Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UKN 412/98 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses appeal as inadmissible because the disputed compensation amount falls below the statutory threshold.

Numero d'incarto II UKN 412/98
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Inammissibile (Inadmissible)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court declared the cassation appeal inadmissible because the value of the disputed compensation did not meet the minimum threshold required for review. The applicant sought non-paid certificates to compensate for lost salary increases, but the calculated nominal value was significantly lower than the statutory limit. Consequently, the court rejected the request for a full review of the lower court's decision.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 393 pkt 1 KPC; The cassation appeal is inadmissible if the value of the subject matter of the dispute is lower than the amount specified in the relevant provision of the Code of Civil Procedure.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation inadmissibility value threshold compensation certificates salary increase loss civil procedure code

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 393 pkt 1 KPC
Stosownie do art. 393 pkt 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o świadczenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od pięciu tysięcy złotych.
ustawa z dnia 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent
art. 21 ust. 4 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent
prawo do wzrostu emerytury lub renty o 10% podstawy jej wymiaru. Na mocy art. 21

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA
uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 1995 r., II UZP 40/94, OSNAPiUS 1995 nr 20, poz. 251

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Postanowienie z dnia 13 stycznia 1999 r.

II UKN 412/98

Sprawa o umieszczenie w spisie osób uprawnionych do nieodpłatnego

nabycia świadectw rekompensacyjnych na podstawie ustawy z dnia 6 marca

1997 r. o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent

(Dz.U. Nr 30, poz. 164 ze zm.) jest sprawą o świadczenie w rozumieniu art. 393

pkt 1 KPC.

Przewodniczący: SSN Barbara Wagner, Sędziowie SN: Jerzy Kuźniar, Maria

Tyszel (sprawozdawca).

Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 1999 r. sprawy z wniosku

Kazimierza K. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w R. o

świadectwa rekompensacyjne, na skutek kasacji wnioskodawcy od wyroku Sądu

Apelacyjnego w Rzeszowie z dnia 22 maja 1998 r. [...]

o d r z u c i ł kasację.

Uzasadnienie

Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Oddział w R. zawiadomieniem z dnia 8

października 1997 r. odmówił Kazimierzowi K. umieszczenia w spisie uprawnionych

do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych ponieważ w dniu 14 listopada 1991 r. nie przysługiwał mu wzrost lub dodatek z tytułu pracy w szczególnych

warunkach lub w szczególnym charakterze, który stanowi podstawę prawną nieodpłatnego nabycia tych świadectw.

Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie, po rozpoznaniu odwołania wnioskodawcy, wyrokiem z dnia 9 stycznia 1998 r. [...] zmienił

zaskarżoną decyzję i ustalił, że wnioskodawca jest osobą uprawnioną do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych. W uzasadnieniu wyroku Sąd ten uznał,

że wnioskodawca, uprawniony do emerytury od dnia 1 czerwca 1991 r. prawomoc-

nym wyrokiem Sądu Rejonowego-Sądu Pracy w Mielcu z dnia 15 listopada 1991 r.

oraz zaświadczeniem zakładu pracy z dnia 18 grudnia 1991 r., wydanym w wykonaniu tego wyroku, wykazał, że w okresie od 1 sierpnia 1955 r. do 31 sierpnia 1971 r.

wykonywał pracę w szczególnych warunkach. Wobec tego ustalenia Sąd uznał, że

wnioskodawca w dacie przejścia na emeryturę powinien był otrzymać dodatek za

pracę w szczególnych warunkach w związku z czym spełnił warunki z art. 3 pkt 2

ustawy z dnia 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu okresowego nie podwyższania

płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i

rent (Dz. U. Nr 30, poz. 164 ze zm.).

Wyrokiem z dnia 22 maja 1998 r. [...] Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Rzeszowie, uwzględniając apelację organu rentowego, zmienił

zaskarżony wyrok i oddalił odwołanie wnioskodawcy. W uzasadnieniu wyroku Sąd

dokonał wykładni art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 marca 1997 r. uznając, że do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych uprawnieni są jedynie ci emeryci i

renciści, którzy mieli ustalone prawo do wzrostu lub dodatku z tytułu pracy w szczególnych warunkach i taki wzrost lub dodatek pobierali do dnia 14 listopada 1991 r., tj.

do dnia wejścia w życie ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.

U. Nr 104, poz. 450 ze zm.), a na podstawie jej przepisów utracili ten wzrost (dodatek) i organ rentowy zaprzestał go wypłacać.

W kasacji od tego wyroku zarzucono naruszenie prawa materialnego przez

błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 3 pkt 2 ustawy z dnia 6 marca

1997 roku o zrekompensowaniu okresowego niepodwyższania płac w sferze budżetowej oraz utraty niektórych wzrostów lub dodatków do emerytur i rent przez przyjęcie, że do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych uprawnieni są jedynie ci emeryci i renciści, którzy do dnia 14 listopada 1991 r. mieli ustalone prawa do

wzrostu lub dodatku z tytułu pracy w szczególnych warunkach i taki wzrost lub dodatek pobierali. Wnioski kasacyjne zmierzały do zmiany zaskarżonego wyroku w całości i „utrzymania w mocy” wyroku Sądu Wojewódzkiego w Rzeszowie z dnia 9

stycznia 1998 r. [...] lub uchylenia zaskarżonego wyroku i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpatrzenia.

Rozpoznając kasację Sąd Najwyższy wziął pod uwagę, co następuje:

Kasacja nie jest zwykłym środkiem zaskarżenia lecz środkiem szczególnym o

ograniczonej dopuszczalności. Stosownie do art. 393 pkt 1 KPC kasacja nie przysługuje w sprawach o świadczenia, w których wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa od pięciu tysięcy złotych. W pierwszej kolejności, w sporze o umieszczenie - na

podstawie art. 3 pkt 2 wyżej powołanej ustawy z dnia 6 marca 1997 r. o zrekompensowaniu (...) utraty niektórych wzrostów i dodatków do emerytury i rent - na liście

osób uprawnionych do nieodpłatnego nabycia świadectw rekompensacyjnych rozstrzygnięcia wymaga zagadnienie, czy przedmiotem zaskarżenia jest świadczenie, czy

też ustalenie prawa.

W sprawach z zakresu prawa ubezpieczeń społecznych, w orzecznictwie

Sądu Najwyższego ukształtował się jednolity pogląd, zgodnie z którym kasacja nie

przysługuje wówczas, gdy przedmiotem zaskarżenia jest wysokość świadczenia

emerytalno-rentowego do którego prawo zostało przyznane. W wyroku z dnia 8

stycznia 1997 r., II UKN 40/96, wydanym w sprawie, w której przedmiotem sporu i

zaskarżenia kasacyjnego była zmiana wysokości podstawy wymiaru i wskaźnika

uprzednio przyznanej emerytury Sąd Najwyższy wyjaśnił, że przedmiotem zaskarżenia nie jest samo prawo do świadczenia emerytalnego ale, ustalona zgodnie z art. 22

KPC, kwota, o którą świadczenie to zostało obniżone. (OSNAPiUS 1997 nr 16, poz.

301, podobnie postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 10 października 1996 r., II

UKN 4/96 - OSNAPiUS 1997 nr 8, poz. 138; z dnia 14 stycznia 19997 r., II UKN

51/96 - OSNAPiUS 1997 nr 17, poz. 329; notka OSNAPiUS 1998 nr 2, poz. 66).

Zgodnie z art. 54 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 ze zm.) w związku z § 16

ust. 1 rozporządzenia z dnia 7 lutego 1983 r. w sprawie wieku emerytalnego oraz

wzrostu emerytur i rent inwalidzkich dla pracowników zatrudnionych w szczególnych

warunkach lub w szczególnym charakterze (Dz. U. Nr 8, poz. 43 w brzmieniu i w zakresie obowiązującym do dnia 14 listopada 1991 r.) pracownik, który nabył prawo do

emerytury i wykonywał pracę w szczególnych warunkach - wymienionych w wykazie

A stanowiącym załącznik do tego rozporządzenia - co najmniej przez 15 lat, miał

prawo do wzrostu emerytury lub renty o 10% podstawy jej wymiaru. Na mocy art. 21

ust. 4 w związku z art. 45 ust. 1 ustawy z dnia 17 października 1991 r. o rewaloryzacji

emerytur i rent, o zasadach ustalania emerytur i rent oraz o zmianie niektórych ustaw

(Dz. U. Nr 104, poz. 450 ze zm.) zaprzestano wypłacania tego wzrostu natomiast

sposób jego zrekompensowania ustanowiła powołana wyżej ustawa z dnia 6 marca

1997 r. wyłącznie poprzez nieodpłatne nabycie przez osoby uprawnione świadectw

rekompensacyjnych na zasadach i w trybie określonym w ustawie. Stosownie do jej

art. 9 świadectwo rekompensacyjne jest skarbowym papierem wartościowym na okaziciela. Papiery wartościowe znajdujące się w powszechnym obrocie w gospodarce

rynkowej opartej na pieniądzu, stanowią pieniądz zastępczy. Operacje pieniężne dokonywane surogatami, a więc pieniądzem zastępczym, prowadzą do wypłat gotówkowych, względnie wymagają istnienia gotówki w obrocie, jako punktu odniesienia

(por. uchwała składu siedmiu sędziów Sądu Najwyższego z dnia 23 marca 1995 r., II

UZP 40/94, OSNAPiUS 1995 nr 20, poz. 251). Wartość nominalna świadectwa rekompensacyjnego wynosi 1 złoty (art. 9 ust. 2 ustawy), a uprawnionemu przysługują

te świadectwa o łącznej wartości nominalnej równej należności ustalonej zgodnie z

załącznikiem do ustawy (art. 4 ). W świetle powyższego uprawniony jest więc pogląd,

że wniesione na podstawie art. 18 ust. 3 w związku z art. 19 ustawy z dnia 6 marca

1997 r. żądanie zamieszczenia w spisie osób uprawnionych do nieodpłatnego nabycia, stosownie do jej art. 3 pkt 2 w związku z art. 4, świadectw rekompensacyjnych,

jest w istocie żądaniem przyznania jednorazowego świadczenia pieniężnego.

Umieszczenie (odmowa umieszczenia) w spisie ani też wartość przysługujących (dochodzonych) świadectw rekompensacyjnych nie mają wpływu na prawo lub wysokość uprzednio przyznanych świadczeń emerytalno rentowych, dlatego też w sprawie

ma zastosowanie art. 393 pkt 1 KPC.

Zgodnie z pkt 2 załącznika do ustawy z dnia 6 marca 1997 r. wysokość należności dla osób, którym przysługiwał w dniu 14 listopada 1991 r. wzrost albo dodatek

do emerytury z tytułu pracy w szczególnych warunkach lub w szczególnym charakterze zależy od: wysokości wzrostu (dodatku), wieku uprawnionego w dniu 14 listopada

1991 r. oraz od wysokości podstawy wymiaru emerytury lub renty przed rewaloryzacją. W rozpatrywanej kasacji wartość przedmiotu zaskarżenia określono na kwotę

7.200 zł. Sąd Najwyższy stwierdził, że żadna z pozycji wskazanych w tym załączniku

takiej kwoty nie wskazuje. Przedmiotem zaskarżenia jest wzrost emerytury o 10%

podstawy jej wymiaru, w dniu 14 listopada 1991 r. wnioskodawca miał 57 lat, podstawa wymiaru jego emerytury przed jej rewaloryzacją nie przekraczała 300 zł (po denominacji) a wartość dochodzonych świadectw udziałowych, zgodnie z powołanym

załącznikiem, wynosi 4749 zł. Tak więc wartość przedmiotu zaskarżenia jest niższa

od kwoty wskazanej w art. 393 pkt 1 KPC w związku z czym kasacja jest niedopuszczalna.

Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie powołanych przepisów oraz art. 3938 KPC orzekł jak w sentencji postanowienia.