Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UZ 47/09 Generato dall'IA

Supreme Court allows pension appeal despite low value, ruling case subject is pension grant, not arrears adjustment.

Numero d'incarto II UZ 47/09
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Accolto (Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court overturned the appellate court's dismissal of a cassation appeal regarding a pension dispute. The appellant argued that the case concerned the grant of a pension right, whereas the lower court treated it as a property rights matter regarding payment dates, citing a low monetary value threshold. The court held that because the original administrative decision concerned the grant of a pension, the entire proceeding remains a pension grant case regardless of the specific date dispute or the low value involved.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 3982 § 1 k.p.c.; Art. 3941 § 3 k.p.c.; A cassation appeal in a pension grant case is admissible regardless of the subject matter's value, as the case subject is defined by the initial administrative decision on the right to the pension.

Parole chiave

Generato dall'IA
pension grant cassation admissibility value threshold property rights administrative decision payment date Supreme Court

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 3982 § 1 k.p.c.
zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.).
Art. 3941 § 3 k.p.c.
Art. 3986 § 2 k.p.c.
art. 3982 § 1 k.p.c
zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.).
art. 3921 § 1 k.p.c
przedmiotu zaskarżenia nie jest mniejsza niż dziesięć tysięcy złotych - art. 3921 § 1
art. 39816 k.p.c
związku z art. 39816 k.p.c.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II UZ 47/09

POSTANOWIENIE

Dnia 18 stycznia 2010 r.

Sąd Najwyższy w składzie :

SSN Zbigniew Korzeniowski (przewodniczący, sprawozdawca)

SSN Józef Iwulski

SSN Jolanta Strusińska-Żukowska

w sprawie z wniosku Z. J.

przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych

o emeryturę,

po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń

Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 18 stycznia 2010 r.,

zażalenia organu rentowego na postanowienie Sądu Apelacyjnego w […]

z dnia 15 września 2009 r.,

uchyla zaskarżone postanowienie.

Uzasadnienie

Sąd Apelacyjny postanowieniem z 15 września 2009 r. odrzucił skargę kasacyjną

pozwanego organu ubezpieczeń społecznych ze względu na wartość przedmiotu

zaskarżenia (art. 3982 § 1 k.p.c.).

W sprawie pozwany decyzją z 7 grudnia 2006 r. odmówił wnioskodawcy Z. J.

prawa do emerytury i Sąd Okręgowy-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił

jego odwołanie. Sąd Apelacyjny, po apelacji wnioskodawcy, wyrokiem z 21 kwietnia

2009 r. zmienił wyrok pierwszej instancji oraz poprzedzającą go decyzję organu

rentowego w ten sposób, że przyznał mu prawo do emerytury od 1 października

2006 r.

W skardze kasacyjnej pozwany zaskarżył ten wyrok w części przyznającej prawo

do emerytury od 1 października 2006 r., gdyż wnioskodawca urodził się 26

października 1946 r., stąd prawo do emerytury w wieku 60 lat przysługuje mu od 26

października 2006 r. Skarżący wniósł o zmianę wyroku i przyznanie prawa do

emerytury od 26 października 2006 r.

W ocenie Sądu Apelacyjnego taki zakres zaskarżenia wymagał odrzucenia skargi

kasacyjnej, gdyż wskazana przez pozwanego wartość przedmiotu zaskarżenia

wynosi 1.134,32 zł. Sąd Apelacyjny odwołał się do postanowienia Sądu

Najwyższego z 28 listopada 2001 r., II UZ 80/01 (OSNP 2003 nr 18, poz. 449), w

którym stwierdzono, iż: „Sprawa o wyrównanie emerytury za okres poprzedzający

datę przyznania świadczenia nie jest sprawą o przyznanie emerytury, lecz sprawą o

prawa majątkowe, w której kasacja jest dopuszczalna wówczas, gdy wartość

przedmiotu zaskarżenia nie jest mniejsza niż dziesięć tysięcy złotych - art. 3921 § 1

k.p.c." (obecnie art. 3982 § 1 k.p.c.). Na etapie skargi kasacyjnej spór nie dotyczył

prawa do emerytury, a jedynie daty, od której należy świadczenie przyznać

(wypłacić). Sprawa jest sprawą o prawo majątkowe, a nie sprawą o przyznanie

emerytury. Prawo to przesądził prawomocny wyrok Sądu Apelacyjnego i skarżący

prawa tego nie kwestionuje. Dopuszczalność skargi kasacyjnej uzależniona jest od

wartości przedmiotu zaskarżenia i skoro pozwany określił ją na kwotę 1.134,32 zł,

to skarga kasacyjna jako niedopuszczalna podlegała odrzuceniu (art. 398 6 § 2

k.p.c.).

W zażaleniu pozwany zarzucił, że skarga kasacyjna jest dopuszczalna, gdyż

rozpatrywana sprawa

mieści się w kategorii spraw o przyznanie emerytury.

Przedmiotem odwołania, które rozpoczęło postępowania sądowe w sprawie była

decyzja pozwanego z 7 grudnia 2006 r. odmawiająca wnioskodawcy prawa do

emerytury. W postępowaniu sądowym prawo do emerytury zostało przyznane od

błędnej daty, w której wnioskodawca nie spełniał wszystkich warunków do jego

nabycia. Dalej jest to sprawa o przyznanie emerytury, dlatego dopuszczalność

skargi nie jest uzależniona od wartości przedmiotu sporu.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zażalenie jest zasadne.

Ujawnia problem czy sprawa w toku instancji może zmienić się z kasacyjnej (w

której dopuszczalna jest skarga kasacyjna) na niekasacyjną.

Oczywiście nie dotyczy on spraw zależnych wyłącznie od wartości przedmiotu

zaskarżenia.

Chodzi o sprawę, w której skarga kasacyjna przysługuje niezależnie od wartości

przedmiotu zaskarżenia.

Zatem o to, czy sprawa, która pierwotnie jest sprawą kasacyjną może utracić

później ten walor, z tego względu, że decydować będzie nie przedmiot sprawy a

tylko wartość przedmiotu zaskarżenia.

Zgodnie z art. 3982 § 1 k.p.c. skarga kasacyjna jest niedopuszczalna w sprawach

z zakresu ubezpieczeń społecznych, w których wartość przedmiotu zaskarżenie

jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych. Jednakże skarga kasacyjna przysługuje

niezależnie do wartości przedmiotu zaskarżenie w sprawach o przyznanie i o

wstrzymanie emerytury lub renty oraz o objęcie obowiązkiem ubezpieczenia

społecznego.

Sprawa o przyznanie emerytury jest także sprawą o prawo majątkowe, w której

ustala się wartość przedmiotu sporu i zaskarżenia.

Jednakże wartość przedmiotu zaskarżenia w sprawie o przyznanie emerytury nie

przesądza o dopuszczalności skargi kasacyjnej. Brak łącznika z tą wartością jako

wyznacznika dopuszczalności skargi kasacyjnej oznacza, że dla rozważanej

kwalifikacji sprawy znaczenie ma tylko jej przedmiot. Ten zaś jest jeden dla całego

postępowania, począwszy od decyzji odmawiającej przyznania emerytury i

odwołania rozpatrywanego przez sądy powszechne, aż do postępowania

kasacyjnego, skoro w sprawie o przyznanie emerytury skarga kasacyjna jest

dopuszczalna niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.

Uwzględnienie odwołania od decyzji i przyznanie emerytury przez sąd pierwszej

instancji nie oznacza, że na tym etapie sprawa przestaje być sprawą o przyznanie

emerytury, również gdy rozstrzyga o tym dopiero sąd drugiej instancji. Gdy

orzeczenie przyznające emeryturę jest niezgodne z prawem materialnym, to

obejmuje również sytuację taką jak w tej sprawie, czyli prawidłową datę przyznania

emerytury.

Nieuprawnione jest zatem założenie, że sprawa pierwotnie kasacyjna może w

toku instancji stać się niejako „warunkowo kasacyjna" ze względu na wartość

przedmiotu zaskarżenia.

Sprawa o przyznanie emerytury jest sprawą, w której skarga kasacyjna

przysługuje niezależnie od wartości przedmiotu zaskarżenia.

W tej sprawie w

Sądzie drugiej instancji przedmiot sporu dotyczył przyznania prawa do emerytury.

Traci zatem na znaczeniu zakres zaskarżenia i łączona z nim wartość przedmiotu

zaskarżenia, nawet gdy jest niższa niż dziesięć tysięcy złotych.

Na gruncie art. 3982 § 1 k.p.c. to przedmiot sprawy decyduje więc o tym, czy

sprawa jest kasacyjna. W tej samej sprawie dalej zachowuje ten walor niezależnie

od wartości przedmiotu sporu i zaskarżenia.

Przedmiot sprawy wyznaczyła decyzja organu rentowego, która odmawiała

przyznania emerytury. Nie uległ zmianie w postępowaniu sądowym, wszak również

Sąd drugiej instancji orzekał o prawie do emerytury.

Jeżeli więc od samego początku sprawa wynikająca z odwołania od decyzji

pozwanego dotyczy prawa do emerytury, to przedmiot sprawy nie zmienia się, gdy

sąd pierwszej albo drugiej instancji przyznał emeryturę, a pozwany nie

kwestionował samej zasady lecz tylko datę przyznania emerytury.

Takie stanowisko zajął już Sąd Najwyższy w postanowieniu z 28 października

2009 r. (II UZ 37/09), odnoszącym się do podobnej sprawy i nieuprawnionego

odrzucenia skargi kasacyjnej przez Sąd Apelacyjny w Gdańsku (III AUa 1893/07).

Natomiast powołane w uzasadnieniu zaskarżonego orzeczenia postanowienie

Sądu Najwyższego z 28 listopada 2001 r. (II UZ 80/01) nie dotyczyło sytuacji

tożsamej, gdyż „wnioskodawca pobierał już emeryturę i wystąpił do organów

rentowych z żądaniem jej wyrównania także za okres wcześniejszy, poprzedzający

datę, od której przyznano mu świadczenie emerytalne". Jest to inna grupa spraw,

która generalnie nie dotyczy przyznania prawa do emerytury, lecz wynika z

późniejszych żądań o wzrost poprzez jej przeliczenie lub wyrównanie. W takich

sytuacjach, gdy przedmiot sporu (decyzja organu ubezpieczeń społecznych) nie

dotyczy przyznania emerytury, to o dopuszczalności skargi kasacyjnej może

decydować wartość przedmiotu zaskarżenia.

Z tych motywów orzeczono jak w sentencji, na podstawie art. 394 1 § 3 k.p.c. w

związku z art. 39816 k.p.c.