Legislator Giurisprudenza & Legislazione
II UK 471/13 Generato dall'IA

Supreme Court dismisses social security appeal, ruling no legal issue exists regarding pre-2009 pensioners and the 2009-2010 employment rule change.

Numero d'incarto II UK 471/13
Autorità giudiziaria
Giurisdizione Polonia (PL)
Esito del giudizio Respinto (Dismissed)

Sintesi Legislator

Generato dall'IA

The Supreme Court of Poland dismissed the appellant's cassation appeal against the social insurance fund's decision to withhold pension payments. The appellant argued that the Constitutional Court's 2012 ruling invalidated the requirement to resign from employment for pensioners who acquired rights between 2009 and 2010. The court determined that the legal change merely restored a pre-existing rule known to those who acquired rights before January 2009, thus protecting acquired rights and public trust without creating a new legal uncertainty.

Regesto Legislator

Generato dall'IA

Art. 3989 § 1 k.p.c.; Art. 103a ust. 2 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych: The Supreme Court rejects cassation appeals where the Constitutional Court's interpretation of pension eligibility rules does not create a significant legal issue or require new interpretation for those who acquired rights prior to the rule's reactivation.

Parole chiave

Generato dall'IA
cassation appeal dismissal acquired rights protection social security pension employment termination requirement public trust principle legal interpretation necessity Constitutional Court ruling

Disposizioni normative citate

Generato dall'IA
Art. 3989 § 1 k.p.c.
Z tych przyczyn Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 k.p.c., postanowił jak w sentencji.
Art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
wstrzymującej wypłatę emerytury z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia przez ubezpieczoną.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła ubezpieczona, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 100 ust.
Art. 101 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
Art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych
101 i art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art.
Art. 190 ust. 1 Konstytucji RP
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 1 Konstytucji RP przez niezastosowanie się do sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12, uznającego art.
Art. 190 ust. 4 Konstytucji RP
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, a także na podstawie naruszenia przepisów prawa procesowego, tj.
Art. 213 § 2 k.p.c.
art. 190 ust. 1 Konstytucji RP
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 1 Konstytucji RP przez niezastosowanie się do sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12, uznającego art.
art. 2 Konstytucji RP
6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r., w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP, art.
art. 190 ust. 4 Konstytucji RP
o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, a także na podstawie naruszenia przepisów prawa procesowego, tj.

Giurisprudenza citata

Generato dall'IA

Ti chiedi come si applica questa sentenza alla tua fattispecie?

Analizza questa decisione insieme alla legislazione federale e cantonale, ai commentari e alla giurisprudenza successiva in Legislator AI.

Apri in Legislator →

Testo completo

Sygn. akt II UK 471/13 POSTANOWIENIE Dnia 13 lutego 2014 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Strusińska-Żukowska w sprawie z wniosku T. Ł. ‎przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych I Oddział w W.‎o wypłatę emerytury i rozliczenie świadczenia za okres od 1 marca 2009 r. do 30 czerwca 2010 r.,‎po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 13 lutego 2014 r.,‎skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…)‎z dnia 4 kwietnia 2013 r., sygn. akt III AUa (…), odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.

UZASADNIENIE

Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2013 r. Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w (…) oddalił apelację ubezpieczonej od wyroku Sądu Okręgowego – Sądu Ubezpieczeń Społecznych w W. z dnia 21 marca 2012 r., którym oddalono odwołanie T.Ł. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych I Oddziału w W. z dnia 23 września 2011 r. wstrzymującej wypłatę emerytury z uwagi na kontynuowanie zatrudnienia przez ubezpieczoną.Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiodła ubezpieczona, zarzucając naruszenie przepisów prawa materialnego – art. 100 ust. 1, art. 101 i art. 129 ust. 1 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 1 Konstytucji RP przez niezastosowanie się do sentencji wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12, uznającego art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2011 r.

Nr 257, poz. 1726) w związku z art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, dodany przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r., w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, za niezgodny z art. 2 Konstytucji RP, art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, art. 190 ust. 4 Konstytucji RP, a także na podstawie naruszenia przepisów prawa procesowego, tj. art. 213 § 2 k.p.c.Skarżąca wniosła o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na występowanie w sprawie zagadnienia prawnego, a także potrzebę wykładni przepisów prawa, co sprowadza się do pytania, czy wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12, dotyczy osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r., jak wynika z jego sentencji, czy też jedynie tych osób, które to prawo nabyły w okresie od 8 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r.

Sąd Najwyższy zważył co następuje:

Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, zachodzi nieważność postępowania lub skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. W związku z tym wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania powinien wskazywać, że zachodzi przynajmniej jedna z okoliczności wymienionych w powołanym przepisie i zawierać argumenty na poparcie tego twierdzenia.W rozpoznawanej sprawie wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na przesłankach wymienionych w art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., gdyż skarżąca wskazała na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego i potrzebę wykładni przepisów prawa.

Zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem Sądu Najwyższego, przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z uwagi na takie okoliczności wymaga od skarżącego sformułowania takiego zagadnienia oraz przedstawienia argumentów prawnych, które wykażą możliwość różnorodnej oceny zawartego w nich problemu (art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c.) oraz określenia, które przepisy wymagają wykładni Sądu Najwyższego, ze wskazaniem, na czym polegają związane z tym poważne wątpliwości, lub z przedstawieniem rozbieżności występujących w orzecznictwie sądów (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.; por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 11 stycznia 2002 r., III CKN 570/01, Biuletyn SN 2002 nr 7, s. 10).

Nie istnieje przy tym potrzeba rozstrzygania zagadnienia prawnego lub dokonania wykładni przepisów prawa w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 i 2 k.p.c., jeżeli Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w prezentowanej przez skarżącego kwestii i wyraził swój pogląd we wcześniejszych orzeczeniach, a nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 stycznia 2003 r., I PK 230/02). Tego rodzaju sytuacja występuje zaś w sprawie niniejszej. Problem prawny przedstawiony przez skarżącą został już bowiem rozstrzygnięty przez Sąd Najwyższy, który jednolicie przyjmuje, że skutki prawne, wynikające z wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r. nie znajdują zastosowania do sytuacji osób nabywających prawo do emerytury przed 8 stycznia 2009 r., w stosunku do których art. 28 ustawy zmieniającej z dnia 16 grudnia 2010 r., ponownie wprowadzający wymóg rozwiązania stosunku pracy i uznany za niekonstytucyjny, w istocie nie pogorszył ich sytuacji prawnej (por. wyroki Sądu Najwyższego z: 6 sierpnia 2013 r., II UK 4/13; 14 sierpnia 2013 r., III UK 118/12; 14 sierpnia 2013 r., III UK 117/12 a także 6 czerwca 2013 r., II UK 330/12; 25 kwietnia 2013 r., I UK 593/12 i 24 kwietnia 2013 r., II UK 299/12 – niepublikowane).

Sąd Najwyższy w tych judykatach wskazał, że w chwili nabycia przez takie osoby prawa do emerytury obowiązywał art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, stanowiący, że prawo do emerytury ulega zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego przez emeryta z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury, ustalonym w decyzji organu rentowego. Przepis ten został uchylony z dniem 8 stycznia 2009 r. i od tej daty możliwe było pobieranie emerytury, bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy.

Taki stan prawny trwał do dnia 31 grudnia 2010 r., gdyż od dnia 1 stycznia 2011 r. obowiązuje art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, znoszący możliwość pobierania emerytury bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy, który to przepis objął wszystkich emerytów, a więc nie tylko tych, którzy prawo do emerytury uzyskali od momentu jego wejścia w życie, ale również tych, którzy przeszli na emeryturę wcześniej. Trybunał Konstytucyjny wyrokiem z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12 (Dz.U. z 2012 r., poz. 1285), uznał że art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw w związku z art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed 1 stycznia 2011 r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy, jest niezgodny z zasadą ochrony zaufania obywatela do państwa i stanowionego przez nie prawa wynikającą z art. 2 Konstytucji RP.

Określając zaś skutki tego wyroku, Trybunał stwierdził, że „obowiązek rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą - jako warunek realizacji nabytego prawa do emerytury - nie będzie miał zastosowania do osób, które nabyły to prawo w okresie od 8 stycznia 2009 r. do 31 grudnia 2010 r. Natomiast przepis ten pozostaje nadal w obrocie prawnym i znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury w momencie jego wejścia w życie i później, tj. od 1 stycznia 2011 r.”. Sąd Najwyższy podniósł, że ci ubezpieczeni, którzy uzyskali prawo do emerytury po usunięciu od dnia 8 stycznia 2009 r., jako dodatkowego warunku wypłaty emerytury, niepozostawania w stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą, uzyskali świadczenia z tytułu osiągnięcia wieku emerytalnego oraz posiadania odpowiedniego stażu ubezpieczeniowego.

Mogli oni – działając w zaufaniu do państwa i stanowionego przez nie prawa i nie spodziewając się niekorzystnej jego zmiany przyszłości – podjąć decyzję co do przejścia na emeryturę bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy, w przekonaniu, że emerytura będzie im wypłacana. Ponowne wprowadzenie od dnia 1 stycznia 2011 r. warunku rozwiązania stosunku pracy jako warunku emerytalnego mogło stanowić dla nich zaskoczenie, nie było jednak zaskoczeniem wobec wszystkich emerytów, którzy uzyskali prawo do świadczeń przed dniem 1 stycznia 2011 r.

Nie wszyscy oni zostali – przez wprowadzenie art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych – postawieni przez ustawodawcę w takiej niekorzystnej sytuacji ze względu na wcześniej podjęte decyzje. W szczególności nie dotyczy to tych, którzy przeszli na emeryturę pod rządem art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach, przed dniem 8 stycznia 2009 r. Tym emerytom znany był i obowiązywał ich od dnia 1 lipca 2000 r. dodatkowy warunek wypłaty emerytury w postaci rozwiązania stosunku pracy z dotychczasowym pracodawcą.

Świadomości tego warunku nie można traktować inaczej w odniesieniu do ubezpieczonych, którzy nabyli prawo do świadczeń po dniu 1 stycznia 2011 r., wobec których stosuje się art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, a inaczej wobec tych, do których znajdował zastosowanie poprzedzający tę regulację art. 103 ust. 2a ustawy. Ubezpieczeni z obydwu tych grup byli w chwili nabywania prawa do emerytury jednakowo świadomi konieczności rozwiązania stosunku pracy, a skoro kontynuowali zatrudnienie, decydowali się na zawieszenie prawa do emerytury.

Nieobowiązywanie przez pewien czas (od dnia 8 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r.) tego warunku mogło być dla nich korzystnym zaskoczeniem. W wyniku zmiany prawa przez powrót dawnej regulacji po dniu 1 stycznia 2011 r. nie ustanowiono nowej, lecz tylko przywrócono regułę, stosowaną w czasie nabycia przez nich prawa do emerytury. W tych okolicznościach zastosowanie art. 103a ustawy o emeryturach rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych wobec emerytów, którzy nabyli prawo do emerytury przed dniem 8 stycznia 2009 r., pod rządem art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, nie naruszało zasady ochrony praw nabytych ani zasady zaufania obywateli do Państwa i stanowionego przez nie prawa.

Skoro zaś Sąd Najwyższy zajął już stanowisko w przedmiocie problemu prawnego sygnalizowanego przez skarżącą i nie zachodzą żadne okoliczności uzasadniające zmianę tego poglądu, nie ma tym samym możliwości uznania, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, bądź istnieje potrzeba wykładni przepisów prawa, skoro ujawnione na tle wyżej przytoczonych przepisów wątpliwości były już przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który dotychczas prezentuje w tym zakresie jednolite stanowisko. Z tych przyczyn Sąd Najwyższy, na podstawie art. 3989 k.p.c., postanowił jak w sentencji.