Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UKN 85/96 Generato dall'IA

Work duties significantly aggravating pre-existing disc herniation constitute an external cause for work accident under Polish law.

Numero d'incarto II UKN 85/96
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Parzialmente accolto (Partially Allowed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court partially allowed the plaintiff's cassation appeal, remanding the case to the lower court for a new assessment. The plaintiff suffered a disc herniation while performing routine duties involving lifting 5kg packages, while the employer argued the injury stemmed from a pre-existing condition diagnosed in 1993. The court ruled that performing daily work obligations can qualify as an external cause if they significantly worsen an existing illness, provided the physical effort was excessive given the worker's specific health status.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 6 § 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych; Work duties constitute an external cause for a work accident if they significantly aggravate a pre-existing illness.

Parole chiave

Generato dall'IA
work accident external cause pre-existing illness aggravation physical effort assessment disc herniation liability work injury compensation

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 6 § 1 of the Act of June 12, 1975 on benefits in respect of work accidents and occupational diseases
Przyczyną zewnętrzną wypadku przy pracy, w rozumieniu art. 6 § 1 ustawy z
Art. 393 § 1 of the Code of Civil Procedure
Z tych też względów i na podstawie art. 39313 § 1 KPC Sąd Najwyższy orzekł, jak w

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
II URN 38/94
Heart attack denied as work accident due to lack of external cause under Polish Work Injury Act.
II PO 15/62
Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 1963 r., II PO 15/62 (OSNCP 1963 z.
III PR 194/76
Również w wyrokach z dnia 10 lutego 1977 r., III PR 194/76 (OSNCP 1977 z.
III PRN 46/76
i z dnia 25 stycznia 1977 r., III PRN 46/76 (PiZS 1977 nr 1 s.

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Wyrok z dnia 5 lutego 1997 r.

II UKN 85/96

Przyczyną zewnętrzną wypadku przy pracy, w rozumieniu art. 6 § 1 ustawy z

dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób

zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r., Nr 30, poz. 144 ze zm.) może być

wykonywanie codziennych obowiązków pracowniczych, jeżeli przyczyniły się w

znaczącym stopniu do pogorszenia somoistnej choroby pracownika.

Przewodniczący SSN: Stefania Szymańska, Sędziowie SN: Andrzej Kijowski, Maria

Mańkowska (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 5 lutego 1997 r. sprawy z powództwa

Stanisławy C. przeciwko Zakładom Zmechanizowanego Sprzętu Domowego "P." w W. o

ustalenie wypadku przy pracy, na skutek kasacji powódki od wyroku Sądu WojewódzkiegoSądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z dnia 27 sierpnia 1996 r. [...]

u c h y l i ł zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Sądowi Wojewódzkiemu-Sądowi

Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Uzasadnienie

Powódka Stanisława C. w pozwie przeciwko Zakładom Zmechanizowanego Sprzętu

Domowego "P." w W. wnosiła o ustalenie, że wypadek jakiemu uległa w czasie pracy w dniu

28 stycznia 1994 r. jest wypadkiem przy pracy. Powódka pracuje u strony pozwanej od 1986

r., ostatnio na stanowisku rozdzielcy robót. Do jej obowiązków należało wydawanie detali do

pralek na produkcję. Przy głębokim skłonie tułowia w celu przeniesienia paczki grzałek,

powódka doznała wypukliny jądra miażdżystego w poziomie L4 - L5 kręgosłupa.

Strona pozwana nie uznała zdarzenia za wypadek, gdyż powódka chorowała na

dyskopatię od 1993 r. i wnosiła o oddalenie powództwa.

Sąd Rejonowy dla Wrocławia-Śródmieścia wyrokiem z dnia 3 kwietnia 1996 r. [...]

oddalił powództwo i ustalił, że do obowiązków powódki należało między innymi

przyjmowanie i wydawanie detali na produkcję, w tym grzałek do pralek automatycznych. W

dniu 29 stycznia 1994 r. powódka wykonywała prace związane z przyjęciem i wydawaniem

grzałek, które znajdowały się w kontenerze w ilości 1500-2000 grzałek i zapakowane były w

paczki po 10 sztuk grzałek. Każda paczka waży 5 kg. Paczkę należało przeciąć, policzyć

grzałki i ponownie zapakować oraz włożyć do pojemnika. W czasie wkładania grzałek do

kontenera należało się schylić, nie można było grzałek wrzucać. Po kolejnym schyleniu się

przy przenoszeniu paczki grzałek o wadze 5 kg powódka powiedziała do wspólnie z nią

pracującej B.C., że "nie jest w stanie więcej robić" ponieważ ma ból krzyża i poprosiła

kierowcę o przywiezienie lekarstw z apteki. Podobne zdarzenie miało miejsce w maju 1993 r.

Początkowo powódka leczyła się ambulatoryjnie, korzystając ze zwolnienia

lekarskiego od pracy od dnia 31 stycznia 1994 r., następnie była hospitalizowana w Szpitalu

Wojewódzkim i Klinice Neurochirurgicznej AM w W., gdzie w dniu 7 maja 1994 r. przebyła

zabieg operacyjny usunięcia wypadniętego jądra miażdżystego z przestrzeni międzykręgowej

L4 - L5. Zdaniem opinii sądowo-lekarskiej Akademii Medycznej w W. z dnia 18 stycznia

1996 r. [...], przy istniejących zmianach chorobowych kręgosłupa powódki, przedmiotowe

zdarzenie mogło jedynie przyczynić się w znaczący sposób do przesunięcia się jądra

miażdżystego L4 - L5, które wymagało leczenia operacyjnego. Powódka leczyła się z powodu

dyskopatii już w 1993 r., stąd Sąd Wojewódzki uznał, że brak jest podstaw do przyjęcia

bezpośredniego związku przyczynowego między zdarzeniem, któremu uległa powódka w

pracy w dniu 28 stycznia 1994 r., a stwierdzonymi zmianami w obrębie dolnej części

kręgosłupa. Chociaż zdarzenie to, przy istniejących zmianach chorobowych kręgosłupa,

mogło przyczynić się w znaczący sposób do przesunięcia się jądra miażdżystego L4 - L5,

które wymagało leczenia operacyjnego, to jednak - zdaniem Sądu - skutek w postaci choroby

powódki, która istniała przed zdarzeniem, nie został spowodowany zdarzeniem w dniu 28

stycznia 1994 r. i nie zachodzi w niniejszej sprawie bezpośredni związek omawianego

zdarzenia z pracą powódki.

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu oddalił

rewizję powódki wyrokiem z dnia 27 sierpnia 1996 r., podzielając stanowisko Sądu I

instancji, że wykluczony został związek przyczynowy między zdarzeniem, a chorobą

powódki, która miała charakter samoistny, stąd nie można było przyjąć, iż zdarzenie to miało

charakter wypadku przy pracy. Ustalenia te dokonane zostały w oparciu o opinię lekarską

Akademii Medycznej w W., nie zachodziła zatem potrzeba przeprowadzania dowodu z nowej

opinii.

W kasacji od powyższego wyroku powódka zarzuciła naruszenie przepisów

postępowania, mających istotny wpływ na wynik sprawy: art. 233 § 1 KPC polegające na

odrzuceniu, jako nieprzydatnej, opinii neurochirurga prof.dr hab. J.W., art. 286 KPC

polegające na zaakceptowaniu przez Sąd Wojewódzki stanowiska Sądu I instancji

sprowadzającego się do niewyjaśnienia przez biegłego dr E.K. znaczenia badania powódki z

dnia 28 lipca 1993 r., art. 328 § 2 KPC polegające na pominięciu w motywach zaskarżonego

wyroku ustosunkowania się do zarzutów rewizyjnych powódki. Powódka wnosiła o

uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Wojewódzkiemu we

Wrocławiu do ponownego rozpoznania.

Sąd Najwyższy zważył, co następuje:

Zgodnie z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z

tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (jednolity tekst: Dz. U. z 1983 r., Nr 30,

poz. 144 ze zm.) za wypadek przy pracy uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną

zewnętrzną, które nastąpiło w związku z pracą, podczas lub w związku z wykonywaniem

przez pracownika zwykłych czynności albo poleceń przełożonego.

Sąd Wojewódzki uznał w zaskarżonym wyroku, iż Sąd I instancji trafnie przyjął, że

pomiędzy pracą powódki, wykonywaną w dniu 28 stycznia 1994 r., a zachorowaniem, brak

jest związku przyczynowego i nie wystąpiła przyczyna zewnętrzna, która spowodowała to

zdarzenie, bowiem powódka cierpiała na schorzenia kręgosłupa już w 1993 r.

Ustalenia powyższe zostały dokonane z naruszeniem przytoczonych wyżej przepisów

postępowania. Sąd I instancji nie rozważył bowiem wszechstronnie zebranego w sprawie

materiału i nie wziął pod uwagę wyniku komputerowego badania kręgosłupa powódki z dnia

28 lipca 1993 r., który nie wykazał cech przepukliny jądra miażdżystego [...], a Sąd

Wojewódzki nie rozpoznał rewizji w przedmiocie tego zarzutu.

W opinii sądowo-lekarskiej Akademii Medycznej w W. - Zakładu Medycyny

Sądowej [...] adiunkt tego Zakładu dr J.K. i specjalista ortopeda dr E.K. wyjaśnili etiologię

choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa i wskazali, że choroba ta przebiega na ogół

bezobjawowo, dopiero przemieszczenie jądra miażdżystego objawia dolegliwości bólowe i

ujawnia to schorzenie. Poza wykluczeniem związku przyczynowego zdarzenia z chorobą

powódki, zdaniem tych biegłych lekarzy zdarzenie w pracy z dnia 28 stycznia 1994 r., przy

istniejących zmianach chorobowych kręgosłupa, mogło też przyczynić się w znaczący sposób

do przesunięcia się (wypukliny) jądra miażdżystego L4 - L5, które wymagało leczenia

operacyjnego. Tego rodzaju zmiany w obrębie dolnego odcinka kręgosłupa powodują trwały

uszczerbek na zdrowiu w wysokości 20%.

Powyższe stanowiska biegłych lekarzy wymagały wyjaśnienia, skoro zdarzenie

powódki w pracy z dnia 28 stycznia 1994 r. mogło mieć wpływ na przesunięcie się

(wypuklinę) jądra miażdżystego, którego to schorzenia nie miała powódka w 1993 r., o czym

świadczy badanie komputerowe z dnia 28 lipca 1993 r. Wymagało to chociażby opinii

uzupełniającej biegłych w zakresie znaczenia powyższego badania.

Powódka operowana była z powodu wypadnięcia dysku, a nie choroby zwyrodnieniowej kręgosłupa, która jak stwierdzili biegli lekarze, usposabia do wypadnięcia, czyli

wypukliny jądra miażdżystego.

Okoliczności te - istotne dla rozpoznawanej sprawy - wymagały wyjaśnienia przez

Sąd Rewizyjny tym bardziej, że powódka przedstawiła opinię prof. dr hab. J.W. i dr L.Z. specjalistów neurochirurgów [...], którą Sąd Wojewódzki pominął i nie rozważył.

Należy w końcu zauważyć, że zarówno w doktrynie, jak i w orzecznictwie przyjmuje

się, że przyczyną zewnętrzną wypadku przy pracy może być wykonywanie codziennych

obowiązków pracowniczych, jeżeli przyczyniły się w znaczącym stopniu do pogorszenia

samoistnej choroby pracownika. W wyroku Sądu Najwyższego z dnia 25 października 1994

r., II URN 38/94 (OSNAPiUS 1995 nr 4 poz. 52) przyjęto, że zawał mięśnia sercowego może

być uznany za wypadek przy pracy w rozumieniu art. 6 ust. 1 ustawy o świadczeniach z

tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych, jeżeli nastąpił w czasie wykonywania

pracy w normalnych warunkach przez pracownika dotkniętego schorzeniem samoistnym na

skutek przyczyny zewnętrznej lub wystąpienia dodatkowych zdarzeń, które w konkretnych

okolicznościach mogą być uznane za współsprawcze przyczyny zewnętrzne.

Podstawowe znaczenie w tej kwestii ma również uchwała składu siedmiu sędziów

Sądu Najwyższego z dnia 11 lutego 1963 r., II PO 15/62 (OSNCP 1963 z. 10 poz. 215), w

której stwierdzono, że przyczyną sprawczą - zewnętrzną - zdarzenia może być każdy czynnik

zewnętrzny, zdolny wywołać w istniejących warunkach szkodliwe skutki. Taką przyczyną

może być również praca i czynność samego poszkodowanego (np. odruch), nadmierny

wysiłek pracownika, za który u człowieka dotkniętego schorzeniem samoistnym może być

uważana praca wykonywana jako codzienne zadanie w warunkach normalnych, gdyż

nadmierność wysiłku pracownika powinna być oceniana przy uwzględnianiu jego aktualnego

zdrowia i sprawności ustroju.

Tak też w rozpoznawanej sprawie rozważenia wymaga, czy praca powódki

polegająca na przenoszeniu 5-cio kilogramowych paczek nie stanowiła dla powódki

nadmiernego wysiłku w jej uwarunkowaniach zdrowotnych, tj. dyskopatii, na którą leczyła

się od 1993 r. Również w wyrokach z dnia 10 lutego 1977 r., III PR 194/76 (OSNCP 1977 z.

10 poz. 196) i z dnia 25 stycznia 1977 r., III PRN 46/76 (PiZS 1977 nr 1 s. 44) Sąd

Najwyższy stwierdził, że wysiłek fizyczny powodujący w czasie pracy uszkodzenie organu

wewnętrznego pracownika, dotkniętego schorzeniem samoistnym, może uzasadniać uznanie

tego zdarzenia za wypadek przy pracy, jeżeli wysiłek ten, będący zdarzeniem zewnętrznym,

w sposób istotny przyśpieszył lub pogorszył istniejący już stan chorobowy.

Wszystkie podniesione wyżej okoliczności wskazują na zasadność skargi kasacyjnej

powódki.

Z tych też względów i na podstawie art. 39313 § 1 KPC Sąd Najwyższy orzekł, jak w

sentencji.