Supreme Court excludes judge from case due to conflict of interest arising from prior judicial appointment process.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court granted a request to exclude Judge Marka Dobrowolski from a professional liability case. The defendant and the Chief Prosecutor argued that the judge's recent appointment to the Supreme Court, following a specific competition, created a conflict of interest. The court ruled that this situation could lead to a significant violation of the right to a fair trial under Article 6 of the ECHR, necessitating the judge's removal to ensure the court's independence.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 41 § 1 k.p.k.; Art. 42 § 1 k.p.k.; Art. 6 ust. 1 EKPC; Art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k. - A judge must be excluded if their participation in the adjudication could realistically lead to a significant violation of the standard of an independent and impartial court established by law.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
II ZO 114/25 POSTANOWIENIE Dnia 28 listopada 2025 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Barbara Skoczkowska w sprawie prokurator Prokuratury Rejonowej […] w Ł. – X. Y., w związku z zażaleniami obwinionego oraz Naczelnika Wydziału Spraw Wewnętrznych Prokuratury Krajowej na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2021 r., sygn. I DI 34/21 po rozpoznaniu w Izbie Odpowiedzialności Zawodowej, na posiedzeniu w dniu 28 listopada 2025 r., wniosku X. Y. - prokuratora Prokuratury Rejonowej […] w Ł. w przedmiocie wyłączenia SSN Marka Dobrowolskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II ZIZ 14/22 postanowił: uwzględnić wniosek i na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. w zw.
z art. 42 § 1 k.p.k. oraz art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka wyłączyć sędziego Sądu Najwyższego Marka Dobrowolskiego od udziału w rozpoznaniu sprawy o sygn. akt II ZIZ 14/22; UZASADNIENIEZażalenie na uchwałę Sądu Najwyższego z dnia 7 października 2021 r., sygn. I DI 34/21 wnieśli: obwiniony X. Y. oraz Naczelnik Wydziału Spraw Wewnętrznych i Prokuratury Krajowej. Sprawa ta została zarejestrowana w repertorium Izby Odpowiedzialności Zawodowej pod sygn. akt II ZIZ 14/22, a do jej rozpoznania został wyznaczony następujący skład orzekający:
Prezes SN Wiesław Kozielewicz (przewodniczący), SSN Marek Dobrowolski (sprawozdawca) oraz SSN Zbigniew Korzeniowski.Wnioskiem z dnia 13 października 2025 r. X. Y. zwrócił się do Sądu Najwyższego o wyłączenie od rozpoznania sprawy II ZIZ 14/22 SSN Wiesława Kozielewicza, SSN Marka Dobrowolskiego oraz SSN Zbigniewa Korzeniowskiego. Sprawy te zostały zarejestrowane w IOZ odpowiednio pod sygn. II ZO 113/ 25, II ZO 114/25 oraz II ZO 115/25. Sprawa o sygn. II ZO 114/25 została przydzielona do rozpoznania SSN Barbarze Skoczkowskiej.Sąd Najwyższy zważył co następuje:Niezależnie od treści wniosku, jego złożenie umożliwiło wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia SSN Marka Dobrowolskiego od rozpoznania sprawy o sygn.
II ZIZ 114/25.Zgodnie z treścią art. 41 § 1 k.p.k. sędzia ulega wyłączeniu, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie. W niniejszej sprawie niewątpliwie mamy do czynienia z taką sytuacją. Odwołując się do utrwalonego już orzecznictwa Sądu Najwyższego, wskazać należy, że wyłączenie sędziego na podstawie art. 41 § 1 k.p.k. winno nastąpić nie tylko w sytuacji, gdy istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, ale również wówczas, gdy orzekanie przez sędziego w sprawie mogłoby realnie prowadzić do znacznie poważniejszego uchybienia, tj. naruszenia standardu z art. 6 ust. 1 Europejskiej Konwencji o Ochronie Praw Człowieka (EKPC) i uznania, że taki skład orzekający nie stanowi niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą (zob. postanowienia Sądu Najwyższego z: dnia 13 października 2021 r., sygn.
II KO 30/21, dnia 6 września 2022 r., II KK 44/21, czy z dnia 28 września 2022 r., IV KK 333/22).Faktem powszechnie znanym jest okoliczność związana z uzyskaniem statusu sędziego Sądu Najwyższego przez Marka Dobrowolskiego w następstwie brania udziału w konkursie przed Krajową Radą Sądownictwa w składzie ukształtowanym ustawą z dnia 8 grudnia 2017 r., co mogłoby prowadzić, gdyby sędzia ten zasiadał w składzie rozstrzygającym sprawę, nie tylko do naruszenia prawa strony do rozpoznania sprawy przez bezstronny i niezależny sąd ustanowiony ustawą w rozumieniu art. 6 ust. 1 EKPC, standardu konstytucyjnego (art. 45 ust. 1 Konstytucji RP), ale także do przyjęcia, że sąd z udziałem tego sędziego byłby sądem nienależycie obsadzonym w rozumieniu art. 439 § 1 pkt 2 k.p.k.
Taka konkluzja wynika przecież wprost z uchwały Sądu Najwyższego z dnia 2 czerwca 2022 r., I KZP 2/22 oraz uchwały trzech połączonych Izb Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2020 r. (BSA I-41 10-1/20, OSNKW 2020, z. 2, poz. 7), która z uwagi na nadanie jej statusu zasady prawnej, wiąże wszystkie składy Sądu Najwyższego (por. np. postanowienia SN z dnia 16 września 2021 r., I KZ 29/21; z dnia 29 września 2021 r., V KZ 47/21 i z dnia 21 stycznia 2022 r., III CO 6/22). Mając na uwadze powyższą argumentację konieczne stało się podjęcie przez Sąd Najwyższy decyzji o wyłączeniu SSN Marka Dobrowolskiego od rozpoznania sprawy o sygn.
II ZIZ 14/22.Na marginesie wskazać należy, że Sąd Najwyższy w dniu 8 października 2025 r., sygn. II ZO 103/25, wydał również postanowienie dotyczące wniosku o wyłączenie SSN Marka Dobrowolskiego, jednakże wniosek z dnia 25 września 2025 r. w tym zakresie, pozostawił bez rozpoznania. Okoliczność ta dała Sądowi Najwyższemu, obecnie rozpoznającemu wniosek z dnia 13 października 2025 r., podstawy do jego merytorycznego rozpoznania. Mając powyższe na uwadze, orzeczono jak na wstępie. [M. T.] [r.g.]