Supreme Court dismisses pensioner's appeal, upholding suspension of pension due to continued employment under specific legal rules.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the pensioner's cassation appeal against the appellate court's decision to suspend her pension due to unresolved employment. The applicant argued that suspending the pension violated constitutional principles regarding acquired rights and relied on a specific judicial interpretation of 'acquiring a pension.' The court ruled that the statutory provision suspending pensions for those continuing employment was not unconstitutional for this group, as it merely restored a rule existing at the time of their pension acquisition without violating legitimate expectations.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 103a ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych; Art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych: The suspension of pension payments for individuals who acquired the right to a pension while continuing employment does not violate constitutional principles of acquired rights or legitimate expectations, as it restores a rule applicable at the time of acquisition rather than creating a new one.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II UK 394/13 POSTANOWIENIE Dnia 19 grudnia 2013 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z wniosku H. G.przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w G.o prawo do emerytury,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 19 grudnia 2013 r.,skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]z dnia 3 kwietnia 2013 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 3 kwietnia 2013 r. Sąd Apelacyjny, Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w […], po rozpoznaniu apelacji H. G. od wyroku Sądu Okręgowego w G. z dnia 14 marca 2012 r. umorzył postępowanie apelacyjne w zakresie żądania wypłaty emerytury za okres przypadający po dniu 22 listopada 2012 r. i oddalił apelację w pozostałej części. Sąd drugiej instancji ustalił, że emerytura została przyznana ubezpieczonej od dnia 1 grudnia 2008 r., i na podstawie art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst:
Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) podlegała zawieszeniu wobec nierozwiązania przez nią stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywała pracę bezpośrednio przed nabyciem prawa do tego świadczenia.Skarga kasacyjna ubezpieczonej, obejmująca wyrok Sądu drugiej instancji w części obejmującej oddalenie apelacji i zawierająca wniosek o jego uchylenie w tym zakresie oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu, została oparta na podstawie naruszenia prawa materialnego – art. 103a ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (jednolity tekst:
Dz.U. z 2009 r. Nr 153, poz. 1227 ze zm.) w związku z art. 28 ustawy z dnia 16 grudnia 2010 r. o zmianie ustawy o finansach publicznych oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. Nr 257, poz. 1726 ze zm.). We wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania skarżąca powołała się jednocześnie na występowanie w sprawie istotnego zagadnienia prawnego, istnienie rozbieżności w orzecznictwie i oczywistą zasadność skargi (art. 3989 § 1 pkt 1, 2 i 4 k.p.c.). Wskazała zagadnienie prawne sprowadzające się do oceny zgodności z Konstytucją zastosowania art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych w związku z art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych do osób, które nabyły prawo do emerytury w czasie obowiązywania art. 103 ust. 2a ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
Podniosła, że konieczne jest wyjaśnienie przez Sąd Najwyższy pojęcia „nabycie emerytury” użytego w wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 13 listopada 2012 r., K 2/12 (OTK-A 2012 nr 10, poz. 121), a w szczególności, czy należy je rozumieć w sensie nadanym przez art. 100 ust. 1 ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych, czy też ma znaczenie autonomiczne, rozumiane jako „nabycie efektywnego prawa do emerytury”, tj. uprawnienia do pobierania świadczenia emerytalnego, co włącza wnioskodawczynię i osoby znajdujące się w podobnej sytuacji do kręgu osób objętych wspomnianym wyrokiem Trybunału.
Sąd Najwyższy zważył co następuje:
Zgodnie z art. 3989 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne, jeżeli istnieje potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów, jeżeli zachodzi nieważność postępowania lub jeżeli skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona. Uwzględniając, że o istotności zagadnienia, którego istnienie stanowi przyczynę przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, powinien decydować brak jego stanowczego rozstrzygnięcia w dotychczasowym orzecznictwie (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 27 maja 2010 r., II PK 66/10, niepubl.), należy dostrzec zaprezentowane w licznych orzeczeniach Sądu Najwyższego stanowisko potwierdzające niekolizyjność zastosowania art. 103a ustawy o emeryturach rentach z FUS wobec emerytów, którzy uzyskali prawo do emerytury przed dniem 8 stycznia 2009 r. z zasadą ochrony praw nabytych i zasadą zaufania obywateli do Państwa i stanowionego przez nie prawa (por. np. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 czerwca 2013 r., II UK 330/12, z dnia 25 kwietnia 2013 r., I UK 593/12 i z dnia 24 kwietnia 2013 r., II UK 299/12, z dnia 6 sierpnia 2013 r., II UK 4/13, z dnia 14 sierpnia 2013 r., III UK 117/12 i III UK 118/12 – niepublikowane).
Sąd Najwyższy rozważył, że skoro Trybunał Konstytucyjny uchylił art. 28 ustawy o zmianie ustawy o finansach publicznych tylko „w zakresie, w jakim znajduje zastosowanie do osób, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 1 stycznia 2011 r., bez konieczności rozwiązania stosunku pracy”, to poza zakresem przedmiotowym tego orzeczenia pozostają osoby, które nabyły prawo do emerytury przed dniem 8 stycznia 2000 r., i których prawo do emerytury podlegało zawieszeniu bez względu na wysokość przychodu uzyskiwanego z tytułu zatrudnienia kontynuowanego bez uprzedniego rozwiązania stosunku pracy z pracodawcą, na rzecz którego wykonywał je bezpośrednio przed dniem nabycia prawa do emerytury.
W tym kręgu pozostają osoby, które nabyły prawo do emerytury realizowane na podstawie art. 103 ust. 2a ustawy emerytalnej, obowiązującego od dnia 1 lipca 2000 r. na podstawie art. 2 pkt 2 ustawy z dnia 21 stycznia 2000 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz ustawy o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz.U. Nr 9, poz. 118) do dnia 8 stycznia 2009 r. na podstawie art. 37 pkt 5 lit. b ustawy z dnia 21 listopada 2008 r. o emeryturach kapitałowych (Dz.U. Nr 228, poz. 1507). Wskutek wyroku Trybunału Konstytucyjnego art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS obowiązuje w innym zakresie czasowym i w konsekwencji, podmiotowym.
Wątpliwość co do konstytucyjności dotyczyła zastosowania tego przepisu do osób, które skutecznie nabyły i zrealizowały prawo do emerytury wówczas, gdy treścią ryzyka emerytalnego było wyłącznie osiągnięcie wieku emerytalnego i stażu ubezpieczeniowego, a realizacja świadczenia następowała niezależnie od dalszego zatrudnienia. Dotyczyła więc tych tylko osób, które nabyły prawo do emerytury w okresie od dnia 8 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r. (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 czerwca 2013 r., II UK 330/12, z dnia 25 kwietnia 2013 r., I UK 593/12 i z dnia 24 kwietnia 2013 r., II UK 299/12 – niepublikowane).
Zastosowanie art. 103a ustawy o emeryturach i rentach z FUS wobec wszystkich pozostałych emerytów, a więc tych, którzy uzyskali prawo do emerytury po dniu 1 stycznia 2011 r. i przed dniem 8 stycznia 2009 r., nie narusza wzorców konstytucyjnych zastosowanych przez Trybunał. W chwili nabycia przez tych ubezpieczonych prawa do emerytury nie mogło powstać po ich stronie przekonanie, że emerytura będzie im wypłacana bez rozwiązania stosunku pracy. Pozostanie w zatrudnieniu w chwili nabywania prawa do emerytury równało się z decyzją o zawieszeniu wypłaty emerytury.
W wyniku zmiany prawa przez powrót dawnej regulacji po dniu 1 stycznia 2011 r. nie ustanowiono nowej, lecz tylko przywrócono regułę, stosowaną w czasie nabycia prawa do emerytury, więc jej ustanowienie nie stanowiło o nadużyciu ich zaufania do państwa i stanowionego przez nie prawa. Co więcej, nieobowiązywanie przez pewien czas (od dnia 8 stycznia 2009 r. do dnia 31 grudnia 2010 r.) wspomnianego warunku wypłaty emerytury mogło być dla nich tylko korzystne.Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł, jak w postanowieniu (art. 39814 k.p.c.).aw