Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZ 6/11 Generato dall'IA

Supreme Court allows appeal against inheritance acquisition decision under Art. 679 CPC via retrial procedure.

Numero d'incarto III CZ 6/11
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court overturned the Regional Court's dismissal of an appeal regarding a change to an inheritance acquisition decision. The applicant argued that the specific procedural rules for changing inheritance decisions under Article 679 of the Civil Procedure Code did not preclude a retrial appeal under Article 403. The court ruled that Article 679 only excludes retrial for the original inheritance decision itself, not for subsequent decisions modifying it, thereby permitting the appeal.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 679 § 1 k.p.c.; Art. 403 § 2 k.p.c. The provision governing changes to inheritance acquisition decisions does not exclude the admissibility of a retrial appeal against such a change, as it only restricts retrial regarding the original inheritance decision.

Parole chiave

Generato dall'IA
inheritance acquisition decision change of inheritance decision retrial procedure Civil Procedure Code procedural preclusion appeal admissibility supreme court ruling

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 679 § 1 k.p.c.
139), gdyż tryb określony w art. 679
Art. 403 § 2 k.p.c.
podstawie art. 403 § 2 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca
Art. 523 k.p.c.
Taką możliwość przewiduje art. 523 k.p.c. co do postanowień oddalających
Art. 524 § 1 k.p.c.
Wniosek ten potwierdza art. 524 § 1
Art. 398 § 15 k.p.c.
Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 398 15 § 1
Art. 394 § 1 k.p.c.
w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).
art. 679 § 1 k.p.c
139), gdyż tryb określony w art. 679
art. 403 § 2 k.p.c
podstawie art. 403 § 2 k.p.c.
art. 679 k.p.c
410 § 1 i art. 679 k.p.c.
art. 13 § 2 k.p.c
z art. 13 § 2 k.p.c., lecz w niniejszej sprawie nie zachodzi taka sytuacja, zatem

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
II CR 102/68
7 marca 1968 r., II CR 102/68 (OSNCP 1968, nr 10, poz.
IV CO 7/02
Supreme Court dismisses retrial claim for negative ruling on inheritance change request under Art. 403 § 2 CPC.
III CZ 64/02
Najwyższego z dnia 26 czerwca 2002 r., III CZ 64/02, niepubl.).
V CKN 1258/00
Najwyższy w postanowieniu z dnia 7 listopada 2002 r., V CKN 1258/00 (Wokanda
III CK 144/02
z dnia 26 listopada 2003 r., III CK 144/02 (niepubl.) Sąd Najwyższy potwierdził
III CK 458/03
Supreme Court voids inheritance change proceedings due to judge bias, ordering retrial.
III CSK 178/06
dnia 12 lipca 2006 r., III CSK 178/06 odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania.
V CSK 118/09
Supreme Court dismisses appeal; applicant failed to prove new facts for inheritance change under Civil Procedure Code.
III CZP 40/94
uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1993 r., III CZP 40/94, OSNC

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZ 6/11

POSTANOWIENIE

Dnia 17 lutego 2011 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Antoni Górski (przewodniczący)

SSN Krzysztof Pietrzykowski (sprawozdawca)

SSN Katarzyna Tyczka-Rote

w sprawie skargi Anny M. o wznowienie postępowania zakończonego

prawomocnym postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 16 grudnia 2005 r., sygn.

akt II Ca 1442/05

w sprawie z wniosku Anny M.

przy uczestnictwie Andrzeja S., Barbary S., Alicji R., Aleksandry M., Wandy R.,

Jadwigi W.-C., Adama P. oraz Diny H., Cherry H., Mary H. i Ilony H. działających

przez kuratora Leszka P.

o zmianę postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej

w dniu 17 lutego 2011 r.,

zażalenia wnioskodawczyni

na postanowienie Sądu Okręgowego

z dnia 9 sierpnia 2010 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Okręgowy postanowieniem z dnia 9 sierpnia 2010 r., po rozpoznaniu

skargi Anny M. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym

postanowieniem tego Sądu z dnia 16 grudnia 2005 r. w sprawie z wniosku Anny M.

przy uczestnictwie Andrzeja S., Barbary S., Alicji R., Aleksandry M.,Wandy R.,

Jadwigi W.-C., Adama P. oraz Diny H., Cherry H., Mary H., Ilony H. działających

przez kuratora Leszka P., odrzucił skargę. Podkreślił, że Sąd Rejonowy

postanowieniem z dnia 29 stycznia 1980 r. stwierdził, że spadek po Marii K. zmarłej

dnia 11 października 1977 r. nabyły na podstawie testamentu z dnia 17 września

1974 r. Krystyna S. i Stanisława P. Wnioskodawczyni wniosła o zmianę tego

postanowienia, a jej wniosek został oddalony postanowieniem z dnia 23 maja 2005

r.

Apelacja

wnioskodawczyni

od

tego

postanowienia

została

oddalona

postanowieniem Sądu Okręgowego z dnia 16 grudnia 2005 r. Od tego orzeczenia

wnioskodawczyni złożyła skargę kasacyjną, a Sąd Najwyższy postanowieniem z

dnia 12 lipca 2006 r., III CSK 178/06 odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania. Sąd

Okręgowy uznał, odwołując się do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia

7 marca 1968 r., II CR 102/68 (OSNCP 1968, nr 10, poz. 176), że zgodnie z art.

679 § 1 k.p.c. dowód, iż osoba, która uzyskała stwierdzenie nabycia spadku, nie

jest spadkobiercą lub że jej udział w spadku jest inny, niż stwierdzony, może być

przeprowadzony tylko w postępowaniu o uchylenie lub zmianę stwierdzenia

nabycia

spadku.

postępowania

Natomiast

niedopuszczalna

jest

skarga

zakończonego

prawomocnym

postanowieniem

o

wznowienie

oddalającym

wniosek o zmianę postanowienia o stwierdzenie nabycia spadku oparta na

podstawie art. 403 § 2 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 lipca

2002 r., IV CO 7/02, OSNC 2003, nr 10, poz. 139), gdyż tryb określony w art. 679

k.p.c. zastępuje skargę o wznowienie postępowania (postanowienie Sądu

Najwyższego z dnia 26 czerwca 2002 r., III CZ 64/02, niepubl.). Wprawdzie Sąd

Najwyższy w postanowieniu z dnia 7 listopada 2002 r., V CKN 1258/00 (Wokanda

2003, nr 9, poz. 8) wskazał, że zmiana lub uchylenie kilku prawomocnych

postanowień, stwierdzających nabycie spadku po tym samym spadkodawcy, może

nastąpić w drodze wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 3 w związku

z art. 13 § 2 k.p.c., lecz w niniejszej sprawie nie zachodzi taka sytuacja, zatem

należało skargę wnioskodawczyni o wznowienie postępowania odrzucić jako

niedopuszczalną na podstawie art. 410 § 1 k.p.c. w związku z art. 13 § 2 k.p.c.

Skarżąca w zażaleniu na postanowienie Sądu Okręgowego wniosła o jego

uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej

instancji, zarzucając naruszenie art. 410 § 1 i art. 679 k.p.c.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Artykuł 679 § 1 k.p.c. stanowi, że dowód, iż osoba, która uzyskała

stwierdzenie nabycia spadku, nie jest spadkobiercą lub że jej udział w spadku jest

inny niż stwierdzony, może być przeprowadzony tylko w postępowaniu o uchylenie

lub zmianę stwierdzenia nabycia spadku. Sąd Najwyższy wyjaśnił w postanowieniu

z dnia 14 października 2009 r., V CSK 118/09 (BSN 2010, nr 1, poz. 14),

że postępowanie o zmianę prawomocnego postanowienia spadkowego jest

najbardziej zbliżone do postępowania ze skargi o wznowienie postępowania

(por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 21 kwietnia 1993 r., III CZP 40/94, OSNC

1994, nr 11, poz. 210). Potwierdza to, także „wznowieniowy” charakter podstawy

wniosku o zmianę postanowienia spadkowego, polegający na wykryciu takich

okoliczności, które wskazują, że osoba wymieniona w postanowieniu o stwierdzeniu

nabycia spadku albo nie jest spadkobiercą, albo inny jest jej udział w spadku.

Ta podstawa wniosku odnosi się do każdego zgłaszającego zmianę postanowienia

spadkowego, niezależnie od tego, czy osoba ta uczestniczyła w postępowaniu

o stwierdzenie nabycia spadku. Co również charakterystyczne dla postępowania

wznowieniowego (por. art. art. 403 § 2 k.p.c.), uczestnik dotychczasowego

postępowania o stwierdzenie nabycia spadku może powołać się na tylko na takie

okoliczności i dowody, których nie mógł wcześniej przedstawić. Podobnie jak

w wypadku

wznowienia

postępowania,

wniosek

o

zmianę

prawomocnego

postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku musi być złożony w terminie

ustawowym.

Wymienione

ograniczenia

o

charakterze

prekluzyjnym

nie

mają

zastosowania w wypadku, gdy zmiany postanowienia domaga się zainteresowany,

który nie był uczestnikiem postępowania o stwierdzenie nabycia spadku.

Konsekwencją uwzględnienia wniosku na podstawie art. 679 k.p.c., tak, jak

konsekwencją uwzględnienia skargi o wznowienie postępowania, jest uzyskanie

nowego orzeczenia, zgodnego z rzeczywistym stanem prawnym. Na tej podstawie

uzasadnione jest przyjęcie, że art. 679 k.p.c. w zakresie objętym jego dyspozycją

zastępuje

instytucję

wznowienia

postępowania

(por.

postanowienia

Sądu

Najwyższego z dnia 14 września 2004 r., III CK 458/03, niepubl. oraz z dnia

26 czerwca 2002 r., III CZ 64/02, niepubl.). Wniosek ten potwierdza art. 524 § 1

k.p.c., według którego wznowienie postępowania o stwierdzenie nabycia spadku

nie jest dopuszczalne, jeżeli postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku

kończące

postępowanie

w

sprawie

może

być

zmienione

lub

uchylone.

Taką możliwość przewiduje art. 523 k.p.c. co do postanowień oddalających

wniosek, a w odniesieniu do postanowień co do istoty w sprawach z zakresu prawa

spadkowego kwestie te reguluje art. 679 k.p.c.

Trzeba w związku podkreślić, że art. 679 k.p.c. wyklucza postępowanie

wznowieniowe tylko w takim zakresie, w jakim na jego podstawie dopuszczalna jest

zmiana prawomocnego postanowienia spadkowego. Dlatego w postanowieniu

z dnia 26 listopada 2003 r., III CK 144/02 (niepubl.) Sąd Najwyższy potwierdził

możliwość wznowienia postępowania o stwierdzenie nabycia spadku ze skargi

uczestnika

tego

postępowania

na

podstawie

nieważności

postępowania,

a w postanowieniu z dnia 7 listopada 2002 r., V CKN 1258/00 (Wokanda 2003, nr 9,

s. 8) uznał za właściwe wznowienie postępowania na podstawie art. 403 § 3

(obecnie art. 403 § 2 k.p.c.) w związku z wydaniem kilku prawomocnych

postanowień stwierdzających nabycie spadku po tym samym spadkodawcy.

W okolicznościach niniejszej sprawy skarga o wznowienie postępowania nie

dotyczy prawomocnego postanowienia o stwierdzeniu nabycia spadku, ale

postanowienia wydanego na podstawie art. 679 k.p.c. Nie można zatem twierdzić,

że właśnie art. 679 k.p.c. wyłącza w takiej sytuacji dopuszczalność wniesienia

skargi o wznowienie postępowania. Należy wszakże podkreślić, że odmienne

stanowisko w tym zakresie Sąd Najwyższy w powołanym wyżej postanowieniu

z dnia 11 lipca 2002 r., IV CO 7/02.

Z przedstawionych powodów orzeczono, jak w sentencji (art. 398 15 § 1

w związku z art. 3941 § 3 k.p.c.).