się z urzędu (art. 114 § 3 k.p.k., art. 457 § 1 k.p.k., art. 672 k.p.k.) i nie budzi wątpliwości, że nie zwalnia to członków składu orzekającego od podpisania wyroku, choćby w dacie tej czynności było sporządzone uzasadnienie i byłoby możliwe „zespolenie” obu tych dokumentów w ramach jednego wydruku. Chodzi tu zatem o odmienną sytuację niż wówczas, gdy określone regulacje wprost stanowią, że uzasadnienie jest częścią składową orzeczenia, np. czyni tak art. 94 § 1 pkt 5 k.p.k. w odniesieniu do postanowienia, a w odniesieniu do orzeczenia sądu lekarskiego art. 89 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 2 grudnia 2009 r. o izbach lekarskich (t.j.

Dz.U. z 2021 r., poz. 1342). W takim wypadku złożenie podpisów (podpisu) dopiero pod uzasadnieniem orzeczenia jest dopuszczalne, zatem nie może być uznane za uchybienie określone w art. 439 § 1 pkt 6 in fine k.p.k. (zob. np. wyrok SN z dnia 15 stycznia 2019 r., I KS 3/18). Przedstawiona w tym uzasadnieniu argumentacja prawna była już wyrażana w orzecznictwie Sądu Najwyższego (zob. np. wyroki SN: z dnia 2 lipca 2020 r., III KK 127/20; z dnia 19 lutego 2021 r., III KK 180/20 czy z dnia 27 kwietnia 2021 r., III KK 407/20).Dostrzec trzeba i to, że na gruncie procedury karnej jedynie w odniesieniu do wyroku nakazowego przyjęto, iż może on nie zawierać uzasadnienia (art. 504 § 2 k.p.k.).

A contrario więc wyrok nakazowy może to uzasadnienie zawierać i dopiero wówczas stanowi ono element treściowy tego wyroku. Jest to zatem uregulowanie szczególne do unormowań dotyczących wyroku „zwykłego” i w żadnym razie nie odnosi się do orzeczenia kończącego postępowanie lustracyjne. Zgodnie bowiem z art. 19 ustawy lustracyjnej tylko w zakresie nieuregulowanym przepisami tej ustawy do postępowania lustracyjnego stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania karnego, zaś art. 18 ust. 1 tej ustawy zakłada, że rozprawa w postępowaniu lustracyjnym odbywa się jawnie, co nakazuje przyjmować, że w postępowaniu lustracyjnym sąd pierwszej instancji orzeka zawsze na rozprawie.

Przepis art. 21b ust. 3 przewiduje z kolei, że apelację rozpoznaje się na rozprawie. Natomiast ustawa lustracyjna nie przewiduje w ogóle orzekania na posiedzeniu. Ze względów systemowych na jej gruncie nie przewiduje się więc odpowiedniego stosowania przepisów o trybie nakazowym, w ramach którego wyrok nakazowy wydaje się na posiedzeniu bez udziału stron. Również ten argument systemowy przemawia więc za dotychczasowym kierunkiem orzecznictwa.Z tych wszystkich względów, Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone orzeczenie i utrzymane nim w mocy orzeczenie Sądu Okręgowego w Lublinie oraz przekazał sprawę temu Sądowi do ponownego rozpoznania.

W postępowaniu ponownym Sąd Okręgowy uwzględni powyższe zapatrywania prawne. (r.g.)[ms]