Supreme Court dismissed veteran's disability pension appeal, ruling expert medical opinions suffice without ex officio evidence.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the veteran's cassation appeal regarding his disability pension claim linked to his time in a Nazi concentration camp. The applicant argued that the lower courts failed to order ex officio evidence under the Civil Procedure Code, claiming the expert medical opinions were insufficient. The court held that the expert reports adequately explained the medical facts and that the duty to conduct ex officio proceedings only arises when disputed circumstances remain unclarified.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 232 zd. 2 KPC; Art. 12 ust. 1, art. 3 pkt 2 ustawy o kombatantach: The court's obligation to conduct ex officio proceedings exists only when disputed circumstances remain unclarified, and expert medical opinions that sufficiently explain the case preclude further evidence.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IATesto completo
Wyrok z dnia 25 listopada 1998 r.
II UKN 327/98
Sąd prowadzi postępowanie dowodowe z urzędu, także w sprawie wniesionej przez kombatanta, wówczas, gdy nie zostały wyjaśnione sporne okoliczności sprawy (art. 232 zdanie 2 KPC).
Przewodniczący: SSN Maria Tyszel, Sędziowie SN: Maria Mańkowska (sprawozdawca), Zbigniew Myszka.
Sąd Najwyższy, po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 1998 r. sprawy z wniosku
Bolesława S. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych-Oddziałowi w O. o
rentę inwalidzką w związku z pobytem w obozie, na skutek kasacji wnioskodawcy od
wyroku Sądu Apelacyjnego-Sądu Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu z
dnia 17 grudnia 1998 r. [...]
o d d a l i ł kasację.
Uzasadnienie
Wnioskodawca Bolesław S., urodzony 14 listopada 1932 r., pobiera wcześniejszą emeryturę od 1 sierpnia 1990 r. i w dniu 19 maja 1997 r. wystąpił z wnioskiem
o rentę inwalidzką z tytułu inwalidztwa z powodu przebywania od maja do listopada
1943 r. w niemieckim obozie koncentracyjnym „P.” w B. Zakład Ubezpieczeń Społecznych-Inspektorat w P. odmówił wnioskodawcy prawa do tej renty z uwagi na niezaliczenie go do żadnej grupy inwalidów w związku z pobytem w obozie.
Sąd Wojewódzki-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Opolu wyrokiem z
dnia 28 października 1997 r. oddalił odwołanie wnioskodawcy, bowiem powołani w
sprawie biegli lekarze neurolog, chirurg-ortopeda oraz internista-kardiolog uznali, że
obecne schorzenia wnioskodawcy nie mają związku z jego pobytem w obozie w latach niemieckiej okupacji. Zawał mięśnia sercowego, który spowodował inwalidztwo
wnioskodawcy był rezultatem zaawansowanego procesu miażdżycowego i wystąpił
po 44 latach od pobytu w obozie. Również inne dolegliwości, na które cierpi wnioskodawca, nie są wynikiem jego pobytu w obozie koncentracyjnym.
Sąd Apelacyjny-Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych we Wrocławiu wyrokiem z dnia 17 grudnia 1997 r. oddalił apelację wnioskodawcy, przyznając mu jednocześnie rację, że Sąd Wojewódzki powinien powołać przepisy ustawy z 1991 r. o
kombatantach. Z tego punktu widzenia wyrok nie może być jednak kwestionowany,
gdyż Sąd pierwszej instancji prowadził postępowanie dowodowe we właściwym kierunku, czy wnioskodawca jest inwalidą jednej z grup w związku z pobytem w hitlerowskim obozie. Sąd podzielił opinie biegłych lekarzy, którzy wykluczyli ten związek i
ustalił, że inwalidztwo wnioskodawcy nie jest następstwem obrażeń lub chorób powstałych w związku z pobytem w obozie „P.”. Brak było zatem podstaw do przyznania
renty inwalidzkiej na podstawie przepisów ustawy o kombatantach.
Pełnomocnik wnioskodawcy zaskarżył kasacją powyższy wyrok, zarzucając
naruszenie prawa materialnego przez niezastosowanie normy prawnej wyrażonej w
preambule ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i okresu powojennego oraz naruszenie
przepisów postępowania - art. 231, 232 i 233 § 1 KPC przez niedopuszczenie z
urzędu dowodów niewskazanych przez stronę dla wykazania związku pomiędzy jego
stanem zdrowia i pobytem w obozie.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Kasacja nie jest zasadna. Preambuła ustawy z dnia 24 stycznia 1991 r. o
kombatantach oraz niektórych osobach będących ofiarami represji wojennych i
okresu powojennego (Dz.U. Nr 17, poz. 75 ze zm.) nie zawiera norm prawa materialnego, na podstawie których można kreować roszczenia, nie mogła być zatem naruszona w zaskarżonym wyroku. Sąd Apelacyjny prawidłowo przyjął, iż prawo do
renty inwalidzkiej w związku z pobytem w obozie przewiduje art. 12 w związku z art.
3 pkt 2 omawianej ustawy. Renta ta przysługuje osobom, które zostały zaliczone do
jednej z grup inwalidzkich wskutek inwalidztwa pozostającego w związku z pobytem
w obozie.
Zarzut naruszenia wskazanych w kasacji przepisów prawa procesowego również nie znajduje potwierdzenia w zaskarżonym wyroku. Art. 231 KPC nie miał w
ogóle zastosowania bowiem oba Sądy rozpoznające przedmiotową sprawę nie po-
wołały się na domniemanie faktyczne. Ustalenia Sądu Wojewódzkiego zostały wywiedzione z opinii biegłych lekarzy z zakresu chirurgii ortopedycznej, neurologii oraz
interny i kardiologii. Sąd Apelacyjny prawidłowo zaakceptował te ustalenia, jako
oparte na fachowych i przekonywających opiniach lekarzy ze specjalności właściwych dla schorzeń wnioskodawcy. Ponieważ Sąd drugiej instancji nie przeprowadzał
postępowania uzupełniającego, nie mógł zatem naruszyć art. 233 § 1 KPC.
Nie można też zgodzić się z twierdzeniem kasacji, że wnioskodawca jako
kombatant, powinien być otoczony ze strony Sądów szczególną pomocą w postaci
dopuszczenia dowodów nawet niewnioskowanych przez strony. Stosownie do art.
232 zdanie drugie KPC sąd może dopuścić dowód nie wskazany przez stronę, jednakże obowiązek prowadzenia przez sąd postępowania dowodowego z urzędu,
także w sprawie wniesionej przez kombatanta, istnieje tylko wówczas, gdy nie zostały
wyjaśnione sporne okoliczności sprawy.
Sądy obu instancji przyjęły niewadliwie, że złożona w sprawie opinia biegłych
lekarzy sądowych nie budzi żadnych wątpliwości i wystarczająco wyjaśnia przedmiot
sprawy, skoro jest zgodna z orzeczeniami Obwodowej i Wojewódzkiej KIZ i została
wydana na podstawie istniejącej dokumentacji lekarskiej od 1971 r. oraz badaniu
wnioskodawcy w obecności sędziego Sądu Wojewódzkiego. W takiej sytuacji, niezasadne jest żądanie prowadzenia dalszego postępowania dowodowego tylko dlatego,
że strona nie jest zadowolona z dotychczasowych jego wyników.
Z tych wszystkich względów i na podstawie art. 39312 KPC Sąd Najwyższy
orzekł, jak w sentencji.