Supreme Court dismisses social security appeal as it challenges factual findings rather than legal issues.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court dismissed the insured's cassation appeal against a social security decision regarding contribution bases. The insured argued that employer-declared earnings exceeded actual payments, claiming a legal error in applying contribution rules. The court rejected this, ruling that the appeal merely contested factual findings without presenting a genuine legal dispute.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 9 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych; Art. 3989 § 1 k.p.c.: The Supreme Court does not review factual findings or challenge specific interpretations of law in a concrete case, but only addresses genuine legal issues not yet settled by precedent.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II UK 28/18 POSTANOWIENIE Dnia 27 lutego 2019 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Beata Gudowska w sprawie z wniosku E. J.przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddziałowi w T.o ubezpieczenie społeczne,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w dniu 27 lutego 2019 r.,skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]z dnia 26 września 2017 r., sygn. akt III AUa […], 1. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2. odstępuje od obciążenia skarżącej kosztami postępowania kasacyjnego.
UZASADNIENIE
Ubezpieczona E. J., oponując wyłączenie z obowiązkowego ubezpieczenia emerytalnego i rentowego oraz z ubezpieczenia chorobowego, do którego zgłosiła się dobrowolnie w okresie od dnia 1 do dnia 31 października 2011 r. i od dnia 1 do dnia 31 grudnia 2011 r. jako prowadząca działalność pozarolniczą, zarzuciła nieprawidłowe ustalenie podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie z równocześnie istniejącego tytułu pozostawania w stosunku pracy. Stwierdziła, że jej wynagrodzenie we wskazanych miesiącach nie przekroczyło kwoty określonej w art. 18 ust. 4 pkt 5a ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (jednolity tekst:
Dz.U. z 2017 r., poz. 1778 ze zm.), tj. minimalnego wynagrodzenia za pracę, ustalonego na podstawie odrębnych przepisów, gdyż - wbrew ustaleniu - nie otrzymała dodatkowego świadczenia po 500,00 zł miesięcznie, od którego – po korekcie – pracodawca odprowadził składki ubezpieczeniowe.Wyrokiem z dnia 26 września 2017 r. Sąd Apelacyjny w […], III Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych oddalił apelację E. J. od wyroku Sądu Okręgowego we W. z dnia 10 października 2016 r., oddalającego jej odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, Oddział w T. z dnia 4 stycznia 2016 r., uznawszy jej stwierdzenie o niepobraniu części wynagrodzenia za niewiarygodne.
Nie zanegował więc zastosowania w sprawie art. 9 ust. 1a ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.Skarga kasacyjna ubezpieczonej została wywiedziona na podstawie naruszenie prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 9 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych, „w sytuacji, gdy nie otrzymywała pełnego wynagrodzenia za pracę nie z jej winy” oraz błędną wykładnię art. 4 pkt 9 i art. 18 ust. 1 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych i art. 11 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca o podatku dochodowym od osób fizycznych wyrażającą się w przyjęciu, „że do podstawy wymiaru składek wlicza się wynagrodzenie wskazane w deklaracji pracodawcy, a nie rzeczywiście wypłacone pracownikowi”.Skarżąca zarzuciła także naruszenie przez Sąd drugiej instancji przepisów postępowania, tj. art. 233 § 1 w związku z art. 391 oraz art. 378 § 1 i art. 382 k.p.c., polegające na uznaniu za własne ustaleń faktycznych poczynionych przez Sąd pierwszej instancji, mimo zarzutów apelacji dotyczących sprzeczności ustaleń faktycznych ze zgromadzonym materiałem dowodowym.Wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Apelacyjnemu w […] z orzeczeniem o kosztach postępowania.Skarga – jak twierdziła – powinna być przyjęta do rozpoznania, gdyż w sprawie występuje kilka istotnych zagadnień prawnych.
W szczególności jest to kwestia dopuszczalności przyjmowania za własne ustaleń faktycznych sądu pierwszej instancji, jeżeli w apelacji zgłoszono zarzut sprzeczności tych ustaleń z treścią materiału dowodowego, zwłaszcza ze względu na „powszechnie wyrażany w orzecznictwie pogląd, że sąd drugiej instancji zobowiązany jest rozważyć wszelkie podniesione w apelacji zarzuty i dokonywać własnych ustaleń (tak: post. SN z 21.8.2001 r., III CKN 393/01, Legalis; wyr. SN z 15.11.2002 r., V CKN 1348/00, Legalis; wyr. SN z 27.4.2001 r., V CKN 243/00, Legalis; wyr.
SN z 9.5.2002 r., II CKN 615/00, Legalis; wyr. SN z 8.1.2002 r., I CKN 978/00, Legalis; uchw. SN z 23.3.1999 r., III CZP 59/58, niepubl.). Jednocześnie akceptowalne jest ograniczenie się przez sąd II instancji do stwierdzenia przyjęcia za swoje ustaleń sądu I instancji (tak: wyr. SN z 20.1.2000 r., I CKN 356/98, Legalis; wyr. SN z 19.5.1998 r., II CKN 770/97, Legalis). Zdaniem skarżącej, w zasadzie nie powinno to zwalniać od dokonania własnej oceny dowodów (wyr. SN z 8.2.2000 r., II UKN 385/99 OSNAPiUS 2001, Nr 15, poz. 493), jednak - jak to wynika z zaskarżonego orzeczenia - praktyka taka zaprzecza istocie kontroli odwoławczej wyroku sądu I instancji, bowiem sąd odwoławczy de facto nie musi uzasadniać swojego stanowiska co do poczynionych ustaleń faktycznych, które przyjął za własne, pomimo iż one przede wszystkim były przedmiotem krytyki apelacyjnej, oraz czy w związku z tym wynikający z art. 378 § 1 k.p.c. nakaz rozważenia zarzutów apelacji nie nakłada na sąd drugiej instancji obowiązku przeprowadzenia własnej oceny materiału dowodowego w zakresie zgłoszonego zarzutu, która powinna znaleźć odzwierciedlenie w uzasadnieniu wyroku”.Za wymagającą rozstrzygnięcia skarżąca uznała również kwestię, „czy w przypadku, gdy pracodawca nie wypłaca pracownikowi wynagrodzenia za pracę, możliwie jest zaliczenie należnych kwot do podstawy wymiaru składek.
Ponadto zachodzi konieczność dokonania interpretacji przepisu w zakresie ustalenia, co stanowi dochód pracownika, od którego zależy ustalenie podstawy wymiaru podatku”.Organ rentowy wniósł o odrzucenie skargi kasacyjnej, ewentualnie o wydanie postanowienia o odmowie przyjęcia jej do rozpoznania albo - w braku podstaw do takiego orzeczenia - o jej oddalenie oraz zasądzenie od odwołującej kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Stwierdził, że skarga podlega odrzuceniu jako wniesiona z naruszeniem przymusu adwokacko - radcowskiego, o którym mowa w art. 871 § 1 k.p.c., gdyż pełnomocnictwo do występowania przez Sądem Najwyższym, datowane na 8 grudnia 2017 r., zostało przedstawione przez pełnomocnika ubezpieczonej z pismem z dnia 13 grudnia 2017 r., ergo data na pełnomocnictwie jest późniejsza od daty wniesienia skargi kasacyjnej.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma braków powodujących jej odrzucenie. Zgodnie z art. 130 § 3 k.p.c., pismo poprawione lub uzupełnione – także przez dołączenie pełnomocnictwa – wywołuje skutek od chwili jego wniesienia, zatem data na pełnomocnictwie lub jej brak nie ma żadnego znaczenia dla bytu i skuteczności umocowania. Pełnomocnictwo procesowe dokonuje się w chwili jego sporządzenia na piśmie, lecz staje się skuteczne z chwilą dołączenia do akt sprawy. Osoba umocowana staje się pełnomocnikiem procesowym z chwilą złożenia, a nie sporządzenia pełnomocnictwa na piśmie (por.
J. Gudowski: Pełnomocnictwo procesowe na tle podziału prawa na prywatne i publiczne, Polski Proces Cywilny 2011 nr 1, s. 17 i n. oraz postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 3 kwietnia 2016 r., II PZ 28/15, niepubl., z dnia 11 marca 2015 r., II CZ 110/14, niepubl. oraz z dnia 10 lipca 2003 r., III CZP 54/03, Prokuratura i Prawo 2004, nr 4, poz. 33, a także z dnia 16 marca 2006 r., III SZ 1/06, OSNP 2007 nr 9-10, poz. 148 i z dnia 7 listopada 2006 r., I CZ 74/06, niepubl.).Nie ma natomiast uzasadnionej przyczyny przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
Zagadnienia prawne, które skarżąca określiła jako istotne, bazują na krytyce ustaleń faktycznych, co sprawia, że w rzeczywistości wniosek powódki nie jest prezentacją istotnego zagadnienia prawnego, które nota bene nie istnieje w sensie jurydycznym, gdyż jako przedmiot licznych wypowiedzi Sądu Najwyższego – choćby przytoczonych w skardze kasacyjnej – zostało rozstrzygnięte i nie wywołuje rozbieżności w stosowaniu prawa, lecz wyrazem niezgody na rozstrzygnięcie w stanie faktycznym ustalonym przez Sąd pierwszej instancji.
Potwierdza to zresztą argumentacja wyrażająca – wbrew zakazowi konfrontowania przez Sąd Najwyższy oceny dowodów oraz związaniu ustalonymi w sprawie faktami (por. art. 3983 § 3 oraz art. 39813 § 2 k.p.c.) – brak aprobaty dla ocen mających charakter ustaleń i stosowania prawa w konkretnym stanie faktycznym.Mając to na względzie, Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji (art. 3989 § 1 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnięto na podstawie art. 102 k.p.c.