Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CZ 266/22 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses cassation appeal against appellate court's remittal due to full appeal review principles.

Numero d'incarto III CZ 266/22
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the appellant's cassation appeal against the appellate court's decision to remand the case for retrial. The appellant argued that the lower court failed to address the core issue of the agency contract's termination and the validity of the deduction claim. The court ruled that the appellate court correctly exercised its full appeal powers to independently assess the legal consequences of the contract's termination and the validity of the deduction, rather than remanding the case.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 386 § 2, 4 k.p.c.; Art. 3941 § 11 k.p.c.; Art. 398 § 15 k.p.c.; The appellate court may remand a case only for procedural defects or failure to address the case's essence, but in a full appeal, it may independently correct errors in the first instance's substantive legal assessment without remittal.

Parole chiave

Generato dall'IA
full appeal review cassation appeal remittal of case substantive legal assessment appellate court powers failure to address essence contract termination consequences mancato rinnovo del contratto

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 386 § 2 k.p.c.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 386 § 4 k.p.c.
Art. 386 § 4 k.p.c.
Skarżący zarzucił naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:1.
Art. 3941 § 11 k.p.c.
Rozpoznając przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c. zażalenie na kasatoryjne orzeczenie sądu drugiej instancji, Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd ten prawidłowo zastosował art.
Art. 398 § 15 k.p.c.
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w zw.
art. 386 § 4 k.p.c
Skarżący zarzucił naruszenie art. 386 § 4 k.p.c.
art. 3941 § 11 k.p.c
Rozpoznając przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c.
art. 3941 § 3 k.p.c
Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok.[as]

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
Generato dall'IA
III CZ 24/24
Supreme Court dismisses appeal against appellate court's remand for retrial on mutual set-off claim.
I CZ 2/21
Supreme Court quashes appeal court ruling for retrial on civil procedure grounds regarding evidence and set-off. The appeal court erred in applying the full retrial rule. The Supreme Court clarifies that a partial evidentiary gap does not mandate a full retrial under the Civil Procedure Code. The court held that the appeal court failed to properly address the set-off defense and the evidentiary requirements for a full retrial. The Supreme Court quashed the appeal court's decision to remand the case for a full retrial, ruling that the first-instance court had not failed to adjudicate the merits. The Supreme Court clarified that a partial evidentiary gap does not mandate a full retrial under the Civil Procedure Code. The court held that the appeal court failed to properly address the set-off defense and the evidentiary requirements for a full retrial. The Supreme Court quashed the appeal court's decision to remand the case for a full retrial, ruling that the first-instance court had not failed to adjudicate the merits.
III CZ 51/23
Supreme Court quashes appeal judgment for failing to partially dismiss main claim and reserve incidental claim for first instance.
V CZ 7/21
Supreme Court quashes appeal judgment for remand due to insufficient factual findings on set-off claims.
III CZ 194/23
Supreme Court quashes appeal decision for remand due to improper handling of optional claims in civil litigation.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CZ 266/22 POSTANOWIENIE Dnia 8 września 2022 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mariusz Łodko (przewodniczący)‎SSN Beata Janiszewska‎SSN Marcin Łochowski (sprawozdawca) w sprawie z powództwa Syndyka masy upadłości Spółdzielcza Kasa Oszczędnościowo-Kredytowa w upadłości w K.‎przeciwko S. Towarzystwu Ubezpieczeń spółce akcyjnej w S.‎o zapłatę,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 września 2022 r.,‎zażalenia powoda na wyrok Sądu Okręgowego w O.‎z dnia 21 marca 2022 r., sygn. akt VI Ga […], uchyla zaskarżony wyrok, pozostawiając rozstrzygnięcie ‎o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie.

UZASADNIENIE

Sąd Okręgowy w Opolu wyrokiem z 21 marca 2022 r. na skutek apelacji pozwanego uchylił wyrok Sądu Rejonowego w Opolu i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania temu Sądowi. Sąd drugiej instancji wskazał, że Sąd Rejonowy utożsamił następstwa wygaśnięcia zawartej pomiędzy stronami umowy agencyjnej z jej nieważnością, która wywołuje skutek ex tunc, niezachodzący przy rozwiązaniu czy wygaśnięciu umowy. Sąd pierwszej instancji nie odniósł się więc do spornej między stronami skuteczności złożonego przez pozwanego oświadczenia o potrąceniu wzajemnej wierzytelności, co w ocenie Sądu Okręgowego skutkowało nierozpoznaniem istoty sprawy.Zażalenie na to orzeczenie wniósł powód, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu.

Skarżący zarzucił naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:1. Rozpoznając przewidziane w art. 3941 § 11 k.p.c. zażalenie na kasatoryjne orzeczenie sądu drugiej instancji, Sąd Najwyższy bada jedynie, czy sąd ten prawidłowo zastosował art. 386 § 2 lub § 4 k.p.c. Sąd drugiej instancji może bowiem uchylić zaskarżony wyrok i przekazać sprawę do ponownego rozpoznania tylko w przypadku nieważności postępowania (§ 2), nierozpoznania przez sąd pierwszej instancji istoty sprawy albo gdy zachodzi konieczność przeprowadzenia przez ten sąd postępowania dowodowego w całości (§ 4).

Zażalenie na orzeczenie kasatoryjne służy przeprowadzeniu kontroli, czy orzeczenie zostało prawidłowo oparte na jednej z tych przesłanek, a zatem, czy powołana przez sąd rozpoznający apelację przyczyna uchylenia odpowiada ustawowej podstawie. Przedmiotem badania przy rozpoznaniu zażalenia jest istnienie procesowych podstaw wydania przez sąd drugiej instancji orzeczenia kasatoryjnego, zamiast merytorycznego zakończenia sprawy (postanowienia Sądu Najwyższego: z 7 listopada 2012 r., IV CZ 147/12, OSNC 2013, nr 3, poz. 41; z 14 marca 2019 r., IV CZ 94/18).2.

Sąd Najwyższy przyjmuje konsekwentnie, że rozstrzygnięcie o uchyleniu wyroku i przekazaniu sprawy do ponownego rozpoznania następuje w razie stwierdzenia takich wad orzeczenia w postępowaniu sądu pierwszej instancji, których sąd drugiej instancji nie może sam usunąć, wydając wyrok reformatoryjny. Prowadzenie przez sąd drugiej instancji uzupełniającego postępowania dowodowego i orzekanie reformatoryjne powinno zatem stanowić regułę, gdyż odpowiada założeniom apelacji pełnej. Przemawia to za ścieśniającą wykładnią przyczyn uchylenia orzeczenia określonych w art. 386 § 2 i § 4 k.p.c.3.

Skarżący trafnie w zażaleniu zarzuca Sądowi Apelacyjnemu naruszenie art. 386 § 4 k.p.c. Nie sposób bowiem przyjąć, że Sąd Rejonowy nie rozpoznał istoty sporu między stronami. Sąd ten uwzględnił zgłoszone przez powoda roszczenie, uznając podniesiony przez pozwanego zarzut potrącenia za niezasadny. Inną kwestią jest to, czy Sąd Rejonowy rozstrzygnął sprawę trafnie, a więc zgodnie z prawem procesowym i materialnym, tzn. czy należycie ustalił stan faktyczny i dokonał jego prawidłowej oceny materialnoprawnej. Oceny, czy sąd pierwszej instancji rozpoznał istotę sprawy, dokonuje się na podstawie analizy żądań pozwu i przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę rozstrzygnięcia, nie zaś na podstawie ewentualnych wad postępowania prowadzącego do wydania zaskarżonego apelacją orzeczenia.

Niewyjaśnienie okoliczności faktycznych istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, niewłaściwa ocena dowodów lub ewentualna błędna subsumcja nie są równoznaczne z nierozpoznaniem istoty sprawy (wyrok Sądu Najwyższego z 22 kwietnia 1999 r., II UKN 589/98, OSNP 2000, nr 12, poz. 483). Jak ponadto wielokrotnie wskazywał Sąd Najwyższy, sytuacja, w której sąd drugiej instancji nie podziela oceny prawnej przyjętej przez sąd pierwszej instancji, nie jest tożsama z nierozpoznaniem istoty sprawy.

4. Dostrzeżone przez Sąd Okręgowy mankamenty rozumowania Sądu Rejonowego koncentrowały się na płaszczyźnie właściwego zastosowania norm prawa materialnego w kontekście oceny następstw wygaśnięcia zawartej między stronami umowy agencyjnej, a w dalszej kolejności skuteczności zgłoszonego przez pozwanego zarzutu potrącenia. Sąd pierwszej instancji wskazał, że z dniem ogłoszenia upadłości powoda łącząca strony umowa agencyjna wygasła z mocy prawa. Wierzytelności dochodzone przez powoda powstały natomiast już po ogłoszeniu upadłości.

Roszczenia pozwanego o zwrot części prowizji w ogóle zaś nie powstały. Oświadczenia pozwanego o potrąceniu nieistniejących roszczeń o zwrot części wynagrodzenia prowizyjnego z bezspornymi należnościami powoda były zatem nieskuteczne. Jeśli Sąd drugiej instancji tej oceny prawnej nie podzielił, to nic nie stało na przeszkodzie, aby dokonał odmiennej oceny we własnym zakresie i stosownie do niej zmienił wyrok Sądu Rejonowego. W modelu apelacji pełnej sąd drugiej instancji dysponuje przecież kompetencjami rozpoznawczymi na równi z sądem pierwszej instancji, zarówno gdy chodzi o dokonywanie ustaleń faktycznych, jak i stosowanie prawa materialnego (uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z 31 stycznia 2008 r., III CZP 49/07, OSNC 2008, nr 6, poz. 55).5.

Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 39815 § 1 w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. uchylił zaskarżony wyrok.[as]