Supreme Court dismisses appeal against rejection of second court cost waiver request based on alleged new circumstances.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the appellant's appeal against the appellate court's rejection of a second request for exemption from court costs. The appellant argued that new circumstances, including a dispute with a contractor and a criminal report, justified the waiver, but the court found these facts did not alter the financial situation assessed at the time of the first request. Consequently, the court held that the second request was based on the same circumstances as the first and did not interrupt the deadline for paying the appeal fee.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 107 ust. 2 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych; Art. 112 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych: A second request for exemption from court costs based on alleged new circumstances is rejected if those circumstances existed at the time of the first request and do not materially change the party's financial situation.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CZ 8/13
POSTANOWIENIE
Dnia 28 lutego 2013 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Marta Romańska (przewodniczący)
SSN Krzysztof Pietrzykowski
SSN Agnieszka Piotrowska (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa E. sp. z o.o. z siedzibą w S.
przeciwko Z. S.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 28 lutego 2013 r.,
zażalenia pozwanego
na postanowienie Sądu Apelacyjnego […]
z dnia 7 listopada 2012 r.,
oddala zażalenie.
Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 7 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny odrzucił ponowny
wniosek pozwanego Z. S. o zwolnienie go od kosztów sądowych (k. 351 akt). W
punkcie 2 postanowienia z dnia 7 listopada 2012 r. Sąd Apelacyjny odrzucił także,
jako nieopłaconą, apelację pozwanego od wyroku Sądu Okręgowego w K. z dnia
20 marca 2012 roku.
W zażaleniu na postanowienie o odrzuceniu apelacji pozwany zarzucił
naruszenie art. 112 ust. 1 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych
poprzez jego niewłaściwe zastosowanie oraz naruszenie art. 107 ust. 1 i art. 112
ust. 4 cytowanej ustawy, polegające na odrzuceniu postanowieniem z dnia
7 listopada 2012 roku ponownego wniosku pozwanego o zwolnienie go od kosztów
sądowych mimo, że według twierdzeń pozwanego, jego ponowny wniosek został
oparty na nowych okolicznościach.
Formułując powyższe zarzuty pozwany wniósł o uchylenie zaskarżonego
postanowienia w części odrzucającej jego apelację i zasądzenie od powoda na
rzecz pozwanego kosztów postępowania według właściwych przepisów.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Zażalenie pozwanego nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd Apelacyjny wydając postanowienie z dnia 12.10.2012 roku k. 278 akt)
o oddaleniu wniosku pozwanego o zwolnienie go od kosztów sądowych ponad już
uiszczoną opłatę od apelacji 40 zł, oparł się na oświadczeniu pozwanego o stanie
rodzinnym, majątku, dochodach i źródłach utrzymania (k. 263-266 akt), zeznaniu
podatkowym za rok 2011 wykazującym dochód w kwocie 135.072 zł (k. 271- 274
akt) oraz bilansie za okres 1.01.2012- 31.08.2012 roku wykazującym sprzedaż na
kwotę 1.247.736 złotych i stratę w prowadzonej przez pozwanego działalności
gospodarczej w wysokości 304.222 zł (k. 275 akt). Wprawdzie postanowienie to nie
zawiera uzasadnienia, wydane zostało bowiem przez Sąd II instancji i nie podlegało
zaskarżeniu, ale wynika z jego sentencji, iż Sąd II instancji uznał, że opisana wyżej
sytuacja pozwanego, mimo wykazanej straty w działalności gospodarczej, nie
uzasadnia żądania zwolnienia pozwanego od opłaty od apelacji w kwocie 8.111 zł
i pozwany jest w stanie opłatę tę uiścić bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla
siebie i rodziny.
W ponownym wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych (k. 285-349 akt)
pozwany powołał się na nowe, jego zdaniem, i odmienne od dotychczas
wskazanych okoliczności uzasadniające złożony wniosek, a mianowicie na spór
z nierzetelnym, zdaniem pozwanego, kontrahentem o zapłatę należności za
wykonane przez pozwanego dodatkowe roboty budowlane oraz na złożenie
zawiadomienia o podejrzeniu popełnienia na szkodę pozwanego przestępstwa
przez zarząd W. spółki z o.o.
Sąd II instancji uznał jednak, że po pierwsze wniosek ten został oparty na
tych samych okolicznościach, co poprzedni, co skutkowało jego odrzuceniem
postanowieniem z dnia 7 listopada 2012 r. wydanym na podstawie art. 107 ustęp 2
ustawy o k.s.s.c. (k. 351 akt), a po drugie wniosek ten nie przerwał biegu terminu
do wniesienia opłaty sądowej od apelacji, do uiszczenia której pozwany został
wezwany (art.112 ustęp 4 ustawy o k.s.s.c.).
Sedno sprawy sprowadza się więc do weryfikacji powyższej oceny Sądu
Apelacyjnego, w szczególności, czy ponowny wniosek pozwanego jest oparty
istotnie na nowych okolicznościach, uzasadniających ewentualne odmienne
rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów sądowych.
W związku z tym podnieść trzeba, że w świetle art. 107 u.k.s.c. oceny, czy
wystąpiły nowe okoliczności dokonuje sąd rozpoznając ponowny wniosek strony
o zwolnienie od kosztów sądowych, z tym że konsekwencją stwierdzenia braku
nowych okoliczności jest odrzucenie wniosku, które podlega kontroli instancyjnej
przeprowadzanej w trybie określonym w art. 380 k.p.c. Natomiast w razie
stwierdzenia, że nowe okoliczności wystąpiły, ponowny wniosek podlega
uwzględnieniu albo oddaleniu, w zależności od oceny, czy nowe okoliczności
uzasadniają przyznanie zwolnienia od kosztów sądowych.
Lektura ponownego wniosku pozwanego o zwolnienie go od kosztów
sądowych i załączników prowadzi do konkluzji, że wskazane w ponownym wniosku
okoliczności dotyczą zaszłości czyli określonych zdarzeń zaistniałych w przeszłości
w toku prowadzonej przez pozwanego działalności gospodarczej, istniejących już
w momencie składania pierwszego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych
i rzutujących na sytuację finansową i dochody pozwanego, poddane ocenie Sądu
Apelacyjnego przy rozstrzyganiu pierwszego wniosku o zwolnienie pozwanego od
kosztów sądowych. Nie ma więc uzasadnionych podstaw do twierdzenia, jak to
czyni w zażaleniu pozwany, że ponowny wniosek powołuje się na inne okoliczności,
niż te którymi pozwany uzasadnił pierwszy wniosek.
W konsekwencji brak jest, w ocenie Sądu Najwyższego, przesłanek
do zakwestionowania zgodności z prawem odrzucenia ponownego wniosku przez
Sąd
Apelacyjny
na
podstawie
art.
ustęp
ustawy
o
k.s.s.c.
Nie przedstawił bowiem pozwany, wbrew swoim twierdzeniom, nowych nie
istniejących w momencie składania pierwszego wniosku okoliczności, które
mogłyby uzasadniać odmienne rozstrzygnięcie w przedmiocie kosztów sądowych.
Sąd Apelacyjny prawidłowo przyjął, iż ponowny wniosek pozwanego
o zwolnienie od kosztów sądowych nie przerwał biegu terminu do uiszczenia opłaty
od apelacji, co skutkowało zasadnym jej odrzuceniem jako nieopłaconej. W związku
z powyższym na podstawie przepisu art. 3941 § 3 w związku z 39814 k.p.c.
orzeczono jak w sentencji.
db