Military service accident compensation claims fall under special military statutes, not civil code provisions.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the cassation appeal regarding a claim for one-time compensation for a military service accident. The applicant argued for civil code application, but the court confirmed that such claims are exclusively governed by the 1958 Military Service Act. Consequently, the court upheld the lower courts' finding that the claim was time-barred under the specific military statute and the civil statute regarding the separate civil settlement.
Regesto Legislator
Generato dall'IAUstawa z dnia 6 czerwca 1958 r. o służbie wojskowej szeregowców i podoficerów Sił Zbrojnych; Ustawa z dnia 16 grudnia 1972 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze służbą wojskową: Sprawy o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadków w związku ze służbą wojskową podlegają rozpoznaniu wyłącznie na podstawie odrębnych przepisów ustawy o służbie wojskowej, a nie Kodeksu cywilnego.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 19 maja 1998 r.
II UKN 54/98
Sprawy o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadków pozostających w związku ze służbą wojskową nie podlegają rozpoznaniu na podstawie
przepisów Kodeksu cywilnego ale na podstawie przepisów odrębnych.
Przewodniczący SSN: Maria Mańkowska (sprawozdawca), Sędziowie SN:
Andrzej Kijowski, Stefania Szymańska.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 19 maja 1998 r. sprawy z wniosku
Wojciecha P. przeciwko Wojewódzkiemu Sztabowi Wojskowemu w S. o
jednorazowe odszkodowanie, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu
Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu z dnia 5 listopada
1997 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
Uzasadnienie
Decyzją z dnia 18 listopada 1996 r. Wojewódzki Sztab Wojskowy w S. odmówił wnioskodawcy Wojciechowi P. przyznania jednorazowego odszkodowania z tytułu
wypadku zaistniałego w dniu 27 lipca 1962 r. podczas odbywania zasadniczej służby
wojskowej.
Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Szczecinie oddalił
odwołanie wnioskodawcy i ustalił, że wnioskodawca w dniu 10 października 1961 r.
powołany został do odbycia zasadniczej służby wojskowej. Po wstępnym przeszkoleniu w U., jako „motorzysta”, wcielony został do jednostki wojskowej w M. W dniu 27
lipca 1962 r. doznał uszkodzenia ciała w wyniku pobicia na terenie jednostki wojskowej. W następstwie doznanych obrażeń została mu zmieniona kategoria stanu
zdrowia z grupy „A” na „C” i został zwolniony z odbywania służby wojskowej.
W roku 1965 wnioskodawca otrzymał na podstawie ugody pozasądowej od
Dowództwa Marynarki Wojennej odszkodowanie z tytułu wypadku. W 1991 r. został
zaliczony do II grupy inwalidów z powodu przebytego zawału serca, dusznicy i cukrzycy. Wcześniej nie miał ustalonego inwalidztwa III grupy i nie pobierał renty inwalidzkiej. Dokonując oceny ustalonego stanu faktycznego Sąd Wojewódzki wywiódł,
że stosownie do art.17 ustawy z dnia 16 grudnia 1972 r. o świadczeniach odszkodowawczych przysługujących w razie wypadków i chorób pozostających w związku ze
służbą wojskową (Dz.U. Nr 53, poz.342), świadczenie pieniężne przewidziane w
ustawie przysługuje poszkodowanemu tylko wówczas, gdy wypadek zaistniał po dniu
1 stycznia 1973 r. Wnioskodawca nie spełniał też warunków do uzyskania odszkodowania przy zastosowania przepisów wcześniej obowiązującej ustawy z dnia 6
czerwca 1958 r. o służbie wojskowej szeregowców i podoficerów Sił Zbrojnych, albowiem w następstwie doznanych obrażeń nie został zaliczony do jednej z grup inwalidów. Ponadto Sąd Wojewódzki podniósł, że roszczenie wnioskodawcy z upływem lat 10 od wypadku przedawniło się z mocy art.118 i 442 KC.
Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Poznaniu wyrokiem
z dnia 5 listopada 1997 r. oddalił apelację wnioskodawcy, żądającego zadośćuczynienia w wysokości 15.000 zł. Art.29a ustawy z dnia 6 czerwca 1958 r. o służbie
wojskowej szeregowców i podoficerów Sił Zbrojnych, który ma zastosowanie w rozpoznawanej sprawie, przewidywał możliwość przyznania odszkodowania z tytułu
wypadku tylko w sytuacji, gdy poszkodowany w następstwie obrażeń wypadkowych
zaliczony został do II grupy inwalidów. Natomiast wnioskodawca stał się od 6 lipca
1994 r. inwalidą II grupy z innych przyczyn, bo z ogólnego stanu zdrowia. Sąd Apelacyjny podzielił również stanowisko Sądu Wojewódzkiego w sprawie zastosowania
przepisów prawa cywilnego w kwestii przedawnienia roszczenia.
Data powstania szkody - 27 lipca 1962 r. i zawarcie ugody pozasądowej w
1965 r. wskazują, że zgłoszenie przez wnioskodawcę przedmiotowego roszczenia w
dniu 13 listopada 1996 r. narusza termin określony w art.118 KC.
Powyższy wyrok powód zaskarżył kasacją, zarzucając naruszenie art.444 §1 i
2 oraz art.445 §1 KC i wniósł o uchylenie wyroków obu instancji z przekazaniem
sprawy Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja nie jest zasadna. Sprawy o jednorazowe odszkodowanie z tytułu wypadków powstających w związku ze służbą wojskową nie podlegają rozpoznaniu na
podstawie przepisów Kodeksu cywilnego ale na podstawie odrębnych przepisów.
Trafnie przyjęły Sądy obu instancji, że wypadek wnioskodawcy, któremu uległ w
służbie wojskowej w dniu 27 lipca 1962 r., może być oceniony jedynie na podstawie
przepisów ustawy z dnia 6 czerwca 1958 r. o służbie wojskowej szeregowców i podoficerów Sił Zbrojnych (Dz.U. Nr 36, poz.164 ze zm.), natomiast w rozpoznawanej
sprawie nie mają zastosowania przepisy prawa cywilnego: art.444 §1 i 2 i art.445 §1
KC.
Ponieważ jednak w dniu 28 lipca 1965 r. zawarta została między stronami pozasądowa ugoda, przyznająca wnioskodawcy odszkodowanie na zasadach prawa
cywilnego, to roszczenie o podwyższenie tego odszkodowania podlegałoby
przedawnieniu najpóźniej z upływem 10 lat zgodnie z art.118 i 442 §2 KC.
Roszczenia zgłoszone przez wnioskodawcę w 1996 roku słusznie uznały Sądy
orzekające w niniejszej sprawie za przedawnione.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art.39312 KPC Sąd Najwyższy
orzekł, jak w sentencji.