Legislator Giurisprudenza & Legislazione
III CNP 40/10 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses retrial appeal due to lack of exceptional circumstances and failure to prove impossibility of other remedies.

Numero d'incarto III CNP 40/10
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court rejected a retrial appeal filed by a beneficiary regarding a final inheritance ruling. The appellant argued that the lower court erred by not recognizing a special circumstance preventing her from filing an appeal, claiming she relied on the court's decision and was unaware of her sister's successful appeal. The court found no exceptional circumstances since the appellant knew an appeal existed and chose not to use it, and she failed to prove that other legal remedies were unavailable.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 519 § 2 k.p.c.; Art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.; Art. 4248 § 1 k.p.c.: A retrial appeal against a first-instance ruling requires proof of exceptional circumstances preventing the use of available remedies and a qualified legal error; mere lack of legal representation or reliance on the court does not constitute an exceptional circumstance.

Parole chiave

Generato dall'IA
retrial appeal admissibility exceptional circumstances requirement inheritance dispute proceedings failure to appeal consequences legal representation absence qualified legal error standard civil procedure code provisions

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 519 § 2 k.p.c.
przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe (art. 519 2 § 1
Art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c.
Zważyć też należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., na
Art. 4248 § 1 k.p.c.
Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 i 2 k.p.c.
Art. 13 § 2 k.p.c.
z art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji rozstrzygając o kosztach postępowania
Art. 102 k.p.c.
na podstawie art. 102 w zw.
Art. 108 § 1 k.p.c.
na podstawie art. 102 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c.
art. 5192 § 2 k.p.c
wyjątkowy wypadek, o którym mowa w art. 5192 § 2 k.p.c.
art. 4241 § 2 k.p.c
(art. 4241 § 2 k.p.c.) można
art. 45 ust. 1 Konstytucji RP
skutkowały naruszeniem art. 45 ust. 1 Konstytucji RP jak również art.
art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c
Zważyć też należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., na

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
post. SN z 17 sierpnia 2005 r., I CNP 5/05
post. SN z 17 sierpnia 2005 r., I CNP 5/05, OSNC
post. SN z 22 listopada 2006 r., V CNP 140/06
17; post. SN z 22 listopada 2006 r., V CNP 140/06, nie publ; post.
post. SN z 30 stycznia 2008 r., V CNP 199/07
post. SN z 12 czerwca 2006 r., I CNP 21/06
post. SN z 12 czerwca 2006 r., I CNP 21/06, nie publ., post.
post. SN z 27 lipca 2006 r., III CNP 34/06
post. SN z 17 stycznia 2007 r., I CNP 76/06
I CNP 4/06
Supreme Court dismissed citizen ombudsman's complaint for non-use of appeal due to lack of exceptional circumstances.
II CNP 35/07
Supreme Court dismisses appeal for non-compliance due to lack of exceptional circumstances preventing prior cassation.
I CNP 111/07
postanowienie SN z 12 grudnia 2007 r., I CNP 111/07, nie publ; postanowienie SN z 27
II CNP 105/08
Supreme Court dismissed appeal against first-instance judgment due to failure to use second-instance appeal remedy.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt III CNP 40/10

POSTANOWIENIE

Dnia 19 listopada 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie:

SSN Krzysztof Strzelczyk

w sprawie z wniosku I. C.

przy uczestnictwie D. R., K. M., J. M., M. M., K. M., S. M. i M. M.

o dział spadku po zmarłych D. i R. M.,

na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 listopada 2010 r.,

na skutek skargi uczestniczki D. R.

o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego

postanowienia Sądu Rejonowego w M. z dnia 14 marca 2008 r., sygn. akt I Ns (…)

[WSC (…)],

odrzuca skargę i nie obciąża uczestniczki D. R. kosztami postępowania

wywołanego wniesieniem skargi.

Uzasadnienie

Uczestniczka postępowania D. R. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z

prawem prawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego w M. z 14 marca 2008 r.

wydanego w sprawie z wniosku I. C. przy uczestnictwie D. R., K. M., J. M., S. M. i M. M.

o dział spadku.

Skarżąca wskazała, że od powyższego orzeczenia nie wniosła środka

odwoławczego oraz, że nie przysługuje jej żaden inny środek prawny. Jej zdaniem

niezgodność z prawem zaskarżonego orzeczenia wynika z naruszenia podstawowych

zasad porządku prawnego zaś wniesienie skargi od orzeczenia Sądu pierwszej instancji

uzasadnione jest dodatkowo faktem wystąpienia wyjątkowego wypadku. Wyjaśniła, że w

postępowaniu, którego skarga dotyczy nie była reprezentowana przez zawodowego

pełnomocnika i mając zaufanie do Sądu i jego rozstrzygnięcia nie skorzystała z

przysługującego jej środka odwoławczego. O oczywistym błędzie Sądu dowiedziała się

dopiero z apelacji wnioskodawczyni I. C., której sytuacja w postępowaniu była

identyczna. Sąd Okręgowy na skutek apelacji wnioskodawczyni zmienił orzeczenie

Sądu Rejonowego poprawiając oczywistą niezgodność orzeczenia z ustaleniami

poczynionymi przez Sąd pierwszej instancji w zakresie wartości nieruchomości i

wysokości udziału przypadającego I. C., co w ocenie skarżącej również świadczy o tym,

że zaskarżone orzeczenie jest niezgodne z prawem.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

przysługuje od prawomocnego postanowienia co do istoty sprawy wydanego w

postępowaniu nieprocesowym przez sąd drugiej instancji, gdy przez jego wydanie

stronie została wyrządzona szkoda, a zmiana lub uchylenie tego wyroku w drodze

przysługujących stronie środków prawnych nie było i nie jest możliwe (art. 519 2 § 1

k.p.c.). Na zasadzie wyjątku od powyższej reguły skargę można wnieść od

postanowienia sądu pierwszej instancji, jeżeli strony nie skorzystały z przysługujących

im środków prawnych, chyba że jest możliwa zmiana lub uchylenie orzeczenia w drodze

innych przysługujących stronie środków prawnych. W takiej sytuacji dopuszczalność

skargi uzależniona jest od kumulatywnego spełnienia dwóch dodatkowych przesłanek,

tj. istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania niezgodności z prawem o

kwalifikowanym charakterze, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku

prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela (art. 519 2 § 2

k.p.c.).

W ugruntowanym już orzecznictwie Sądu Najwyższego przyjmuje się, że za

wyjątkowy wypadek, o którym mowa w art. 5192 § 2 k.p.c. (art. 4241 § 2 k.p.c.) można

uznać np. nieskorzystanie przez stronę z przysługującego jej środka zaskarżenia z

powodu ciężkiej choroby, katastrofy, klęski żywiołowej lub błędnej informacji udzielonej

przez pracownika sądu, a zatem, że w przepisie tym chodzi o sytuacje, gdy nie

skorzystanie z przysługującego stronie środka odwoławczego spowodowane było

wyjątkowymi okolicznościami, które obiektywnie uniemożliwiały jej wniesienie tego

środka (zob. np. postanowienie SN z 2 lutego 2006 r., I CNP 4/06, OSNC 2006, nr 6,

poz. 113; postanowienie SN z 19 października 2006 r., III BU 2/06, OSNP 2007, nr 1718, poz. 263; postanowienie SN z 22 marca 2007 r., II CNP 35/07, nie publ;

postanowienie SN z 12 grudnia 2007 r., I CNP 111/07, nie publ; postanowienie SN z 27

listopada 2008 r., II CNP 105/08, nie publ; wyrok SN z 24 czerwca 2009 r., I CNP 28/09,

nie publ.).

Skarżąca wnosząc skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem postanowienia

Sądu Rejonowego w M. nie wykazała, że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający

dopuszczalność skargi. Przytoczona przez nią argumentacja zmierza co najwyżej do

wykazania, że niezgodność z prawem wynika z naruszenia podstawowych zasad

porządku prawnego oraz naruszenia konstytucyjnych wolności i praw człowieka i

obywatela. Zdaniem skarżącej uchybienia, których dopuścił się Sąd pierwszej instancji

skutkowały naruszeniem art. 45 ust. 1 Konstytucji RP jak również art. 6 Konwencji o

Ochronie Praw Człowieka i Podstawowych Wolności. Skarżąca nie wykazała natomiast,

że istnieją okoliczności, z których wynikałoby, że nie skorzystanie z przysługującego

środka odwoławczego, a konkretnie z apelacji spowodowane było wyjątkowymi

okolicznościami, które obiektywnie uniemożliwiały jej wniesienie tego środka prawnego.

Przeciwnie, sama skarżąca w uzasadnieniu skargi wyjaśniła, że mając zaufanie do

orzeczenia Sądu nie skorzystała z przysługującego jej środka odwoławczego. Jak

wynika z uzasadnienia skargi, skarżąca miała nie tylko świadomość, że przysługuje jej

środek odwoławczy, ale również miała wiedzę o tym, że środek taki wniosła jej siostra,

uczestniczka postępowania I. C. Dopiero w momencie, gdy wniesiona przez

uczestniczkę postępowania apelacja okazała się skuteczna, skarżąca postanowiła

zaskarżyć przedmiotowe orzeczenie, którego wcześniej nie kwestionowała. Powyższe

okoliczności, jak również fakt, że w postępowaniu, w którym wydane zostało zaskarżone

orzeczenie skarżąca nie była reprezentowana przez zawodowego pełnomocnika, nie

stanowią wyjątkowego wypadku w rozumieniu art. 5192 § 2 k.p.c.

Zważyć też należy, że zgodnie z treścią przepisu art. 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., na

wnoszącym skargę ciąży obowiązek wykazania, że wzruszenie zaskarżonego

orzeczenia w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe. Obowiązkiem

wnoszącego skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia

jest przeprowadzenie wywodu, z którego wynikałoby, że konkretny środek (środki) nie

jest dopuszczalny albo, że z innych względów nie mógłby odnieść skutku. Należy przy

tym podkreślić, że artykuł 4245 § 1 pkt 5 k.p.c., wyraźnie wskazuje, że okoliczność ta ma

zostać przez skarżącego „wykazana”. Nie wystarczy zatem samo twierdzenie

skarżącego nie poparte w tym zakresie stosowną argumentacją i przytoczeniem

właściwych przepisów prawnych (por. post. SN z 17 sierpnia 2005 r., I CNP 5/05, OSNC

2006, nr 1, poz. 17; post. SN z 22 listopada 2006 r., V CNP 140/06, nie publ; post. SN z

30 stycznia 2008 r., V CNP 199/07, nie publ.). Skarżąca nie przytoczyła jednak, w tym

zakresie, żadnej argumentacji prawnej ograniczając się do gołosłownego stwierdzenia,

że nie wniosła środka odwoławczego i nie przysługuje jej żaden inny środek prawny.

Skarżąca, w szczególności nie odniosła się do skargi o wznowienie postępowania, która

przysługuje uczestnikowi postępowania nieprocesowego na podstawie art. 524 k.p.c.

Brak wykazania tej przesłanki powoduje to, że skarga dotknięta jest tzw. brakiem

istotnym, nienaprawialnym i podlega odrzuceniu, bez wzywania do jego usunięcia – art.

4248 § 1 k.p.c. (por. post. SN z 12 czerwca 2006 r., I CNP 21/06, nie publ., post. SN z

27 lipca 2006 r., III CNP 34/06, nie publ., post. SN z 17 stycznia 2007 r. I CNP 76/06, nie

publ.).

Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy na podstawie art. 4248 § 1 i 2 k.p.c.

w zw. z art. 13 § 2 k.p.c. orzekł jak w sentencji rozstrzygając o kosztach postępowania

na podstawie art. 102 w zw. z art. 108 § 1 k.p.c.