Supreme Court dismisses appeal on costs due to untimely filing despite client's severe health and financial hardship.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the plaintiff's appeal regarding court costs because the appeal was filed after the deadline without valid justification. Although the plaintiff argued that their severe mental health issues and financial difficulties warranted an extension under Article 102 of the Civil Procedure Code, the court found no grounds to restore the missed filing period. Consequently, the appeal was rejected, and the plaintiff remained liable for the appellate costs despite their special circumstances.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 373 k.p.c.; Art. 398 k.p.c.; Art. 3941 § 3 k.p.c.; Art. 102 k.p.c.: An appeal filed after the statutory deadline without justified grounds for extension is inadmissible, even if the losing party faces severe material or life circumstances.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CZ 51/12
POSTANOWIENIE
Dnia 8 sierpnia 2012 r.
Sąd Najwyższy w składzie :
SSN Dariusz Zawistowski (przewodniczący)
SSN Maria Szulc
SSA Andrzej Niedużak (sprawozdawca)
w sprawie z powództwa D. J.
przeciwko B. N., J. N. i S. N.
o zapłatę,
po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej
w dniu 8 sierpnia 2012 r.,
zażalenia powódki na postanowienie o kosztach zawarte
w wyroku Sądu Apelacyjnego
z dnia 2 grudnia 2011 r.,
1. odrzuca zażalenie;
2. nie obciąża powódki obowiązkiem zwrotu kosztów
postępowania zażaleniowego na rzecz pozwanych;
3. przyznaje adwokatowi J. C. od Skarbu Państwa - Sądu
Apelacyjnego kwotę 900 (dziewięćset) zł, powiększoną o należną
stawkę podatku VAT, tytułem kosztów nieopłaconej pomocy
prawnej udzielonej powódce z urzędu w postępowaniu
zażaleniowym.
Uzasadnienie
Sąd Okręgowy oddalił powództwo D. J. o zapłatę kwoty 500.000 zł z tytułu
zadośćuczynienia i odszkodowania. Apelację powódki od tego wyroku, Sąd
Apelacyjny oddalił i zasądził od powódki na rzecz pozwanych kwotę 5.400 zł
tytułem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
W złożonym zażaleniu powódka zarzucała naruszenie art. 102 k.p.c. przez
obciążenie jej obowiązkiem zwrotu kosztów procesu na rzecz pozwanych, mimo że
sytuacja materialna i życiowa powódki jest szczególnie trudna. Wniosek zażalenia
zmierzał do uchylenia zaskarżonego postanowienia i nieobciążania powódki
obowiązkiem zwrotu kosztów postępowania apelacyjnego.
W
odpowiedzi
na
zażalenie,
pozwani
kwestionowali
prawidłowość
postanowienia Sądu Apelacyjnego o przywróceniu powódce terminu do wniesienia
zażalenia i domagali się oddalenia tego zażalenia oraz zasądzenia na ich rzecz
kosztów postępowania zażaleniowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Sąd rozpoznający sprawę na skutek złożonego środka odwoławczego,
sprawdza ponownie czy spełnione zostały wymogi formalne tego środka,
w granicach kontroli zachowania warunków formalnych, mieści się również
sprawdzenie zasadności przywrócenia uchybionego terminu do wniesienia tego
środka (por. uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 30 stycznia 1968 r., III CZP 77/67,
OSNCP 1968/12/201, postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 4 marca 1997 r.,
I CKN 45/97, OSNC 1997/9/122, z dnia 21 maja 1998 r., III CKN 471/97, OSP
1999/4/83, z dnia 5 stycznia 2001 r., I CKN 1156/00 – niepubl., z dnia 16 lipca
2009 r., II UZ 23/09 – niepubl.).
W rozpoznawanej sprawie, termin do wniesienia zażalenia na zawarte
w wyroku Sądu Apelacyjnego postanowienie o kosztach procesu, został
przywrócony powódce bez uzasadnionych podstaw. Powódka w postępowaniu
przed sądami pierwszej i drugiej instancji była reprezentowana przez pełnomocnika
będącego radcą prawnym. Na wniosek tego pełnomocnika sporządzone zostało
uzasadnienie wyroku Sądu Apelacyjnego. We wniosku o przywrócenie terminu do
dokonania czynności procesowej nie zostały wskazane żadne okoliczności mogące
usprawiedliwiać uchybienie terminu do wniesienia zażalenia. Nie wskazano również
kiedy ustała domniemana przeszkoda do złożenia wniosku, a co za tym idzie nie
została podjęta próba wykazania, że ustawowy termin do złożenia wniosku,
przewidziany w art. 169 § 1 k.p.c., został zachowany. Brak uzasadnionych przyczyn
przywrócenia powódce terminu do złożenia trafnie został wytknięty w odpowiedzi
na zażalenie. Stwierdzenie wadliwości przywrócenia terminu skutkuje odrzuceniem
środka odwoławczego, jako złożonego z uchybieniem przepisanego terminu (art.
373 k.p.c. w związku z art. 39821 k.p.c. i art. 3941 § 3 k.p.c.).
Orzekając
o
kosztach
postępowania
zażaleniowego,
Sąd
Najwyższy
uwzględnił szczególną sytuację powódki uwarunkowaną stanem jej zdrowia.
Choroba wiążąca się z pobytami w szpitalach psychiatrycznych nie pozostaje bez
wpływu na trudną sytuację w sferze materialnej. Przejawia się to między innymi
zaległościami w opłatach za mieszkanie. Ta sytuacja powinna być uznana za
uzasadniającą zastosowanie art. 102 k.p.c. W judykaturze Sądu Najwyższego
przyjmuje się, że do przesłanek nie obciążenia strony przegrywającej kosztami
procesu należą nie tylko te związane z samym przebiegiem postępowania, ale
również dotyczące sytuacji życiowej strony (por. postanowienia Sądu Najwyższego
z dnia 7 grudnia 2011 r., II CZ 105/11 – niepubl., z dnia 1 grudnia 2011 r., I CZ
26/11 – niepubl.).
O
kosztach
nieopłaconej
pomocy
prawnej udzielonej powódce z urzędu
w postępowaniu zażaleniowym orzeczono na podstawie §13 ust. 2 pkt 2 oraz § 6
pkt 4 i § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września
2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb
Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163,
poz. 1348 ze zm.).