Supreme Court allows cassation appeal by correcting lower court's value assessment error under Civil Procedure Code.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the appellate court's dismissal of a cassation appeal regarding the value of the subject matter in a claim for delivery. The lower courts had incorrectly fixed the value at 45,800 zł, whereas the Supreme Court determined the correct value was 279,380 zł based on the plaintiff's initial claim and the defendant's lack of timely objection. Consequently, the Supreme Court ruled that the appellate court erred in deeming the appeal inadmissible due to the value being below the 50,000 zł threshold.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 25 § 1 i 2 k.p.c.; Art. 26 k.p.c.; Art. 3982 § 1 k.p.c.: The value of the subject matter determined by the court upon service of the claim cannot be re-examined in subsequent proceedings unless the defendant raises an objection before engaging in the dispute on the merits.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CZ 57/07
POSTANOWIENIE
Dnia 14 grudnia 2007 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Zbigniew Strus (przewodniczący)
SSN Maria Grzelka (sprawozdawca)
SSN Henryk Pietrzkowski
w sprawie z powództwa "A." S.A.
przeciwko "T." Sp. z o.o.
o wydanie,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 14 grudnia 2007 r.,
zażalenia strony powodowej na postanowienie Sądu Apelacyjnego
z dnia 11 lipca 2007 r., sygn. akt [...],
uchyla zaskarżone postanowienie.
Uzasadnienie
W pozwie o wydanie rzeczy, skierowanym do Sądu Rejonowego w K.,
powód
oznaczył
wartość
przedmiotu
sporu
na
kwotę
20.000,-
złotych.
Postanowieniem z dnia 14 grudnia 2005 r. (k – 30) Sąd Rejonowy sprawdził
wartość przedmiotu sporu i ustalił ją na kwotę 279.380,00 złotych, oraz stwierdzając
swoją niewłaściwość rzeczową przekazał sprawę Sądowi Okręgowemu w K. Sąd
Okręgowy wezwał powoda do uiszczenia wpisu od pozwu w kwocie stosownej ze
względu na wartość przedmiotu sporu ustaloną przez Sąd Rejonowy, a po
uiszczeniu przez powoda tej kwoty doręczył pozwanej Spółce odpis pozwu. W
odpowiedzi na pozew pozwana wdała się w spór co do istoty sprawy nie podnosząc
uprzednio zarzutów odnośnie do wartości przedmiotu sporu. W toku procesu, po
wydaniu przez biegłego opinii, w której określona została na kwotę 45.800,- zł
wartość rzeczy będącej przedmiotem żądania powoda, powód wniósł o zmianę
postanowienia Sądu Rejonowego w przedmiocie ustalenia wartości przedmiotu
sporu przez określenie tej wartości na kwotę 45.800,- złotych. Postanowieniem z
dnia 23 listopada 2006 r. Sąd Okręgowy zmienił wymienione postanowienie i ustalił
wartość przedmiotu sporu na kwotę 45.800,- złotych jednocześnie ustalając inną
wysokość wpisu od pozwu. Zwrócił też powodowi kwotę 12.263,- złotych,
stanowiącą różnicę pomiędzy uiszczonym wpisem w kwocie 15.569,- złotych a
obliczonym stosownie do nowej wartości przedmiotu sporu. Wyrokiem z dnia 30
listopada 2006 r. Sąd Okręgowy w K. oddalił powództwo. Sąd Apelacyjny,
uwzględniając apelację powoda, zmienił wyrok Sądu pierwszej instancji w ten
sposób, że nakazał pozwanej, aby wydała powodowi rzecz wskazaną w pozwie za
jednoczesną zapłatą na rzecz pozwanej kwoty 229.000,- złotych i oddalił
powództwo w pozostałej części.
W skardze kasacyjnej powód zaskarżył powyższy wyrok w całości
oznaczając wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 229.000,- złotych. Sąd
Apelacyjny postanowieniem z dnia 11 lipca 2007 r. odrzucił skargę kasacyjną jako
niedopuszczalną ze względu na wartość przedmiotu zaskarżenia niższą niż
50.000,- złotych. Wskazał, że ustalona wartość przedmiotu sporu opiewała na
kwotę 45.800,- złotych i taka kwota była też przedmiotem postępowania
apelacyjnego, w związku z czym, jak również wobec braku podstaw do przyjęcia,
że w postępowaniu apelacyjnym doszło do rozszerzenia powództwa lub zasądzenia
ponad żądanie, wartość przedmiotu zaskarżenia w skardze kasacyjnej nie mogła
być wyższa od w/w wartości przedmiotu sporu ani wartości przedmiotu zaskarżenia
w apelacji.
Rozpoznając zażalenie powoda Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Zgodnie z art. 25 § 1 i 2 k.p.c. sąd może sprawdzić wartość przedmiotu
sporu oznaczoną przez powoda z tym, że po doręczeniu pozwu może tego
dokonać jedynie na zarzut pozwanego i to zgłoszony przed wdaniem się w spór co
do istoty sprawy. Po ustaleniu w ten sposób, wartość przedmiotu sporu nie podlega
ponownemu badaniu w dalszym toku postępowania (art. 26 k.p.c.).
W
rozpoznawanej
sprawie
sprawdzenie
wartości
przedmiotu
sporu
oznaczonej w pozwie nastąpiło na podstawie art. 25 § 1 k.p.c. i Sąd Rejonowy
wydał w tym przedmiocie postanowienie.
Brak było podstaw do zmiany tego postanowienia przez Sąd Okręgowy. Nie
związanie sądu wyższego rzędu, o którym mowa w art. 200 § 2 k.p.c. dotyczy
postanowienia o przekazaniu, natomiast nie dotyczy postanowienia o sprawdzeniu
i ustaleniu wartości przedmiotu sporu chyba, że po doręczeniu przez ten sąd pozwu
strona
pozwana
we
właściwym
czasie
podniesienie
stosowny
zarzut;
w rozpoznawanej sprawie nie miało to miejsca. Wbrew, chybionym z gruntu
i niepodlegającym uwzględnieniu, wnioskom powoda o zmianę oznaczenia wartości
przedmiotu sporu w toku postępowania przed Sądem Okręgowym i wbrew ocenie
Sądu Apelacyjnego w zaskarżonym postanowieniu, wartością przedmiotu sporu
i wartością przedmiotu zaskarżenia w apelacji była kwota 279.380,- złotych.
Nie zmienia tego w niczym okoliczność, że do wydania przez Sąd Okręgowy
postanowienia z dnia 23 listopada 2006 r. doszło z inicjatywy powoda przy
jednoczesnej bezczynności w tym zakresie strony pozwanej. Odnośnie do wartości
przedmiotu sporu dyspozycyjność strony powodowej ograniczona jest do
oznaczenia tej wartości w chwili wnoszenia pozwu (art. 19 § 2 k.p.c.) i nie podlega
następnie korekcie – z zastrzeżeniem art. 25 § 1 i 2 k.p.c. - choćby powód zmienił
w tej kwestii stanowisko i choćby okazało się na podstawie wyników postępowania
dowodowego dotyczącego meritum sprawy, że przedmiot sporu przedstawiał
rzeczywistą wartość inną aniżeli wskazał to powód.
Z przedstawionych względów należało uznać, że wartość przedmiotu
zaskarżenia została oznaczona w skardze kasacyjnej prawidłowo, w związku
z czym art. 3982 § 1 k.p.c. nie mógł stanowić podstawy oceny skargi jako
niedopuszczalnej.
Mając to na uwadze Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie
(art. 386 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 39821 k.p.c.).