Supreme Court dismisses appeal against rejection of legal challenge to final judgment on retrial request.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against the District Court's decision rejecting a legal challenge to a final judgment. The appellant argued that the District Court erred in treating the rejection of a retrial request as a procedural ruling rather than a final judgment. The Court held that while the District Court's reasoning was flawed, the rejection of the retrial request itself constitutes a final judgment that can be challenged, but only if it caused specific harm to the appellant's property rights.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 4241 § 1 k.p.c.; Art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.: A legal challenge to a final judgment applies only to judgments causing harm to the party's property rights, meaning a judgment rejecting a retrial request is challengeable only if it independently caused such harm, not merely because it rejected a challenge to a prior judgment.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CZ 9/26 POSTANOWIENIE 16 czerwca 2026 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Łochowski po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym 16 czerwca 2026 r. w Warszawiezażalenia R.C.na postanowienie Sądu Okręgowego w Warszawiez 29 października 2025 r., V Ca 2018/21,w sprawie ze skargi R.C. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 10 października 2023 r., V Ca 2018/21, wydanego w sprawie ze skargi R.C. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z 20 kwietnia 2021 r., XXVII Ca 1085/25,w sprawie z powództwa S. w M.przeciwko R.C.o zapłatę, oddala zażalenie.
UZASADNIENIESąd Okręgowy w Warszawie postanowieniem z 29 października 2025 r. odrzucił skargę pozwanego R.C. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia – wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie z 10 października 2023 r., którym oddalono skargę pozwanego o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Okręgowego w Warszawie z 20 kwietnia 2021 r., XXVII Ca 1085/25. W ocenie Sądu Okręgowego wyrok z 10 października 2023 r. nie stanowi orzeczenia kończącego postępowanie w sprawie, co przesądza o niedopuszczalności skargi (art. 4241 § 1 k.p.c.).
Zażalenie na to postanowienie wniósł pozwany, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, ewentualnie o zmianę zaskarżonego postanowienia przez przyjęcie skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem do merytorycznego rozpoznania. Skarżący zarzucił naruszenie art. 4241 § 1, art. 4246 § 3 k.p.c., art. 45 ust. 1 Konstytucji oraz art. 6 ust. 1 EKPC.Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4241 § 1 k.p.c. skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia przysługuje wyłącznie od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji, a w wyjątkowych okolicznościach przewidzianych w art. 4241 § 2 k.p.c. – także drugiej instancji.
Skarga przysługuje więc jedynie od orzeczeń merytorycznych i nie przysługuje od postanowienia wydanego w kwestii formalnej, w tym odrzucającego skargę o wznowienie postępowania (zob. m.in. postanowienia SN: z 27 stycznia 2015 r., I CNP 23/14; z 16 czerwca 2015 r., IV CNP 71/14; z 26 września 2017 r., III CNP 4/17; z 4 października 2022 r., III CZ 221/22; z 16 czerwca 2023 r., III CZ 101/23; z 6 marca 2025 r., III CZ 183/24).Jednak wyrok sądu drugiej instancji oddalający skargę o wznowienie postępowania należy uznać za orzeczenie kończące postępowanie w sprawie w rozumieniu art. 4241 k.p.c. Zgodnie bowiem z art. 412 § 1 k.p.c., jeżeli skarga nie podlega odrzuceniu (zob. art. 410 k.p.c.), sąd rozpoznaje sprawę na nowo w granicach, jakie zakreśla podstawa wznowienia.
Po ponownym rozpoznaniu sprawy sąd stosownie do okoliczności bądź oddala skargę o wznowienie, bądź uwzględniając ją zmienia zaskarżone orzeczenie albo je uchyla i w razie potrzeby pozew odrzuca lub postępowanie umarza (art. 412 § 2 k.p.c.). Oddalenie skargi następuje więc wówczas, gdy istnieje podstawa wznowienia, ale nieuzasadniająca zmiany lub uchylenia zaskarżonego orzeczenia. Innymi słowy, oddalenie skargi o wznowienie postępowania powoduje, że zaskarżone orzeczenie pozostaje w mocy. W konsekwencji stanowisko Sądu Okręgowego wyrażone w zaskarżonym postanowieniu jest błędne.
Nie oznacza to jednak, że zażalenie jest uzasadnione. Rzecz bowiem w tym, że przedmiotem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia może być wyłącznie orzeczenie, przez którego wydanie stronie została wyrządzona szkoda (art. 4241 § 1 i art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). W okolicznościach sprawy może chodzić tylko o wyrok sądu drugiej instancji, wydany co do istoty sprawy, czyli wyrok Sądu Okręgowego z 20 kwietnia 2021 r. Ten wyrok wywołał bowiem ewentualne skutki dla majątku skarżącego. Natomiast wyrok z 10 października 2023 r. niczego w zakresie tych skutków nie zmienił.
Wyrok sądu drugiej instancji, którym oddalono skargę o wznowienie postępowania mógłby być przedmiotem skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia tylko wtedy, gdyby szkoda została wyrządzona przez wydanie tego orzeczenia, a nie przez wydanie orzeczenia objętego skargą o wznowienie postępowania. Skarżący nie uprawdopodobnił jednak, ani nawet nie wskazał takiej szkody (art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.). Skarga podlegała więc odrzuceniu (art. 4246 § 3 k.p.c.). Zaskarżone postanowienie, mimo błędnego uzasadnienia, odpowiada zatem prawu.
Z tych względów, Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. oddalił zażalenie. Marcin Łochowski (D.Z.)[a.ł]