Supreme Court dismisses divorce case transfer request due to lack of impartiality concerns. The court rejects the transfer request because the plaintiff's judicial role does not create a real threat to public perception of impartiality. The court emphasizes that such transfers must be strictly interpreted to preserve judicial authority. The decision upholds the principle that hypothetical fears do not justify bypassing local jurisdiction. The ruling clarifies that the good administration of justice requires concrete, not speculative, grounds for transfer. The court warns against abusing transfer mechanisms to avoid difficult cases involving public figures. The judgment reinforces the constitutional nature of court jurisdiction and the need for strict adherence to statutory limits. The outcome affirms that the current court remains competent to hear the divorce proceedings. The decision serves as a caution against using transfer provisions to evade potential public scrutiny. The court concludes that the plaintiff's professional background does not compromise the fairness of the trial.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the request to transfer the divorce case to another court of equal jurisdiction. The lower court had sought transfer based on the plaintiff's long-term role as a judge, arguing this threatened public perception of judicial impartiality. The Supreme Court rejected this, stating that the plaintiff's professional background does not create a real or concrete threat to the fairness of the proceedings. The court emphasized that Article 441 of the Civil Procedure Code must be interpreted strictly and that hypothetical fears do not justify bypassing the principle of local jurisdiction.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 441 k.p.c.; Art. 45 Konstytucji RP: The transfer of a case to another court of equal jurisdiction is an exception to the rule of local jurisdiction and requires strict interpretation. A transfer is only justified by factual circumstances demonstrating a real threat to the public perception of the court's impartiality, not by hypothetical concerns or the professional background of the parties.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CO 782/25 POSTANOWIENIE 9 lipca 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Grzegorz Misiurek na posiedzeniu niejawnym 9 lipca 2025 r. w Warszawiew sprawie z powództwa […]przeciwko […]o rozwód,na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Radomiupostanowieniem z 6 czerwca 2025 r., I C 917/25,o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, odmawia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Radomiu postanowieniem z 6 czerwca 2025 r. wystąpił do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy z powództwa […] przeciwko […] o rozwód innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 k.p.c. W uzasadnieniu wskazał, że powódka jest długoletnim sędzią […] i z tej przyczyny jest znana zarówno sędziemu referentowi, a także innym sędziom orzekającym […], zawodowo, a niektórym również prywatnie. Przemawia to za przekazaniem niniejszej sprawy do rozpoznania i rozstrzygnięcia innemu sądowi równorzędnemu z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności przez wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy - Kodeks postępowania cywilnego oraz niektórych innych ustaw (Dz.
U. poz. 1469 ze zm., dalej: „ustawa nowelizująca”) wprowadzono art. 441 k.p.c., zgodnie z którym Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego (§ 1); o przekazanie sprawy może wystąpić sąd właściwy (§ 2). Należy podkreślić, że właściwość sądu ma charakter konstytucyjny (zob. art. 45 Konstytucji RP – zapewniający i kształtujący prawo do sądu właściwego), a instytucja uregulowana w art. 441 k.p.c. stanowi wyjątek od kodeksowej zasady rozpoznawania sprawy przez sąd miejscowo właściwy.
Artykuł 441 k.p.c. musi być interpretowany w sposób ścisły. Do przekazania sprawy do innego sądu może dojść jedynie w razie powstania okoliczności faktycznych odnoszących się do przedmiotowych lub podmiotowych cech konkretnej sprawy, świadczących jednoznacznie o tym, że rozpoznanie sprawy przez sąd właściwy według przepisów k.p.c. byłoby niezgodne z interesem publicznym i sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, gdyż godziłoby w społeczny odbiór sądu jako bezstronnego (zob. postanowienie SN z 7 maja 2020 r., V CO 1/20, nie publ.).Przytoczone przez Sąd Okręgowy argumenty związane z pełnioną przez powódkę funkcją, nie pozwalają na przyjęcie, że dobro wymiaru sprawiedliwości, a w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego, wymaga rozpoznania tej sprawy przez inny sąd równorzędny.Ookoliczności wynikające z przesłanki dobra wymiaru sprawiedliwości muszą być realne i stwarzać rzeczywiste zagrożenie dla prawidłowości funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości.
Obawa wystąpienia w opinii społecznej przekonania, że sprawa nie zostanie w tym sądzie bezstronnie rozpoznana musi być realna, a nie hipotetyczna. Nie uzasadnia istnienia takiej obawy ani przedmiot postępowania, ani relacje (ewentualnie stosunki prawne) powódki wynikające z pełnionej przez nią funkcji.Nadużywanie instytucji przekazywania sprawy do sądu równorzędnego z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości może prowadzić do osłabienia zaufania obywateli do wymiaru sprawiedliwości. Pochopne sięganie do art. 441 k.p.c. w sprawach, w których stronami są osoby znane lub pełniące funkcje publiczne, w tym sędziowie, nie służy autorytetowi wymiaru sprawiedliwości.
Może go natomiast osłabiać, wywołując wrażenie zwątpienia we własne kompetencje, podatności na wpływy lub dążenia do odsuwania od siebie spraw trudnych i niewygodnych z racji funkcji pełnionych przez uczestników postępowania albo zainteresowania opinii publicznej (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z 5 marca 2020 r., IV CO 44/20, z 30 maja 2025 r., III CO 431/25 – nie publ.).Z uwagi na powyższe Sąd Najwyższy, uznając, że nie ma podstaw do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 441 k.p.c., orzekł jak w sentencji. (A.T.)[r.g.]