Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UZP 26/95 Generato dall'IA

Supreme Court rules disability pension for Reserve Miliceja Obywatelska staff belongs to Social Insurance Fund, not Police Command.

Numero d'incarto II UZP 26/95
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court ruled that a disability pension for a Reserve Miliceja Obywatelska officer must be paid by the Social Insurance Fund rather than the Police Command. The applicant argued for a police pension based on specific statutes, while the Police Command claimed authority under an unpublished ministerial resolution. The court determined that Article 4 of the 1974 Law on Disability Pensions explicitly assigns the right to establish and pay such pensions exclusively to the Social Insurance Fund, excluding military or police administrative bodies.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin; ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji: Prawo do renty inwalidzkiej dla osób pełniących służbę w rezerwie wojskowej ustala i wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych, a nie organy administracyjne.

Parole chiave

Generato dall'IA
disability pension entitlement Social Insurance Fund Reserve Miliceja Obywatelska administrative authority pension payment body

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Ustawa z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin
Ustawa z dnia 31 stycznia 1959 r. o zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (d. Milicji Obywatelskiej) oraz ich rodzin
Uchwała nr 275 Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1981 r.
Uchwała nr 275 Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1981 r. w
art. 391 k.p.c
rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.
art. 194 § 1 k.p.c
przekształcenie powództwa w trybie art. 194 § 1 k.p.c., wobec
art. 393 § 1 k.p.c
przepisu art. 393 § 1 k.p.c.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Uchwała z dnia 24 stycznia 1996 r.

II UZP 26/95

Przewodniczący SSN: Stefania Szymańska, Sędziowie SN:

Jerzy Kuźniar (sprawozdawca), Jadwiga Skibińska-Adamowicz,

Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Iwony Kaszczyszyn,

w sprawie z wniosku Eugeniusza D. przeciwko Komendzie

Wojewódzkiej Policji w S. o rentę inwalidzką, po rozpoznaniu

na posiedzeniu jawnym dnia 24 stycznia 1996 r. zagadnienia

prawnego przekazanego przez Sąd Apelacyjny w Łodzi postanowieniem z dnia 18 października 1995 r., [...] do

rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.

Czy osobie pełniącej służbę w Rezerwowych Oddziałach

Milicji Obywatelskiej przysługuje renta inwalidzka

przewidziana w ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu

inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z

1983 r. Nr 13, poz. 68 z późniejszymi zmianami) od Komendy

Wojewódzkiej Policji, czy też od właściwego Oddziału Zakładu

Ubezpieczeń Społecznych ?

p o d j ą ł

następującą uchwałę:

Osobie pełniącej służbę w Rezerwowych Oddziałach Milicji

Obywatelskiej przysługuje renta inwalidzka na zasadach

przewidzianych w ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu

inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (jednolity

tekst: Dz. U. z 1983 r. Nr 13, poz. 68 ze zm.), do której

prawo ustala i świadczenie wypłaca właściwy do spraw rent

Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

U z a s a d n i e n i e

Omawiane zagadnienie prawne powstało na tle następującego

stanu faktycznego:

Decyzją z dnia 26 sierpnia 1993 r. Komenda Wojewódzka

Policji w S. odmówiła przyznania wnioskodawcy Eugeniuszowi D.

urodzonemu 23 stycznia 1940 r. policyjnej renty inwalidzkiej,

stwierdzając, że świadczenie takie przysługuje tylko funkcjonariuszom Policji i b. członkom ORMO na podstawie art. 16

ust. 1 i 77 ust. 1 ustawy z dnia 31 stycznia 1959 r. o

zaopatrzeniu emerytalnym funkcjonariuszy Policji (d. Milicji

Obywatelskiej) oraz ich rodzin (tekst jednolity: Dz. U. z 1983

r., Nr 46, poz. 210). Wnioskodawca jako pełniący służbę w ROMO

nie jest objęty działaniem powyższej ustawy, a więc nie

spełnia warunków do przyznania świadczeń w niej przewidzianych.

W odwołaniu od powyższej decyzji wnioskodawca podał, że

na podstawie karty mobilizacyjnej został powołany do służby w

ROMO w dniu 13 grudnia 1981 r. i będąc w służbie uległ

wypadkowi w dniu 1 marca 1982 r., doznając skomplikowanego

złamania nogi, co początkowo spowodowało 20% uszczerbek na

zdrowiu, a wobec pogarszania się stanu zdrowia - inwalidztwo

II grupy.

Pozwana Komenda Policji wniosła o oddalenie odwołania, a

w toku postępowania, w piśmie z dnia 27 grudnia 1993 r. o

"niewyznaczenie terminu rozprawy albo zawieszenie

postępowania" wskazując, że istnieje możliwość przyznania

odwołującemu się wojskowej renty inwalidzkiej na podstawie

przepisów niepublikowanej uchwały nr 275 Rady Ministrów z dnia

23 grudnia 1981 r. w sprawie dodatkowych uprawnień osób

pełniących służbę w niektórych jednostkach zmilitaryzowanych i

członków ich rodzin, o ile zostanie uznane, że inwalidztwo

wnioskodawcy jest następstwem wypadku z dnia 1 marca 1982 r. i

powstało w terminie 3 lat od chwili wypadku.

W orzeczeniu z dnia 16 sierpnia 1994 r. Wojewódzka

Komisja Lekarska MSW w Ł. zaliczyła wnioskodawcę do II grupy

inwalidów w związku z wypadkiem w ROMO, stwierdzając, że

inwalidztwo istnieje od "XII.1993 r." i jest trwałe. Okręgowa

Komisja Lekarska MSW w Ł. orzeczeniem z dnia 16 listopada 1994

r. zaliczyła wnioskodawcę do II grupy inwalidów stwierdzając,

że inwalidztwo to nie pozostaje w związku z wypadkiem w

służbie ani w związku ze służbą w Policji.

Wyrokiem z dnia 5 czerwca 1995 r. Sąd Wojewódzki-Sąd

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Łodzi zmienił zaskarżoną

decyzję i przyznał wnioskodawcy prawo do renty inwalidzkiej

III grupy wojskowej z tytułu wypadku w czasie służby "w

organach obrony" od dnia 1 lipca 1993 r., [...].

Świadczenie to wypłacać powinien resort Spraw

Wewnętrznych, stosownie do ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o

zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin

(jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r., nr 13, poz. 68), stosując

wymienioną wyżej uchwałę Rady Ministrów nr 275/81 z dnia 23

grudnia 1981 r.

W rewizji od powyższego wyroku, pozwana Komenda

Wojewódzka Policji wniosła o jego zmianę i oddalenie

odwołania, stwierdzając, że świadczenie winno być przyznane i

wypłacane przez właściwy Oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.

Sąd Apelacyjny przedstawiając zagadnienie prawne budzące

poważne wątpliwości wskazał na rozbieżność wynikającą z art. 4

ust. 1 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o z.i.w. i art. 2 § 2

uchwały Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1981 r. Według pierwszego przepisu, prawo do świadczeń ustalają i świadczenia

wypłacają właściwe do spraw rent organy ZUS, zaś według

drugiego - przysługujące świadczenia rentowe przewidziane

ustawą z 29 maja 1974 r. "na zasadach ustalanych dla żołnierzy

niezawodowych" przyznają organy resortu spraw wewnętrznych.

Zdaniem Sądu przepis § 2 ust. 2 uchwały Rady Ministrów jest

zbędny, skoro powołane w ust. 1 ustawy wskazują organy, od

których przysługują świadczenia.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Uchwała nr 275 Rady Ministrów z dnia 23 grudnia 1981 r. w

sprawie dodatkowych uprawnień osób pełniących służbę w

niektórych jednostkach zmilitaryzowanych (niepublikowana)

wydana została z powołaniem się na upoważnienie zawarte w art.

134 ust. 2 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym

obowiązku obrony PRL (Dz. U. z 1979 r., Nr 18, poz. 111)

określając, że dodatkowe uprawnienia w niej przewidziane

przysługują "osobom powołanym na podstawie przydziałów

organizacyjno-mobilizacyjnych do służby w zmilitaryzowanych

jednostkach Milicji Obywatelskiej i Służby Więziennej".

Uprawnienia te, to - według przepisu § 2 ust. 1 pkt 1 i 2

wymienionej uchwały - świadczenia przewidziane w ustawie z

dnia 16 grudnia 1972 r. o świadczeniach odszkodowawczych

przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w

związku ze służbą wojskową (Dz. U. Nr 53, poz. 342) oraz w

ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów

wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (jednolity tekst: Dz.

U. z 1983 r., Nr 13, poz. 68 ze zm.) "na zasadach ustalonych

dla żołnierzy niezawodowych".

Wątpliwości Sądu Apelacyjnego dotyczą rozumienia ust. 2 §

2, który uprawnienia przewidziane w tych ustawach dla organów

wojskowych "w zakresie postępowania oraz w zakresie wypłaty

świadczeń" przekazuje odpowiednio organom spraw wewnętrznych i

sprawiedliwości.

W istocie jednak - w tym zakresie - nie dochodzi do

sygnalizowanej sprzeczności powołanego wyżej przepisu z art. 4

ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o z.i.w., gdyż regulują one

różną materię. [...]

Przepis ust. 2 § 2 uchwały odnosi się do obu rodzajów

świadczeń, tj. - mówiąc najogólniej - wypadkowych (ustawa z

dnia 16 grudnia 1972 r.) oraz rentowych (ustawa z dnia 29 maja

1974 r.).

Przy świadczeniach wypadkowych te "uprawnienia dla

organów wojskowych", które przysługują organom spraw

wewnętrznych, w przypadku osób, o których mowa w przepisie § 1

uchwały nr 275 Rady Ministrów, to wymienione w art. 11 ust. 1

ustawy (orzekanie wojskowych komisji lekarskich o stopniu

uszczerbku na zdrowiu w związku z wypadkiem), w art. 12 (prawo

do odszkodowania oraz jego wysokość ustalają właściwe organy

wojskowe) oraz w art. 13 (odszkodowanie wypłaca właściwy organ

wojskowy).

W przypadku świadczeń rentowych przewidzianych w

rozdziale 4 "Uprawnienia inwalidów wojskowych" oraz w

rozdziale 6 "Przepisy wspólne", to jedynie określone w art. 56

ust. 4 tej ustawy obowiązki zakładów pracy wynikające z

przepisów o powszechnym zaopatrzeniu emerytalnym oraz w art.

57 ust. 1, który upoważnia wojskowe komisje lekarskie do

określenia związku...obrażeń lub chorób... ze służbą wojskową.

Artykuł 4 ust. 1 ustawy z 29 maja 1974 r. wyraźnie

stanowi, że prawo do świadczeń pieniężnych, w tym do rent

inwalidzkich - art. 2 pkt 1 lit. a - "ustalają i świadczenia

wypłacają właściwe do spraw rent organy Zakładu Ubezpieczeń

Społecznych", a więc uprawnienie to nie jest przewidziane dla

organów wojskowych, i tym samym nie przeszło,w stosunku do

osób wymienionych w uchwale nr 275 Rady Ministrów,na organy

spraw wewnętrznych. Podobnie reguluje - w przepisach wspólnych

- art. 56 ust. 2 wskazując, że prawo do świadczeń ustala organ

rentowy (por. art. 4 ust. 1) w formie decyzji, od której

osobie zainteresowanej przysługują środki prawne przewidziane

w odrębnych przepisach.

Rozważania te prowadzą więc do wniosku, że prawo do renty

inwalidzkiej przysługującej osobie pełniącej służbę w

Rezerwowych Oddziałach Milicji Obywatelskiej na zasadach

przewidzianych w ustawie z dnia 29 maja 1974 r. o z.i.w.

ustala i świadczenie wypłaca właściwy do spraw rent Zakład

Ubezpieczeń Społecznych, a to zgodnie z cyt. art. 4 ust. 1

ustawy.

Z tych względów podjęto uchwałę jak w sentencji. Sąd

Najwyższy zauważa, że wobec zajętego stanowiska, pogląd

Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Z.W. [...] nie może

być uznany za prawidłowy.

Skoro sprawa toczy się przed Sądem Apelacyjnym w związku

z rewizją pozwanej Komendy Wojewódzkiej Policji w S. od wyroku

Sądu Wojewódzkiego, nie jest już możliwe ewentualne

przekształcenie powództwa w trybie art. 194 § 1 k.p.c., wobec

przepisu art. 393 § 1 k.p.c. Nie byłoby to jednak wyłączone w

trakcie postępowania przed Sądem Wojewódzkim jako sądem I

instancji.