Supreme Court dismisses cassation appeal against social insurance obligation ruling for sole shareholder. Dismissed. Sole shareholder generally cannot be employee. Court lacks power to re-evaluate facts. Appeal rejected for lack of serious legal doubts.
Sintesi Legislator
Generato dall'IAThe Supreme Court of Poland dismissed the cassation appeal filed by a sole shareholder against a lower court ruling denying her social insurance obligation. The appellant argued that the lower court incorrectly applied the principle that a sole shareholder cannot simultaneously be an employee due to the lack of subordination. The court rejected this claim, noting that the Supreme Court's role is limited to ensuring legal uniformity and cannot re-examine facts or correct every individual application of law.
Regesto Legislator
Generato dall'IAArt. 385 k.p.c.; Art. 3983 § 3 k.p.c. The Supreme Court rejects cassation appeals that merely dispute the prevailing judicial interpretation of law without raising serious interpretative doubts, as the Court cannot re-evaluate facts or correct every individual application of law.
Parole chiave
Generato dall'IADisposizioni normative citate
Generato dall'IAGiurisprudenza citata
Generato dall'IADecisioni correlate
Generato dall'IATesto completo
Sygn. akt II UK 119/16 POSTANOWIENIE Dnia 26 stycznia 2017 r.Sąd Najwyższy w składzie: SSN Bohdan Bieniek w sprawie z wniosku B. Ż. przeciwko Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. przy udziale zainteresowanego S. sp. z o.o. w Ś. o ustalenie istnienia obowiązku ubezpieczenia społecznego,po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 26 stycznia 2017 r.,skargi kasacyjnej wnioskodawczyni od wyroku Sądu Apelacyjnego w […]z dnia 28 sierpnia 2015 r., sygn. akt III AUa […], odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania.
UZASADNIENIE
Wyrokiem z dnia 28 sierpnia 2015 r. Sąd Apelacyjny w […] oddalił apelację B. Ż. od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 31 marca 2014 r., mocą którego oddalono odwołanie od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w B. z dnia 27 września 2012 r., stwierdzającej że odwołująca nie podlega obowiązkowo ubezpieczeniom emerytalnemu, rentowym, chorobowemu i wypadkowemu od dnia 12 marca 2012 r.Sąd Apelacyjny zaakceptował ustalenia faktyczne Sądu Okręgowego i podzielił przyjęty model wykładni prawa. Oś sporu koncentrowała się wokół kwestii, czy niemal jedyny wspólnik spółki z o.o. może pozostawać z tą spółką w stosunku pracy, a tym samym z tego tytułu podlegać ubezpieczeniu społecznemu.
Sąd Apelacyjny przypomniał cechy charakterystyczne stosunku pracy i ukształtowane na tym tle orzecznictwo Sądu Najwyższego (por. wyroki Sądu Najwyższego: z dnia 6 października 2004 r., I PK 488/03, OSNP 2005 nr 10, poz. 135; z dnia 20 marca 2008 r., II UK 155/07, LEX nr 465988). Dodatkowo w judykaturze wyjaśniono, że jedyny (niemal jedyny) wspólnik spółki kapitałowej (spółki z o.o.) co do zasady nie może pozostawać z nią w stosunku pracy (por. wyrok Sądu najwyższego z dnia 11 września 2013 r., II UK 36/13, LEX nr 1391783). Równocześnie Sąd nie podzielił tezy skarżącej o istnieniu podporządkowania autonomicznego i w rezultacie z mocy art. 385 k.p.c. oddalił apelację wnioskodawczyni.Skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego złożył pełnomocnik wnioskodawczyni, zaskarżając go w całości i zarzucając naruszenie prawa materialnego przez dokonanie błędnej wykładni:- art. 22 § 1 k.p. w zw. z art. 201, 203, 204, 209, 210, 228, 230, 231, 244, 249 k.s.h. przez przyjęcie, że „niemal jedyny” (większościowy) wspólnik spółki z o.o. co do zasady nie może pozostawać z tą spółką w stosunku pracy, gdyż w takim przypadku status wykonawcy pracy (pracownika) zostaje „wchłonięty” przez status właściciela kapitału (pracodawcy);- art. 6 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 8 ust. 1 i ust. 6 pkt 4 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, polegającej na przyjęciu, że ubezpieczona nie podlega ubezpieczeniu, gdyż pomiędzy pracodawcą a pracownikiem nie doszło do skutecznego zawarcia umowy o pracę z powodu braku elementu podporządkowania pracodawcy, podczas gdy podporządkowanie w umowach z członkami zarządu ma cechy specyficzne i jest autonomiczne.Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został oparty na art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. i uzasadniony w ten sposób, że dominująca w orzecznictwie Sądu Najwyższego linia orzecznicza jest kontrowersyjna, albowiem o pozbawia wspólników większościowych ubezpieczenia obowiązkowego oraz uzyskania dobrowolnego ubezpieczenia chorobowego.
Sąd Najwyższy zważył, co następuje:
Skarga nie może zostać przyjęta do rozpoznania, gdyż argumentacja złożonego w tej kwestii wniosku nie przekonuje w zakresie wskazanej podstawy prawnej (art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c.)Niewątpliwie wymogiem formalnym skargi (art. 3984 § 2 k.p.c.) jest wniosek o przyjęcie jej do rozpoznania i jego uzasadnienie. Wymieniona powinność ma na celu uruchomienie instytucji „przedsądu”, czyli posiedzenia w gestii przyjęcia albo odmowy przyjęcia skargi kasacyjnej. Zatem na tym etapie weryfikacji podlegają jedynie przesłanki z art. 3989 § 1 pkt 1 – 4 k.p.c. Nie chodzi też o formalne powołanie się na wybraną podstawę, lecz o jej jurydyczne uzasadnienie.
Stąd skarżący jest zobowiązany do przedstawienia wywodu prawnego, uzasadniającego wskazaną we wniosku przesłankę. Skarżący odwołał się do podstawy wymienionej w art. 3989 § 1 pkt 2 k.p.c. Wskazana przesłanka występuje wówczas, gdy zachodzi potrzeba wykładni przepisów prawnych budzących poważne wątpliwości lub wywołujących rozbieżności w orzecznictwie sądów. Oznacza to, że przepis nie doczekał się jeszcze wykładni, bądź niejednolita jego wykładnia wywołuje rozbieżności w orzecznictwie sądów, które skarżący powinien przytoczyć (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 15 października 2002 r., II CZ 102/02, LEX nr 57231).
Skarżącego obciążał obowiązek przedstawienia odrębnej i pogłębionej argumentacji prawnej wskazującej na zaistnienie powołanej okoliczności uzasadniającej przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania, zawierającej szczegółowy opis tego, na czym polegają poważne wątpliwości interpretacyjne (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 8 lipca 2009 r., I CSK 111/09, LEX nr 570112; z dnia 12 grudnia 2008 r., II PK 220/08, LEX nr 523522). Powyższych parametrów nie spełnia uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania.
W zasadzie jednym argumentem autora skargi kasacyjnej jest stwierdzenie, że przytoczone poglądy Sądu Najwyższego są kontrowersyjne, bowiem pozbawiają wnioskodawczynię ubezpieczenia społecznego. W ten sposób nie są wypełnione znamiona wskazanej podstawy. Z faktu, że strona nie akceptuje dominującego kierunku wykładni prawa materialnego, nie wynika obowiązek przyjęcia skargi do rozpoznania, gdyż Sąd Najwyższy nie jest trzecią instancją sądową i nie jest jego rolą korygowanie ewentualnych błędów w zakresie stosowania czy wykładni prawa w każdej indywidualnej sprawie.
Przedmiotowe spostrzeżenie koreluje z publicznoprawną funkcją skargi kasacyjnej i zamyka się stwierdzeniem, że skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym o szczególnym charakterze. Zmierza do ochrony interesu publicznego przez zapewnienie rozwoju prawa i jednolitości wykładni. Natomiast jej zadanie nie polega na ponownej ocenie sprawy z perspektywy niezadowolonej z rozstrzygnięcia strony.Uzupełnieniem powyższego stwierdzenia jest fakt, że Sąd Najwyższy nie jest uprawniony do badania prawidłowości zarówno ustaleń faktycznych, jak i oceny dowodów, dokonanych przez sąd drugiej instancji.
O ile bowiem ten ostatni również jest „sądem faktu” i w myśl ogólnie niekwestionowanych zapatrywań orzecznictwa oraz doktryny kontynuuje postępowanie merytoryczne (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 kwietnia 2000 r., III CKN 812/98, OSNC 2000 nr 10, poz. 193; postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 października 2002 r., III CZP 62/02, Biul. SN 2003 nr 3, s. 14), o tyle Sąd Najwyższy jako „sąd prawa”, rozpoznając nadzwyczajny środek odwoławczy w postaci skargi kasacyjnej, jest związany ustalonym stanem faktycznym sprawy (art. 39813 § 2 k.p.c.).
Związanie to wyklucza nie tylko przeprowadzenie w jakimkolwiek zakresie dowodów, lecz także badanie, czy sąd drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Ustrojową funkcją Sądu Najwyższego jest sprawowanie nadzoru judykacyjnego, w tym zapewnianie jednolitości orzecznictwa sądów powszechnych. Z tego punktu widzenia każdy zarzut skargi kasacyjnej, który ma na celu polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji, chociażby pod pozorem błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania określonych przepisów prawa materialnego, z uwagi na jego sprzeczność z art. 3983 § 3 k.p.c. jest a limine niedopuszczalny (por. postanowienie Sądu Najwyższego: z dnia 12 czerwca 2006 r., IV CSK 100/06, LEX nr 1101306).Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania na podstawie art. 3989 § 2 k.p.c. l.n