Supreme Court dismisses designation of court for divorce when joint residence location cannot be definitively established under Civil Procedure Code.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the request to designate a competent court for a divorce case filed by M. T. against R. T. The lower court failed to identify a specific court because neither spouse could be definitively shown to have a residence or habitual abode in Poland. The Court ruled that designation under Article 45 of the Civil Procedure Code is only justified if the general jurisdictional rules under Article 41 cannot be applied at all, which was not the case here. Consequently, the matter must be resolved by the lower court verifying the specific circumstances of the spouses' habitual abode.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 41 k.p.c.; Art. 45 k.p.c.: The Supreme Court's designation of a competent court under Article 45 is justified only when the general jurisdictional rules of Article 41 cannot be applied due to a complete lack of residence or habitual abode, not merely when the location is unclear.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
III CO 183/24 POSTANOWIENIE 18 marca 2024 r.Sąd Najwyższy w Izbie Cywilnej w składzie: SSN Marcin Krajewski na posiedzeniu niejawnym 18 marca 2024 r. w Warszawiew sprawie z powództwa M. T.przeciwko R. T.o rozwód,na skutek wystąpienia przez Sąd Okręgowy w Tarnobrzegupostanowieniem z 7 lutego 2024 r., I C 133/24,o oznaczenie sądu właściwego, odmawia oznaczenia sądu.
UZASADNIENIE
Sąd Okręgowy w Tarnobrzegu przedstawił na podstawie art. 45 k.p.c. Sądowi Najwyższemu akta sprawy z powództwa M. T. przeciwko R. T. o rozwód celem oznaczenia sądu właściwego do wytoczenia powództwa w sprawie.Sąd Najwyższy zważył, co następuje:W sprawie o rozwód właściwość miejscową należy ustalić zgodnie z art. 41 k.p.c. Stanowi on, że powództwo ze stosunku małżeństwa wytacza się wyłącznie przed sądem, w którego okręgu małżonkowie mieli ostatnie wspólne miejsce zamieszkania, jeżeli choć jedno z nich w tym okręgu ma jeszcze miejsce zamieszkania lub zwykłego pobytu.
Z braku takiej podstawy wyłącznie właściwy jest sąd miejsca zamieszkania strony pozwanej, a jeżeli i tej podstawy nie ma - sąd miejsca zamieszkania powoda.Oznaczenie przez Sąd Najwyższy, w trybie art. 45 k.p.c., sądu właściwego do rozpoznania powództwa będzie uzasadnione dopiero w razie jednoznacznego stwierdzenia, że nie jest możliwe ustalenie właściwości miejscowej sądu na podstawie art. 41 k.p.c. (zob. postanowienie SN z 26 stycznia 2022 r., III CO 125/22). W niniejszej sprawie nie można stwierdzić, że żadna ze stron nie ma miejsca zamieszkania ani zwykłego pobytu w Polsce.
Z uzasadnienia pozwu wynika, że małżonkowie aktualnie zamieszkują w Niemczech. Jednocześnie oświadczono w nim, że powód posiada w Polsce zwykłe miejsce pobytu w S. i podano stosowny adres. Z uwagi na tę okoliczność konieczne jest zweryfikowanie przez Sąd Okręgowy, czy w niniejszej sprawie nie zachodzą podstawy ustalenia właściwości miejscowej na zasadach ogólnych, a w szczególności, czy powód nie posiada miejsca zwykłego pobytu w rozumieniu art. 41 k.p.c., które było ostatnim wspólnym miejscem zamieszkania stron w Polsce.
W braku jednoznacznego ustalenia niewystępowania przesłanki zwykłego pobytu (art. 41 zd. 1 in fine k.p.c.) nie ma podstaw do oznaczenia sądu właściwego w trybie określonym w art. 45 k.p.c. (zob. postanowienia SN z 27 kwietnia 2021 r., II CO 34/21, z 29 października 2021 r., IV CO 232/21, z 27 lutego 2023 r., III CO 1254/22, z 11 stycznia 2024 r., III CO 1098/23).Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji.[SOP][ał]