Supreme Court dismissed cassation on co-ownership partition, upholding physical division of land with building allocation to active owners.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal filed by a co-owner against the lower court's decision to physically partition two adjacent land plots. The court found that the appellant, who did not reside in the damaged building, was correctly identified as not utilizing the property, whereas the other co-owners actively maintained the structure. Consequently, the court ruled that the building must be allocated to the active owners to ensure its preservation, rejecting the appellant's claim that she required housing on the land for her agricultural business.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 211 kc; Art. 25 kc: In co-ownership partition cases involving a building, the court must allocate the structure to co-owners actively maintaining it, disregarding claims that the owner requires housing on the land for agricultural purposes if they do not reside there.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt III CKN 893/98
POSTANOWIENIE
Dnia 19 października 2000 r.
Sąd Najwyższy Izba Cywilna
w składzie następującym:
Przewodniczący: SSN - Tadeusz Domińczyk (spraw.)
Sędziowie:
SN - Zbigniew Kwaśniewski
SN - Kazimierz Zawada
Protokolant: Iwona Budzik
po rozpoznaniu w dniu 19 października 2000 r.
na rozprawie sprawy z wniosku J. O.
z udziałem K. i S. małżonków T.
o zniesienie współwłasności,
na skutek kasacji wnioskodawczyni
od postanowienia Sądu Wojewódzkiego w L.
z dnia 14 maja 1998 r., sygn. akt II Ca […]
p o s t a n a w i a:
oddalić kasację.
UZASADNIENIE
Zaskarżonym
postanowieniem
Sąd
Wojewódzki
oddalił
apelację
wnioskodawczyni J. O. od postanowienia Sądu Rejonowego w P. znoszącego
współwłasność
nieruchomości
przez
ich
podział
fizyczny.
Z
dwóch
dotychczasowych działek oznaczonych numerami […]6 i […]9 – w oparciu
o opinię biegłego – utworzone zostały dwie nowe działki, z których działka
o nr […]6/2 i powierzchni 1,321 ha przypadła wnioskodawczyni, zaś druga
oznaczona nr […]6/3 i powierzchni 0,4404, przyznana została na współwłasność
K. i S. małż. T.. Tytułem wyrównania udziałów Sąd Rejonowy zasądził
od uczestników małż. T. na rzecz wnioskodawczyni kwotę 20.844 zł.
Oddalając apelację Sąd Wojewódzki przyjął, w ślad za Sądem Rejonowym, iż
na obu sąsiadujących działkach posadowiony został dom mieszkalny. Dom ten
był przedmiotem zabiegów remontowych uczestników i tylko z tej przyczyny
ocalał przed całkowitą dewastacją. Wartość budynku, bez uwzględnienia
nakładów, wynosi 15.368,71 zł. Wartość dokonanych przez uczestników
nakładów odpowiada kwocie 25.068,15 zł. Podział obu działek w taki sposób,
iżby współwłaścicielom przypadły także fizyczne części budynku, nie jest
możliwy. W tych warunkach jedynie dopuszczalny jest taki fizyczny podział
działek, który pozwala lokować dom mieszkalny na jednej z nowoutworzonych
działek. Ponieważ tylko uczestnicy dają gwarancje dbałości o stan budynku,
zabudowana działka im tylko mogła być przyznana. Za takim rozwiązaniem
przemawia też okoliczność, że wnioskodawczyni nie zamieszkuje w części
budynku pozostającej w jej władaniu. Samo zaś wykorzystanie tej części na cele
mieszkalne musiałoby być poprzedzone remontem, z czym wiąże się
konieczność daleko idącej współpracy wnioskodawczyni i uczestników.
Ta jednakże nie wchodzi w rachubę wobec zadawnionego konfliktu jaki ich
dzieli.
Postanowienie Sądu Wojewódzkiego zaskarżyła wnioskodawczyni.
W kasacji
opartej
na
podstawie
naruszenia
prawa
materialnego
wnioskodawczyni domaga się uchylenia postanowień obu instancji i przekazania
sprawy Sądowi Rejonowemu do ponownego rozpoznania. Skarżąca zarzuca
w szczególności naruszenie art. 211 kc „przez nieuwzględnienie konieczności
posiadania przez wnioskodawczynię, właścicielkę gospodarstwa rolnego,
mieszkania w miejscowości, w której posiada gospodarstwo rolne” oraz art. 25
kc „przez błędną wykładnię tego przepisu, skutkującym przyjęciem, że
wnioskodawczyni nie zamieszkuje w przedmiotowym domu”.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja nie jest uzasadniona. Zważywszy, iż oparta ona została na
pierwszej z podstaw wskazanych w art. 3931 kpc, naruszenia prawa
materialnego, kontroli kasacyjnej podlega tylko to, czy w oparciu o ustalone
okoliczności stanu faktycznego sąd właściwie zastosował to prawo. Ponieważ
przedmiotem
rozpoznania
w
spawie
był
wybór
sposobu
wyjścia
współwłaścicieli ze współwłasności, Sąd Wojewódzki skoncentrował uwagę na
zachowaniach wnioskodawczyni, które określają jej stosunek do wzniesionego
na gruncie domu mieszkalnego w sensie charakteru sprawowanego nad nim
władztwa i przyjął, że faktycznie nie korzysta ona z pomieszczeń tego budynku.
To zaś jest następstwem złego stanu technicznego obiektu wynikłego
z zaniechania prac remontowych i co więcej, odmowy współuczestniczenia
w nieodzownych
zabiegach
w
tym
względzie
podejmowanych
przez
uczestników postępowania. Z kolei korzystanie z budynku nie jest warunkiem
zachowania
sprawności
zawodowej
tejże
wnioskodawczyni,
skoro
gospodarstwo rolne prowadzi ona zaspokajając swoje potrzeby mieszkaniowe
poza tym budynkiem. Jeżeli zaś wnioskodawczyni zarzuca w kasacji, iż
rzeczywiście w budynku mieszka, to tym samym zwalcza ona stanowisko Sądu
Wojewódzkiego w przedmiocie ustaleń faktycznych, co możliwe jest tylko
w ramach drugiej z podstaw kasacyjnych, naruszenia przepisów postępowania,
na którą to podstawę skarżąca się nie powołuje. Uwaga ta odnosi się także do
dalszych zarzutów podniesionych w kasacji, a sprowadzających się do
twierdzenia, że skarżąca czyniła przygotowania do prac remontowych, że
uczestnicy remonty te prowadzili wbrew wymogom sztuki budowlanej, co
odbiera im walor przydatności i wreszcie, że Sądy dokonały wyboru tego
z wariantów projektu podziału nieruchomości przedstawionego przez biegłego,
który
przeczy
społeczno-gospodarczemu
przeznaczeniu
przedmiotu
współwłasności.
W tych okolicznościach nie może być mowy o naruszeniu art. 211 kc. Nie
zachodzi także zarzucone w kasacji naruszenie art. 25 kc. Nie chodzi wszak
w sprawie o określenie miejscowości, z którą wnioskodawczyni wiązałaby
zamiar stałego pobytu, a o skutki wyłączenia z jej władztwa budynku, który
według stanowiska Sądu Wojewódzkiego jest jej zbędny z punktu widzenia
potrzeb prowadzonego gospodarstwa rolnego.
W tych warunkach i na zasadzie art. 39312 kpc należało orzec jak
w sentencji.
aw
er