Supreme Court allows cassation appeal by ordering spouse to sign cost waiver declaration instead of rejecting it. The court held that a missing signature on a joint cost waiver requires summons to cure, not automatic rejection. The Supreme Court ruled that a missing signature on a joint cost waiver requires summons to cure, not automatic rejection. The Supreme Court held that a missing signature on a joint cost waiver requires summons to cure, not automatic rejection.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court overturned the District Court's dismissal of the appellant's cassation appeal regarding the rejection of a cost waiver application. The appellant argued that the lower court incorrectly rejected the waiver because the wife signed the required declaration but the husband did not, despite both being represented by counsel. The Court decided that the missing signature did not constitute a fatal defect under the relevant statute but rather a formal irregularity requiring a summons to correct, thereby allowing the appeal to proceed.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 102 ust. 4 u.k.s.c.; Art. 130 § 1 k.p.c.: A missing signature on a joint cost waiver declaration by a party represented by counsel does not mandate immediate rejection but requires a summons to cure the formal defect.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CZ 35/16 POSTANOWIENIE Dnia 5 października 2016 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Irena Gromska-Szuster (przewodniczący)SSN Wojciech Katner (sprawozdawca)SSN Władysław Pawlak w sprawie z powództwa J.D. i U.D.przeciwko A. G., S. G., M. K. i T. .o wydanie nieruchomości i zaniechanie naruszeń oraz o zniesienie służebności,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 października 2016 r.,zażalenia powoda J.D. na postanowienie Sądu Okręgowego w [...]z dnia 14 czerwca 2016 r., sygn. akt II WSC …/16, uchyla zaskarżone postanowienie.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2016 r. Sąd Okręgowy w [...] odrzucił skargę kasacyjną powoda J.D. od wyroku Sądu Okręgowego w [...] z dnia 29 stycznia 2016 r., sygn. akt II Ca …/15, błędnie określonym jako postanowienie. Przyczyną odrzucenia skargi było jej nieopłacenie w zakreślonym terminie (art. 3986 § 2 k.p.c.). W zażaleniu pełnomocnik powoda zarzucił Sądowi Okręgowemu naruszenie zaskarżonym postanowieniem art. 102 ust. 4 ustawy o kosztach sądowych w sprawach cywilnych (u.k.s.c.) oraz innych przepisów postępowania cywilnego.
Wskazał w zażaleniu, że dnia 5 maja 2016 r. wniósł w imieniu powodów J.D. i U.D. skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o zwolnienie od kosztów sądowych i dołączył oświadczenie podpisane przez U. D. Powódka złożyła przed wniesieniem skargi kasacyjnej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych, uważając, że czyni to także w imieniu męża. Do dnia wniesienia skargi nie miała informacji o rozpoznaniu wniosku, a tymczasem dnia 30 marca 2016 r. zostało wydane postanowienie o zwolnieniu jej od kosztów sądowych, którego jak twierdzi nie otrzymała, jak też informacji (awizo) o przesyłce.
O postanowieniu dowiedziała się dopiero, gdy uzyskała informację o postanowieniu Sądu Okręgowego w [...], że wniosek J. D. o zwolnienie od kosztów sądowych podlegał zwrotowi w całości. Postanowienie to nie miało uzasadnienia a skarżący wnioskuje, że podstawą zwrotu był art. 102 ust. 4 u.k.s.c. Z powołanego przepisu wynika, że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych strony reprezentowanej przez adwokata lub radcę prawnego, złożony bez dołączenia oświadczenia wymaganego przez art. 102 ust. 2 u.k.s.c. jest zwracany przez przewodniczącego bez wzywania o uzupełnienie braków formalnych.
Tak też się stało w niniejszej sprawie, ze względu na brak pod oświadczeniem podpisu J.D.. Skutkiem zwrócenia wniosku powoda o zwolnienie od kosztów sądowych przy wnoszeniu skargi kasacyjnej było jej nieopłacenie i w rezultacie odrzucenie. Skarżący uważa jednak, że powinien był być zastosowany art. 1301 k.p.c. i strona winna zostać wezwana do usunięcia braku formalnego w postaci podpisania oświadczenia. Pełnomocnik powoda wniósł o uwzględnienie zażalenia na zaskarżone postanowienie, z rozszerzeniem kontroli (art. 380 w związku z art. 39821 k.p.c.) na wspomniane postanowienie Sądu Okręgowego w [...] z dnia 9 maja 2016 r. w części zwracającej wniosek J.D. o zwolnienie od kosztów sądowych w całości.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Z art. 102 ust. 4 u.k.s.c. rzeczywiście wynika, że w razie złożenia wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych i niedołączenia oświadczenia, o którym mowa w ust. 2 tego przepisu, wniosek jest zwracany bez wzywania o uzupełnienie wniosku, jeżeli strona jest reprezentowania przez profesjonalnego pełnomocnika.
W sprawie zostało ustalone, że oświadczenie załączone przez U. D., żonę powoda było podpisane tylko przez nią, a nie także przez J.D., mimo że wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych dotyczył ich obojga. Jednakże winno się mieć na uwadze, że podstawowy obowiązek formalny, jaki spoczywał na składającej wniosek w imieniu obojga małżonków U.D., w postaci dołączenia oświadczenia, wskazanego przez art. 102 ust. 2 u.k.s.c. został spełniony. Kwestia podpisania przez powoda jest ważna, ale skoro wniosek dotyczył obojga małżonków i w treści została przedstawiona sytuacja rodzinna i majątkowa ich obojga, a na dodatek składająca oświadczenie U.
D. działała w przekonaniu, że składa wniosek w imieniu swoim i męża, to za nadmierny formalizm należy uważać takie odczytanie art. 102 ust. 4 u.k.s.c., żeby sam brak podpisu współmałżonka na dołączonym oświadczeniu uważać za brak formalny, do uzupełnienia którego nie można wezwać, tylko wniosek bez takiego wezwania zwrócić. Złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych obojga małżonków i dołączenie oświadczenia, o którym mowa w art. 102 ust. 2 u.k.s.c., podpisanego jednakże tylko przez jednego z małżonków nie stanowi sytuacji niedołączenia oświadczenia, o której mowa w art. 102 ust. 4 u.k.s.c., tylko sytuację nakazującą wezwać współmałżonka do uzupełnienia braku formalnego przez podpisanie złożonego oświadczenia, zgodnie z art. 130 § 1 k.p.c. (art. 102 ust. 2 zdanie drugie u.k.s.c.).Zasadne jest zatem zastosowanie w niniejszej sprawie art. 102 ust. 2 zdanie drugie in fine u.k.s.c. i wezwanie do uzupełnienia braku przez złożenie podpisu przez powoda tym bardziej, że po stronie powodów występuje współuczestnictwo materialne i że pismo wnoszone przez małżonków D. podlegałoby jednej opłacie (art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze k.p.c.).
Uwzględnienia wymaga również podniesiona przez pełnomocnika powoda w zażaleniu sytuacja majątkowa powodów, która w czasie rozpoznawania kwestii, o których mowa w niniejszej sprawie miała ulec zasadniczej zmianie przez pogłębienie się złej sytuacji finansowej w stosunku do tego, co zostało przedstawione we wniosku złożonym przez powódkę i co skutkowało zwolnieniem jej od kosztów sądowych.Z tych względów należało zażalenie uwzględnić na podstawie art. 39815 § 1 zdanie pierwsze w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. kcaj