Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CNP 6/19 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses claim for state liability due to failure to exhaust extraordinary appeal remedies.

Numero d'incarto III CNP 6/19
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court dismissed the plaintiffs' extraordinary appeal against a final judgment, ruling that the claim for state liability was inadmissible. The plaintiffs argued the lower court's decision was legally flawed and sought compensation from the State Treasury. The court held that under Polish law, a party must first attempt to overturn a final judgment via an extraordinary appeal before seeking state liability, and the plaintiffs failed to demonstrate they exhausted this mandatory procedural step.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.; Art. 4248 § 1 k.p.c.: A claim for state liability based on a final judgment is inadmissible if the applicant has not first attempted to overturn that judgment through an extraordinary appeal, as exhausting all available legal remedies is a prerequisite for establishing state responsibility.

Parole chiave

Generato dall'IA
extraordinary appeal state liability exhaustion of remedies final judgment procedural prerequisite State Treasury legal exhaustion

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.
Art. 4248 § 1 k.p.c.
Niewykazanie tej okoliczności powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. Strona nie może wprawdzie wnieść skargi nadzwyczajnej samodzielnie, jednak może zwrócić się do legitymowanego podmiotu o jej wniesienie (por.
Art. 91 § 1 ustawy o Sądzie Najwyższym
Art. 89 § 4 ustawy o SN
Art. 89 § 2 ustawy o SN
4245 § 1 pkt 5 k.p.c., musi wykazać, że złożyła do uprawnionego organu (art. 89 § 2 ustawy o SN) wniosek o wniesienie skargi nadzwyczajnej i nie został on uwzględniony.
Art. 102 k.p.c.
4248 § 1 k.p.c., a o kosztach orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. jw
art. 4171 § 2 k.c
Równocześnie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku posiada ściśle określony cel - służąc uzyskaniu prejudykatu w rozumieniu art. 4171 § 2 k.c., niezbędnego do dochodzenia odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa w odrębnym postępowaniu.
art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c
art. 77 Konstytucji
Wymaganie to wynika z przyjętego przez prawodawcę założenia, że odpowiedzialność majątkowa Skarbu Państwa przewidziana w art. 77 Konstytucji i art.
art. 4248 § 1 k.p.c
Niewykazanie tej okoliczności powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 października 2014 r., V CNP 15/14
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2015 r., IV CNP 72/14
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 30 sierpnia 2018 r., III CNP 9/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 6 listopada 2018 r., II CNP 46/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 20 grudnia 2018 r., III CNP 19/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 stycznia 2019 r., IV CNP 27/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 stycznia 2019 r., II CNP 47/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2019 r., II CNP 2/18
postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2019 r., II CNP 55/18
V CNP 15/14
Supreme Court dismisses appeal for invalidating final judgment due to lack of proven state damage.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CNP 6/19 POSTANOWIENIE Dnia 15 stycznia 2020 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Kozłowska w sprawie z powództwa T. C. , A. W. i A. W. ‎przeciwko T. S.A. z siedzibą w K. ‎o wydanie nieruchomości,‎na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 15 stycznia 2020 r.,‎na skutek skargi powodów o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. ‎z dnia 24 listopada 2018 r., sygn. akt II Ca (…), 1. odrzuca skargę, 2. nie obciąża powodów kosztami procesu w postępowaniu ze skargi przed Sądem Najwyższym.

UZASADNIENIE

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku jest nadzwyczajnym środkiem prawnym, pozwalającym na zakwestionowanie orzeczeń, których wydanie stało się źródłem szkody, a które równocześnie pozostają w oczywisty i rażący sposób sprzeczne z prawem. Podstawę uwzględnienia skargi stanowić może wadliwość orzeczenia o zasadniczym i ewidentnym charakterze, nie zaś każdy, nawet marginalny czy wątpliwy, wypadek jego sprzeczności z prawem (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 października 2014 r., V CNP 15/14, nie publ. oraz z dnia 16 czerwca 2015 r., IV CNP 72/14, nie publ.).

Równocześnie, skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku posiada ściśle określony cel - służąc uzyskaniu prejudykatu w rozumieniu art. 4171 § 2 k.c., niezbędnego do dochodzenia odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa w odrębnym postępowaniu. Od prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w K. z 24 listopada 2016 r. powodowie T. C. , A. W. i A. W. wnieśli skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wskazując, że wzruszenie zaskarżonego orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe.

Zaznaczyli, że wyrok nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną, a brak jest ustawowej podstawy do złożenia skargi o wznowienie postępowania.Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia - pomijając inne ograniczenia - jest, zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., dopuszczalna wtedy, gdy zmiana lub uchylenie zaskarżonego orzeczenia w drodze przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Wymaganie to wynika z przyjętego przez prawodawcę założenia, że odpowiedzialność majątkowa Skarbu Państwa przewidziana w art. 77 Konstytucji i art. 4171 § 2 k.c. może wchodzić w grę wtedy, gdy strona poszkodowana uczyniła wszystko co możliwe, aby nie dopuścić do powstania szkody.

Obowiązkiem strony jest wykorzystanie wszystkich istniejących w systemie środków prawnych i dopiero ich bezskuteczność lub brak może - w wypadku wystąpienia szkody - uzasadniać odpowiedzialność państwa. Przed wniesieniem skargi, a więc przed dniem 8 stycznia 2019 r., do polskiego systemu prawnego wprowadzono kolejny nadzwyczajny środek zaskarżenia, tj. skargę nadzwyczajną, której celem jest eliminacja prawomocnych orzeczeń naruszających zasady lub wolności i prawa człowieka i obywatela określone w Konstytucji albo w sposób rażący naruszających prawo przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie.Zważywszy, że uwzględnienie skargi nadzwyczajnej – zgodnie z art. 91 § 1 ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o Sądzie Najwyższym (jedn. tekst:

Dz. U. z 2019 r., poz. 825, dalej jako: „ustawa o SN”) - prowadzi, z zastrzeżeniem wyjątków określonych w art. 89 § 4 ustawy o SN - do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania albo do uchylenia zaskarżonego orzeczenia i orzeczenia na nowo co do istoty sprawy, a więc do eliminacji przyczyny „szkody judykacyjnej”, jest oczywiste, iż spełniając wymagania określone art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., wnoszący skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia musi wykazać, że wzruszenie zaskarżonego wyroku nie jest możliwe także w wyniku wniesienia skargi nadzwyczajnej.Oznacza to, że począwszy od dnia 4 kwietnia 2018 r. strona wnosząca skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, wypełniając obowiązek przewidziany w art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., musi wykazać, że złożyła do uprawnionego organu (art. 89 § 2 ustawy o SN) wniosek o wniesienie skargi nadzwyczajnej i nie został on uwzględniony.

Niewykazanie tej okoliczności powoduje odrzucenie skargi na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. Strona nie może wprawdzie wnieść skargi nadzwyczajnej samodzielnie, jednak może zwrócić się do legitymowanego podmiotu o jej wniesienie (por. w odniesieniu do Prokuratora Generalnego § 335a-335 m rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. - Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury, tekst jedn.: Dz. U. z 2017 r. poz. 1206). Wystąpienie do uprawnionego podmiotu nie obliguje go do wniesienia skargi, aktywność ta jest jednak nieodzowna, gdyż strona czyni w ten sposób zadość wymaganiu wykorzystania wszelkich dostępnych dla niej prawnych mechanizmów służących wzruszeniu prawomocnego orzeczenia, co warunkuje dopuszczalność skargi o stwierdzenie jego niezgodności z prawem i uruchomienie odpowiedzialności odszkodowawczej Skarbu Państwa.

Negatywna ocena podmiotu uprawnionego do wniesienia skargi nadzwyczajnej i wynikająca z niej obiektywna niemożność - z punktu widzenia strony - uchylenia lub zmiany prawomocnego orzeczenia w drodze skargi nadzwyczajnej, otwiera drogę do żądania stwierdzenia niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 30 sierpnia 2018 r., III CNP 9/18, OSNC 2018, nr 12, poz. 121, z dnia 6 listopada 2018 r., II CNP 46/18, nie publ., z dnia 20 grudnia 2018 r., III CNP 19/18, nie publ., z dnia 4 stycznia 2019 r., IV CNP 27/18, nie publ., z dnia 8 stycznia 2019 r., II CNP 47/18, nie publ., z dnia 10 stycznia 2019 r., II CNP 2/18 i II CNP 8/18, nie publ., z dnia 11 stycznia 2019 r., II CNP 55/18, nie publ.).

W niniejszej sprawie skarżący nie wykazali, że zwrócili się z wnioskiem do jednego z organów określonych w art. 89 § 2 ustawy o SN o złożenie skargi nadzwyczajnej od zaskarżonego wyroku i wniosek ten został załatwiony negatywnie.Z opisanych wyżej przyczyn Sąd Najwyższy odrzucił skargę na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c., a o kosztach orzekł na podstawie art. 102 k.p.c. jw