Supreme Court dismisses transfer request due to lack of real impartiality risk from routine professional contacts.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the Regional Court's request to transfer the civil case to another court of equal jurisdiction. The Regional Court argued that shared premises and familial ties between a judge and prosecutor created an impartiality risk, but the Supreme Court found these facts insufficient. The Court ruled that routine professional contacts and family relationships do not constitute a real threat to judicial impartiality, requiring a concrete risk rather than hypothetical concerns.
Regesto Legislator
Generato dall'IAart. 441 § 1 k.p.c.; art. 45 Konstytucji: Transfer of a case to another court of equal jurisdiction is justified only when there is a real and significant risk that the public perception of the court's impartiality would be seriously undermined, not by routine professional contacts or family relationships alone.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CO 270/25 POSTANOWIENIE 27 marca 2025 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Agnieszka Piotrowska na posiedzeniu niejawnym 27 marca 2025 r. w Warszawiew sprawie z powództwa M.D. przeciwko Skarbowi Państwa - Prokuratorowi Okręgowemu w Tarnobrzegu i X.Y. - Prokuratorowi Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzeguo zapłatę,na skutek wystąpienia przez Sąd Rejonowy w Tarnobrzegupostanowieniem z 27 lutego 2025 r., I C 80/25,o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, odmawia przekazania sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.
UZASADNIENIE
Postanowieniem z 27 lutego 2025 r. Sąd Rejonowy w Tarnobrzegu w sprawie z powództwa M.D. przeciwko Skarbowi Państwa Prokuraturze Okręgowej w Tarnobrzegu i X.Y. Prokuratorowi Prokuratury Okręgowej w Tarnobrzegu o zapłatę zadośćuczynienia za krzywdy moralne i nękanie, wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości (art. 441 k.p.c.). W uzasadnieniu wskazał, że Sąd Rejonowy i Prokuratura Okręgowa mieszczą się w jednym budynku; są to małe instytucje, stąd osoby pracujące w nich znają się, zaś sędziowie Wydziału Karnego Sądu Rejonowego ze względu na pełnione dyżury aresztowi kontaktują się służbowo z prokuratorami.
Sąd wskazał także, że Prokuratorem Okręgowym w Tarnobrzegu jest brat sędzi orzekającej w I Wydziale Cywilnym w Tarnobrzegu.Sąd Najwyższy zważył, co następuje;Zgodnie z art. 441 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy może przekazać sprawę do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu z sądem występującym, jeżeli wymaga tego dobro wymiaru sprawiedliwości, w szczególności wzgląd na społeczne postrzeganie sądu jako organu bezstronnego. Przepis ten stanowi odstępstwo od konstytucyjnej (art. 45 Konstytucji) i ustawowej reguły rozpoznania sprawy cywilnej przez sąd miejscowo właściwy, co powoduje konieczność jego ścisłej wykładni (zob. np. postanowienia SN: z 16 marca 2020 r., IV CO 18/20 i z 10 września 2020 r., II CO 203/20).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego ugruntowany jest pogląd, że przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu jest uzasadnione w sytuacji istnienia takich okoliczności faktycznych implikowanych przedmiotowymi lub podmiotowymi cechami konkretnej sprawy, które świadczą jednoznacznie o tym, że jej rozpoznanie przez sąd właściwy według przepisów k.p.c. byłoby niezgodne z interesem publicznym i sprzeciwiałoby się dobru wymiaru sprawiedliwości, ponieważ godziłoby w społeczny odbiór sądu jako bezstronnego. Zbyt łatwe i częste uwzględnienie wniosku o przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu nie służy jednakże wytwarzaniu w społeczeństwie przekonania o bezstronności sądów, lecz przeciwnie - może budować przekonanie o łatwości manipulowania ich ustawową właściwością.
Podstawa do zastosowania powyższego przepisu istnieje zatem wtedy, gdy zachodzi istotne ryzyko, że autorytet sądownictwa znacząco ucierpi w razie rozpatrzenia danej sprawy przez właściwy miejscowo sąd. Dla oceny wagi zagrożenia dla autorytetu sądownictwa znaczenie mają przesłanki obiektywne (np. uzasadnione wątpliwości co do bezstronności sędziów danego sądu w konkretnej sprawie) oraz przesłanki subiektywne (np. przekonanie stron postępowania albo lokalnej opinii publicznej o braku bezstronności sędziów danego sądu w konkretnej sprawie).
Okoliczności wynikające z przesłanki dobra wymiaru sprawiedliwości muszą być jednak realne i stwarzać rzeczywiste zagrożenie dla prawidłowości funkcjonowania wymiaru sprawiedliwości. Obawa wystąpienia w opinii społecznej przekonania, że sprawa nie zostanie w tym sądzie bezstronnie rozpoznana, musi być realna, a nie hipotetyczna (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z 16 marca 2020 r., IV CO 18/20). W uzasadnieniu postanowienia Sąd Rejonowy nie wykazał, że zachodzą przywołane wyżej przesłanki uzasadniające wniosek o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu.
Nie należą do nich wskazane w uzasadnieniu postanowienia kwestie związane z wykonywaniem przez sędziów i prokuratorów ich rutynowych obowiązków zawodowych oraz zwykłymi kontaktami służbowymi między sędziami i prokuratorami wynikającymi ze wspólnej siedziby zatrudniających ich instytucji. Nie został szerzej uzasadniony wątek pokrewieństwa między osobami wskazanymi w uzasadnieniu postanowienia i znaczenia tej kwestii dla wizerunku wymiaru sprawiedliwości w Tarnobrzegu. W tym stanie rzeczy, orzeczono, jak w sentencji. (A.D.)[a.ł]