Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CO 302/23 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses transfer request citing lack of objective grounds and strict interpretation of judicial transfer rules.

Numero d'incarto III CO 302/23
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Regional Court in Konin requested the Supreme Court to transfer a custody dispute to another court, arguing it violated the principle of forum perpetuum. The Supreme Court rejected this request, finding no objective obstacles preventing the Konin court from hearing the case. Consequently, the court ruled that the transfer provision must be interpreted narrowly and cannot be used merely to resolve organizational issues.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 44¹ § 1 k.p.c.; Art. 45 Konstytucji RP: The Supreme Court may transfer a case only when the specific court's ability to adjudicate objectively is compromised, and such transfers must be exceptional to preserve judicial independence and public trust.

Parole chiave

Generato dall'IA
transfer of proceedings forum perpetuum judicial independence principle of equality custody dispute Supreme Court powers objective grounds mutamento della residenza del minore

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
art. 44¹ § 1 k.p.c.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 44¹ § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.
art. 15 § 1 k.p.c.
Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w Koninie przekazanie sprawy stanowiło naruszenie zasady perpetuatio fori (art. 15 § 1 k.p.c.), Sąd ten wystąpił do Sądu Okręgowego w Koninie, jako sądu przełożonego, o „powrotne” przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w S.
art. 3 k.p.c.
44¹ k.p.c., powołując się na dobro dziecka, konieczność postępowania zgodnie z dobrymi obyczajami (art. 3 k.p.c.), obawę przed nieważnością postępowania wywodzoną z naruszenia zasady niezmienności składu orzekającego i złamania reguły perpetuatio fori.
art. 44 k.p.c.
Sąd Rejonowy w Koninie zwrócił się na podstawie art. 44¹ k.p.c.
art. 48¹ k.p.c.
art. 569 § 1 k.p.c.
art. 45 Konstytucji RP
Natomiast, według art. 45 Konstytucji RP każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd.
art. 44¹ k.p.c
Sąd Rejonowy w Koninie zwrócił się na podstawie art. 44¹ k.p.c.
art. 569 § 1 k.p.c
art. 15 § 1 k.p.c
Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w Koninie przekazanie sprawy stanowiło naruszenie zasady perpetuatio fori (art. 15 § 1 k.p.c.), Sąd ten wystąpił do Sądu Okręgowego w Koninie, jako sądu przełożonego, o „powrotne” przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w S.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie Sądu Najwyższy z 28 sierpnia 2020 r., V CO 142/20
postanowienie Sądu Najwyższy z 24 czerwca 2021 r., I CO 74/21
Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

III CO 302/23 POSTANOWIENIE 31 maja 2023 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski na posiedzeniu niejawnym 31 maja 2023 r. w Warszawie,‎w sprawie z wniosku S. P.‎z udziałem S. F.‎o zmianę kontaktów z małoletnim,‎na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy w Koninie‎postanowieniem z 5 kwietnia 2023 r., III Nsm 462/22,‎o przekazanie do rozpoznania sprawy do innego sądu równorzędnego, odmawia przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu.

UZASADNIENIE

Postanowieniem z 5 kwietnia 2023 r. Sąd Rejonowy w Koninie zwrócił się na podstawie art. 44¹ k.p.c. do Sądu Najwyższego „o przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S.”. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że w wnioskodawca S.P. wniósł o zmianę kontaktów z małoletnim F.M. do Sądu Rejonowego w S., właściwym miejscowo ze względu na miejsce zamieszkania małoletniego, stanowiące zarazem miejsce zamieszkania jego matki S. F. (art. 569 § 1 k.p.c.). Uczestniczka pod adresem wskazanym we wniosku odebrała korespondencję z Sądu, pismem z 6 grudnia 2021 r. potwierdziła ten sam adres zamieszkania, co uczyniła także w odpowiedzi na wniosek, zredagowanej 14 grudnia 2021 r.

Postanowieniem z 17 stycznia 2022 r. Sąd Rejonowy w S., rozpoznał wniosek uczestniczki o ustanowienie pełnomocnika z urzędu, a następnie skierował sprawę na rozprawę i zawiadomił uczestników o jej terminie. Pismem z 28 lutego 2022 r. uczestniczka poinformowała o zmianie swojego miejsca zamieszkania (od lutego 2022 roku). Postanowieniem z 3 marca 2022 r. Sąd Rejonowy w S. przekazał sprawę do Sądu Rejonowego w Koninie. Ponieważ w ocenie Sądu Rejonowego w Koninie przekazanie sprawy stanowiło naruszenie zasady perpetuatio fori (art. 15 § 1 k.p.c.), Sąd ten wystąpił do Sądu Okręgowego w Koninie, jako sądu przełożonego, o „powrotne” przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w S. Sąd Okręgowy w Koninie postanowieniem z 10 lutego 2023 r. odmówił wyznaczenia Sądu Rejonowego w S. do rozpoznania sprawy.

W tej sytuacji Sąd Rejonowy w Koninie postanowił zwrócić się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w S. w trybie art. 44¹ k.p.c., powołując się na dobro dziecka, konieczność postępowania zgodnie z dobrymi obyczajami (art. 3 k.p.c.), obawę przed nieważnością postępowania wywodzoną z naruszenia zasady niezmienności składu orzekającego i złamania reguły perpetuatio fori. Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Zgodnie z art. 44¹ § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego.

Nie ulega wątpliwości, że art. 44¹ § 1 k.p.c. dotyczy takich sytuacji, gdy rozpoznanie sprawy w konkretnym sądzie, bez względu na to przez którego sędziego, godziłoby w dobro wymiaru sprawiedliwości. W orzecznictwie Sądu Najwyższego wskazuje się, że chodzi przede wszystkim o sytuacje, które mogą wywierać realny wpływ na swobodę orzekania lub stwarzać przekonanie (choćby mylne) o braku warunków do rozpoznania w danym sądzie sprawy w sposób obiektywny, przy czym jednocześnie podkreśla się, że chodzi o przeszkody dotyczące danego sądu jako organu wymiaru sprawiedliwościChodzi zatem, co do zasady, o tego rodzaju okoliczności, które są powiązane z danym sądem w znaczeniu ustrojowym (instytucjonalnym).

Natomiast, według art. 45 Konstytucji RP każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki przez właściwy, niezależny, bezstronny i niezawisły sąd. Ta wyrażona w Konstytucji RP zasada wpływa w istotny sposób na kierunek wykładni art. 44¹ § 1 k.p.c., która musi mieć charakter ścieśniający. Stosowanie art. 44¹ § 1 i 2 k.p.c. w praktyce powinno następować wyjątkowo, ponieważ nadmierne i pochopne korzystanie przez Sąd Najwyższy z możliwości przekazania sprawy do innego sądu może doprowadzić do skutku odwrotnego do zamierzonego, a wynikiem takiego działania może być nawet osłabienie zaufania do niezależności sędziów oraz ich zdolności do obiektywnego orzekania (postanowienia Sądu Najwyższego: z 28 sierpnia 2020 r., V CO 142/20; z 24 czerwca 2021 r., I CO 74/21).

Instrument przewidziany w art. 44¹ § 1 k.p.c. nie może więc być postrzegany jako środek służący rozwiązywaniu problemów organizacyjnych, czy też zastępować inne instytucje umożliwiające rozpoznanie sprawy przez sąd inny niż właściwy według przepisów k.p.c. (np. art. 44, 48¹ k.p.c.). Nie może również być traktowany jako swoisty środek odwoławczy od rozstrzygnięć zapadłych na podstawie tych przepisów.Z uzasadnienia postanowienia Sądu Rejonowego nie wynika, aby istniały obiektywne podstawy uniemożliwiające rozpoznanie sprawy przez Sąd Rejonowy w Koninie, wskazujące na potrzebę przekazania sprawy innemu sądowi.

W konsekwencji, według Sądu Najwyższego, okoliczności wskazane przez Sąd Rejonowy w Koninie nie uzasadniają przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu na podstawie art. 44¹ § 1 k.p.c.