Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II URN 9/94 Generato dall'IA

Social benefits right acquisition date tied to application filing, not administrative certificate issuance.

Numero d'incarto II URN 9/94
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court partially overturned a lower court ruling regarding the effective date of early retirement benefits for a former political prisoner. The applicant argued that rights were acquired upon receiving an official certificate from the Combatants' Office, while the court found the right arose upon the law's entry into force and the filing of the pension application. The court held that the administrative certificate does not delay the acquisition of rights, which are determined by the application date and statutory conditions.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin; art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach: The date of acquiring the right to social benefits is linked to the date of filing the application, not the date of issuing the administrative certificate.

Parole chiave

Generato dall'IA
social benefits acquisition combatants law early retirement pension administrative certificate filing date rule political repression victims pension entitlement

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 99 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin
związana z datą złożenia wniosku o te świadczenia (art. 99 ustawy z dnia 14
Art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego
postępowanie w sprawie na mocy art. 177 § 1 k.p.c.
Art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach
(art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach ) nie oznacza iż dopiero z datą orzeczenia o
Art. 421 § 2 i 422 § 1 k.p.c.
Dlatego też i na mocy art. 421 § 2 i 422 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w
art. 177 § 1 k.p.c
postępowanie w sprawie na mocy art. 177 § 1 k.p.c.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Wyrok z dnia 7 kwietnia 1994 r.

II URN 9/94

Data nabycia prawa do świadczeń przewidzianych w ustawie z dnia 24

stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami

represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 17, poz. 75 ze zm.) jest

związana z datą złożenia wniosku o te świadczenia (art. 99 ustawy z dnia 14

grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin - Dz. U. Nr

40, poz. 267 ze zm.), a nie z datą wydania przez Kierownika Urzędu do Spraw

Kombatantów i Osób Represjonowanych zaświadczenia stwierdzającego

posiadanie uprawnień przewidzianych w ustawie o kombatantach.

Przewodniczący SSN: Teresa Romer (sprawozdawca), Sędziowie SN: Krzysztof

Kolasiński, Stefania Szymańska,

Sąd Najwyższy, z udziałem prokuratora Iwony Kaszczyszyn, po rozpoznaniu w

dniu 7 kwietnia 1994 r. sprawy z wniosku Zbigniewa W. przeciwko Zakładowi

Ubezpieczeń Społecznych Oddział w R. o wcześniejszą emeryturę, na skutek rewizji

nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości [...], od wyroku Sądu Wojewódzkiego-Sądu

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie z dnia 2 kwietnia 1993 r. [...],

u c h y l i ł zaskarżony wyrok w części określającej datę przyznania Zbigniewowi

W. prawa do emerytury i przyznał Zbigniewowi W. prawo do emerytury od dnia 1

stycznia 1991 r.

Uzasadnienie

Zbigniew W., urodzony 5 listopada 1928 r., wystąpił w dniu 27 marca 1991 r. do

pozwanego ZUS w R. z wnioskiem o emeryturę. Do wniosku dołączył wyrok

Wojewódzkiego Sądu Rejonowego w Lublinie z dnia 27 listopada 1947 r., [...],

skazującego go na karę łączną 8 lat więzienia oraz zaświadczenia Sądu Wojewódzkiego w Lublinie z dnia 15 marca 1991 r. nr. [...], stwierdzające że skazanie

Zbigniewa W. powyższym wyrokiem nastąpiło z przyczyn politycznych.

Organ rentowy decyzją z dnia 27 marca 1991 r. załatwił ten wniosek odmownie z

tego powodu, że wnioskodawca nie spełnia warunków wymaganych przepisem art. 26

ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich

rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.), ponieważ nie osiągnął wieku emerytalnego

wynoszącego 65 lat. Jednocześnie organ rentowy nadmienił, że wnioskodawca może

ubiegać się o rentę inwalidzką.

Wnioskodawca odwołał się od tej decyzji do Sądu Wojewódzkiego w Lublinie

domagając się jej zmiany i przyznania prawa do wcześniejszej emerytury na podstawie

art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych

osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 17,

poz. 75 ze zm.). W toku postępowania sądowego wnioskodawca przedłożył Sądowi

zaświadczenie wystawione przez Urząd do Spraw Kombatantów i Osób

Represjonowanych w dniu 30 grudnia 1991 r. stwierdzające, że spełnia warunki do

świadczeń określonych w ustawie o kombatantach.

Sąd Wojewódzki w Lublinie wyrokiem z dnia 2 kwietnia 1992 r. zmienił

zaskarżoną decyzje organu rentowego i przyznał Zbigniewowi W. prawo do emerytury

od dnia 1 kwietnia 1992 r. W uzasadnieniu wyroku Sąd ustalił, że wnioskodawca

udowodnił zatrudnienie od 23 grudnia 1953 r. do 27 marca 1991 r. oraz pobyt w

więzieniu z przyczyn politycznych od 28 października 1947 r. do dnia 24 sierpnia 1953

r., poświadczony przez Sąd Wojewódzki w Lublinie. W czasie postępowania sądowego

wnioskodawca okazał zaświadczenie Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób

Represjonowanych z dnia 30 grudnia 1991 r. [...], z którego wynika, że posiada on

uprawnienia przewidziane w ustawie kombatanckiej, w tym okresy zaliczane do

okresów zatrudnienia w ilości 6 lat i 9 miesięcy, od grudnia 1946 r. do sierpnia 1953 r.

Na podstawie tych ustaleń faktycznych Sąd uznał, że wnioskodawca spełnia

warunki do przyznania mu emerytury przewidziane w art. 14 ust. 1 ustawy o

kombatantach, ponieważ ukończył 60 lat życia w dniu 5 listopada 1988 r. i ma okres

zatrudnienia wynoszący ponad 40 lat, w tym 6 lat i 9 miesięcy okresu kombatanckiego

w rozumieniu tej ustawy.

W rewizji nadzwyczajnej Minister Sprawiedliwości zarzucił temu wyrokowi rażące

naruszenie prawa, a szczególnie art. 4 ust. 1 pkt 4 i art. 14 ust. 1 ustawy z dnia 24

stycznia 1991 r. o kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji

wojennych i okresu powojennego (Dz. U. Nr 17, poz. 75) oraz art. 99 ustawy z dnia 14

grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40,

poz. 267 ze zm.) i naruszenie interesu Rzeczypospolitej Polskiej oraz wniósł o

uchylenie tego wyroku w części określającej datę przyznania Zbigniewowi W. prawa do

emerytury i przyznanie tego prawa od 1 stycznia 1991 r.

Sąd Najwyższy rozważył co następuje:

Rewizja nadzwyczajna jest uzasadniona. Zbigniew W. zgłosił wniosek o

emeryturę 27 marca 1991 r. a więc już pod rządami ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o

kombatantach i niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych o okresu

powojennego (Dz. U. Nr 17, poz. 75) [...]. We wniosku wskazał iż przebywał w więzieniu

w latach 1947-1953 za działalność polityczną - udział w organizacji Wolność i

Niepodległość. Załączył do wniosku odpis wyroku skazującego. Sąd przyznając

wnioskodawcy prawo do emerytury w oparciu o przepisy ustawy o kombatantach (art.

14) dysponował zaświadczeniem Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób

Represjonowanych z dnia 30 grudnia 1991 r,. stwierdzającym, że wnioskodawca

posiada uprawnienia przewidziane w ustawie o kombatantach.

Do czasu przedstawienia tego zaświadczenia Sąd Wojewódzki zawiesił

postępowanie w sprawie na mocy art. 177 § 1 k.p.c. Postępowanie podjął na wniosek

Zbigniewa W., po przedstawieniu przez niego wspomnianego zaświadczenia z Urzędu

do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych.

W uzasadnieniu wyroku Sąd prawidłowo powołał się na art. 14 ust. 1 ustawy o

kombatantach zgodnie z którym kombatanci i inne uprawnione osoby mogą, na swój

wniosek przejść na emeryturę po osiągnięciu 55 lat przez kobietę i 60 lat przez

mężczyznę i słusznie ustaliły, że wnioskodawca podlega temu przepisowi skoro

ukończył 60 lat i posiada ponad 40 letni staż pracy, a właściwy organ stwierdził, że

przysługują mu uprawnienia przewidziane w ustawie o kombatantach. W tych

okolicznościach Sąd miał [...] podstawy do zmiany decyzji organu rentowego. Nie

znajduje jednak żadnego uzasadnienia to, że sąd przyznał prawo do emerytury od dnia

poprzedzającego wydanie zaskarżonego wyroku tj. od dnia 1 kwietnia 1992 r.

Zgodnie z art 99 ustawy z dnia 14 grudnia 1992 r. o zaopatrzeniu emerytalnym

pracowników [...] który ma zastosowanie do ustawy o kombatantach z mocy art. 17 ust.

1 tej ustawy, świadczenia wypłaca się poczynając od dnia powstania prawa do nich

jednakże za okres nie dłuższy niż 3 miesiące kalendarzowe poprzedzające miesiąc w

którym zgłoszono wniosek. Wnioskodawca nabył prawo do emerytury na podstawie

przepisów ustawy o kombatantach z dniem wejścia jej w życie tj. z dniem 1 stycznia

1991 r. Uzyskanie zaświadczenia z Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób

Represjonowanych w toku postępowania sądowego, w dniu 30 grudnia 1991 r., nie

zmienia faktu, iż wszystkie warunki wymagane do przyznania emerytury - wiek, staż

pracy oraz podleganie represjom okresu powojennego z przyczyn politycznych spełniał w chwili wejścia w życie ustawy o kombatantach i z dniem wejścia w życie tej

ustawy nabył prawo do emerytury gdyż w dniu tym nie upłynęły jeszcze 3 miesiące

kalendarzowe o jakich mowa w art. 99 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu

emerytalnym pracowników i ich rodzin.

Powierzenie stwierdzenia nabycia uprawnień określonych w ustawie o

kombatantach Kierownikowi Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych

(art. 22 ust. 1 ustawy o kombatantach ) nie oznacza iż dopiero z datą orzeczenia o

uprawnieniach, kombatant lub osoba represjonowana nabywa prawa określone ustawą.

Data nabycia uprawnień przewidzianych w ustawie o kombatantach jest

związana z datą złożenia wniosku o te uprawnienia w konsekwencji z treścią art. 99

ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin

(art. 17 ust. 1 ustawy o kombatantach), a nie z datą wydania orzeczenia przez

Kierownika Urzędu do Spraw Kombatantów i Osób Represjonowanych. Zaskarżony

wyrok, którym pozbawiono wnioskodawcę, bez uzasadnionej podstawy prawnej,

należnych mu za okres od 1 stycznia 1991 r. do 1 kwietnia 1992 r. uprawnień jako

osobie objętej od dnia 1 stycznia 1991 r. przepisami ustawy o kombatantach narusza w

sposób rażący nie tylko wymienione w rewizji nadzwyczajnej przepisy prawa

materialnego ale również interes Rzeczypospolitej Polskiej.

Jak to już wielokrotnie Sąd Najwyższy podkreślił krzywda wyrządzona przy

przyznaniu świadczeń społecznych jest równoznaczna z naruszeniem interesu

Rzeczypospolitej Polskiej.

Dlatego też i na mocy art. 421 § 2 i 422 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy orzekł jak w

sentencji.